ระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถและใบอนุญาตเป็นผู้ประจำรถต่างภูมิลำเนา พ.ศ. 2546
ข้อมูล ณ 4 ก.ค. 2569 (2026-07-04) · หน้านี้เรียบเรียงจากฉบับของแหล่งข้อมูลทางการ ณ ช่วงเวลาหนึ่ง การแก้ไขหรือการยกเลิกในภายหลังอาจยังไม่ปรากฏ โปรดตรวจสอบผลใช้บังคับจากฉบับทางการ · เว็บไซต์ทางการ: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา ↗
ระเบียบกรมการขนส่งทางบก ระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถ และใบอนุญาตเป็นผู้ประจำรถต่างภูมิลำเนา พ.ศ. ๒๕๔๖ เพื่อให้การปฏิบัติงานเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถตามกฎหมายว่าด้วยรถยนต์และใบอนุญาตเป็นผู้ประจำรถ ตามกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางบกต่างภูมิลำเนาทุกสำนักงาน เป็นไปด้วยความเรียบร้อยและเหมาะสม และเป็นการอำนวยความสะดวกแก่ประชาชน กรมการขนส่งทางบกจึงวางระเบียบไว้ ดังต่อไปนี้
ข้อ ๑ ระเบียบนี้เรียกว่า ระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถและใบอนุญาตเป็นผู้ประจำรถต่างภูมิลำเนา พ.ศ. ๒๕๔๖
ข้อ ๒[๑] ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันที่ ๑ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๔๖ เป็นต้นไป
ข้อ ๓ บรรดาระเบียบ ข้อบังคับ หนังสือเวียนหรือคำสั่งอื่นใด ซึ่งขัดหรือแย้งกับระเบียบนี้ ให้ใช้ระเบียบนี้แทน
ข้อ ๔[๒] ในระเบียบนี้ สำนักงาน หมายถึง ส่วนใบอนุญาตขับรถและผู้ประจำรถ สำนักงานขนส่งเขตพื้นที่ สำนักงานขนส่งจังหวัด และสำนักงานขนส่งจังหวัดสาขา แล้วแต่กรณี ใบอนุญาต หมายถึง ใบอนุญาตขับรถหรือใบอนุญาตเป็นผู้ประจำรถ ใบอนุญาตขับรถ หมายถึง (๑) ใบอนุญาตขับรถยนต์ส่วนบุคคล ใบอนุญาตขับรถยนต์สามล้อส่วนบุคคล และใบอนุญาตขับรถจักรยานยนต์ ชนิดชั่วคราว (๒) ใบอนุญาตขับรถยนต์ส่วนบุคคล ใบอนุญาตขับรถยนต์สามล้อส่วนบุคคล และใบอนุญาตขับรถจักรยานยนต์ ชนิดส่วนบุคคล (๕ ปี) (๓) ใบอนุญาตขับรถยนต์สาธารณะ และใบอนุญาตขับรถยนต์สามล้อสาธารณะ (๓ ปี) (๔) ใบอนุญาตขับรถบดถนน ใบอนุญาตขับรถแทรกเตอร์ และใบอนุญาตขับรถชนิดอื่น ตามมาตรา ๔๓ (๙) (๕ ปี) (๕) ใบอนุญาตขับรถยนต์ส่วนบุคคล ใบอนุญาตขับรถยนต์สามล้อส่วนบุคคล และใบอนุญาตขับรถจักรยานยนต์ ชนิดตลอดชีพ (๖) ใบอนุญาตขับรถบดถนน และใบอนุญาตขับรถแทรกเตอร์ (๓ ปี) ใบอนุญาตเป็นผู้ประจำรถ หมายถึง (๑) ใบอนุญาตเป็นผู้ขับรถ ประเภทส่วนบุคคล ชนิดที่ ๑ ๔ (๒) ใบอนุญาตเป็นผู้ขับรถ ประเภททุกประเภท ชนิดที่ ๑ - ๔ (๓) ใบอนุญาตเป็นผู้เก็บค่าโดยสาร (๔) ใบอนุญาตเป็นนายตรวจ (๕) ใบอนุญาตเป็นผู้บริการ
ข้อ ๕ ให้รองอธิบดี (ฝ่ายปฏิบัติการ) กรมการขนส่งทางบกรักษาการตามระเบียบนี้ หมวด ๑ บททั่วไป
ข้อ ๖ การยื่นคำขอดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตตามระเบียบนี้ ให้ยื่น ณ ส่วนใบอนุญาตขับรถและผู้ประจำรถ สำนักงานขนส่งเขตพื้นที่ สำนักงานขนส่งจังหวัด หรือสำนักงานขนส่งจังหวัดสาขาทุกแห่งทั่วประเทศ ข้อ ๗[๓] การดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตตามระเบียบนี้ ให้ดำเนินการ ดังนี้ (๑) การออกใบอนุญาต (๒) การต่ออายุใบอนุญาต (๓) การเปลี่ยนชนิดหรือเปลี่ยนประเภทใบอนุญาต (๔) การแก้ไขรายการในใบอนุญาต (๕) การออกใบแทนใบอนุญาต เว้นแต่กรณี ดังต่อไปนี้ (ก) ใบอนุญาตขับรถยนต์ส่วนบุคคล ใบอนุญาตขับรถยนต์สามล้อส่วนบุคคล ใบอนุญาตขับรถจักรยานยนต์ ชนิดตลอดชีพ และใบอนุญาตขับรถบดถนนและใบอนุญาตขับรถแทรกเตอร์ (๓ ปี) ให้ดำเนินการได้เฉพาะตาม (๔) และ (๕) (ข) ใบอนุญาตขับรถยนต์สาธารณะ ใบอนุญาตขับรถยนต์สามล้อสาธารณะและใบอนุญาตเป็นผู้ขับรถประเภททุกประเภท ชนิดที่ ๑ - ๔ กรณีที่ไม่ต้องส่งพิมพ์ลายนิ้วมือและตรวจสอบประวัติอาชญากร ให้ดำเนินการได้เฉพาะตาม (๒) (๓) (๔) และ (๕)
ข้อ ๘ ผู้ที่ประสงค์จะขอดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตต่างภูมิลำเนาตามข้อ ๗ ให้แจ้งความจำนงเพื่อขอรับหนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบหรือขอรับใบอนุญาตทางไปรษณีย์รับประกัน (ตามแบบที่ ๑ ส่วนที่ ๑) แล้วแต่กรณี ดังนี้ (๑) ขอรับหนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบ เพื่อไปติดต่อขอรับใบอนุญาต ณ สำนักงานที่เป็นภูมิลำเนา (๒) ขอรับใบอนุญาต ณ สำนักงานที่ยื่นคำขอ (๓) ขอรับใบอนุญาต ณ ที่อื่นนอกจาก (๒)
ข้อ ๙ ผู้ที่ประสงค์จะดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตต่างภูมิลำเนา ให้ยื่นคำขอพร้อมหลักฐานตามระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถ ตามกฎหมายว่าด้วยรถยนต์ พ.ศ. ๒๕๓๖ ระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถ ตามกฎหมายว่าด้วยรถยนต์สำหรับคนพิการ พ.ศ. ๒๕๔๑ และกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๔ (พ.ศ. ๒๕๒๕) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ แล้วแต่กรณี พร้อมยื่นแบบแสดงความจำนงเพื่อขอรับผลการทดสอบหรือใบอนุญาตทางไปรษณีย์รับประกันตามข้อ ๘ หมวด ๒ การรับคำขอ การอบรมและทดสอบ
ข้อ ๑๐ ให้สำนักงานที่รับคำขอ ตรวจสอบความถูกต้องของเอกสารหลักฐานคุณสมบัติและลักษณะต้องห้ามตามระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถ ตามกฎหมายว่าด้วยรถยนต์ พ.ศ. ๒๕๓๖ ระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถ ตามกฎหมายว่าด้วยรถยนต์สำหรับคนพิการ พ.ศ. ๒๕๔๑ หรือกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๔ (พ.ศ. ๒๕๒๕) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ แล้วแต่กรณี
ข้อ ๑๑ การอบรมและทดสอบ และการยกเว้นการอบรมและทดสอบให้เป็นไปตามกฎกระทรวง ฉบับที่ ๓๕ (พ.ศ. ๒๕๔๒) ออกตามความในพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. ๒๕๒๒ ระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถ ตามกฎหมายว่าด้วยรถยนต์ พ.ศ. ๒๕๓๖ ระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถ ตามกฎหมายว่าด้วยรถยนต์สำหรับคนพิการ พ.ศ. ๒๕๔๑ หรือระเบียบกรมการขนส่งทางบกว่าด้วยการศึกษาอบรมและทดสอบผู้ขอรับใบอนุญาตปฏิบัติหน้าที่เป็นผู้ประจำรถ พ.ศ. ๒๕๓๙ แล้วแต่กรณี
ข้อ ๑๒ เมื่อดำเนินการตามข้อ ๑๐ และข้อ ๑๑ แล้ว หากผู้ยื่นคำขอแจ้งความจำนงขอรับหนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบเพื่อไปติดต่อขอรับใบอนุญาต ณ สำนักงานที่ตนมีภูมิลำเนา ให้ออกหนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบพร้อมสำเนา (ตามแบบที่ ๒ ส่วนที่ ๑) โดยให้นำหนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบ พร้อมคำขอ และเอกสารหลักฐานประกอบบรรจุในซองเอกสารซึ่งจ่าหน้าซองถึงสำนักงานที่ผู้ขอมีภูมิลำเนา ปิดผนึกฝาซองให้เรียบร้อย แล้วประทับตรากรมการขนส่งทางบกกำกับไว้ตามรอยตะเข็บหรือรอยต่อของซองทุกแห่ง แล้วปิดผนึกทับรอยต่อของซองและตรากรมการขนส่งทางบกอีกชั้นหนึ่งด้วยเทปใส แล้วมอบให้ผู้ยื่นคำขอโดยให้ลงลายมือชื่อผู้รับในทะเบียนส่งหนังสือออก (ตามแบบที่ ๓)
ข้อ ๑๓ กรณีให้จัดส่งใบอนุญาตทางไปรษณีย์รับประกันตามข้อ ๘ (๒) และ (๓) ให้ดำเนินการ ดังนี้ (๑) ให้ออกหนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบพร้อมสำเนา (ตามแบบที่ ๒ ส่วนที่ ๑) หรือหนังสือแจ้งให้ดำเนินการออกใบอนุญาตพร้อมสำเนา (ตามแบบที่ ๔ ส่วนที่ ๑) กรณีการต่ออายุใบอนุญาต การเปลี่ยนชนิดหรือประเภท การแก้ไขรายการ หรือการออกใบแทนใบอนุญาตที่ไม่ต้องอบรมและทดสอบ (๒) ให้จัดเก็บเงินและออกใบเสร็จรับเงินค่าคำขอ ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตให้ผู้ยื่นคำขอ พร้อมออกใบตอบรับคำขอ (ตามแบบที่ ๑ ส่วนที่ ๒) สำหรับสำเนาใบเสร็จรับเงินฉบับที่ ๑ ให้จัดส่งไปยังสำนักงานที่เป็นภูมิลำเนา ส่วนสำเนาใบเสร็จฉบับที่ ๒ ให้เก็บไว้ที่สำนักงานที่รับคำขอเพื่อเป็นหลักฐานในการบันทึกบัญชีและนำส่งเงิน (๓) ให้ผู้ยื่นคำขอจ่าหน้าซองระบุชื่อ นามสกุล และที่อยู่สำหรับจัดส่งใบอนุญาตกลับไปยังสำนักงานที่รับคำขอหรือผู้ขอรับใบอนุญาตโดยตรง และให้นำซองดังกล่าวพร้อมหนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบ สำเนาใบเสร็จรับเงินคำขอและเอกสารหลักฐานประกอบ บรรจุในซองเอกสารซึ่งจ่าหน้าซองถึงสำนักงานที่ผู้ยื่นคำขอมีภูมิลำเนา ปิดผนึกฝาซองให้เรียบร้อย แล้วประทับตราของกรมการขนส่งทางบกกำกับไว้ตามรอยตะเข็บหรือรอยต่อของซองทุกแห่ง แล้วปิดผนึกทับรอยต่อของซองและตรากรมการขนส่งทางบกอีกชั้นหนึ่งด้วยเทปใส (๔) นำซองเอกสารซึ่งปิดผนึกแล้วจัดทำใบรับฝากรวม แล้วนำส่งทางไปรษณีย์รับประกันภายในวันทำการถัดไป หรืออย่างน้อยสัปดาห์ละ ๓ ครั้ง
ข้อ ๑๔ การดำเนินการด้านการเงินและบัญชีเกี่ยวกับการรับเงิน การนำเงินฝากธนาคาร การนำส่งเงินและการโอนเงิน ให้เป็นไปตามระเบียบกระทรวงการคลังและขั้นตอนวิธีการที่กองคลังกรมการขนส่งทางบกกำหนด
ข้อ ๑๕ การดำเนินการตามข้อ ๑๒ และ ข้อ ๑๓ ให้สำนักงานที่รับคำขอจัดเก็บสำเนาหนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบ (ตามแบบที่ ๒) หรือสำเนาหนังสือแจ้งให้ดำเนินการออกใบอนุญาต (ตามแบบที่ ๔) เรียงตามลำดับเลขที่หนังสือออก ให้จัดเก็บแบบบันทึกผลการทดสอบไว้เป็นหลักฐาน ณ สำนักงานที่รับคำขอและเมื่อได้รับหนังสือตอบรับการออกใบอนุญาต (ตามแบบที่ ๒ เมื่อจ่ายใบอนุญาตให้ประทับตรายาง คำว่า จ่ายแล้ว ลงในใบเสร็จรับเงินที่ผู้ยื่นคำขอนำมาแสดง และสำเนาหนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบ (ตามแบบที่ ๒) หรือสำเนาหนังสือแจ้งให้ดำเนินการออกใบอนุญาต (ตามแบบที่ ๔)
ข้อ ๑๖ ทุกสิ้นวันให้สำนักงานที่รับคำขอจัดทำรายงานสรุปผลการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตต่างภูมิลำเนา (ตามแบบที่ ๕) นำเสนอหัวหน้าฝ่ายหรือหัวหน้าสำนักงานสาขาก่อนจัดเก็บไว้เป็นหลักฐานต่อไป ทุกสิ้นเดือนให้สำนักงานที่รับคำขอจัดทำรายงานสรุปผลการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตต่างภูมิลำเนา (ตามแบบที่ ๖) รายงานไปยังฝ่ายสถิติ กลุ่มวิชาการและวางแผน สำนักจัดระบบการขนส่งทางบก ภายในวันที่ ๑๐ ของเดือนถัดไป หมวด ๓ การออกใบอนุญาต
ข้อ ๑๗ เมื่อผู้ยื่นคำขอนำหลักฐานตามข้อ ๑๒ ไปติดต่อขอรับใบอนุญาต ณ สำนักงานที่ผู้ขอมีภูมิลำเนา ให้ตรวจสอบข้อมูลและความถูกต้องครบถ้วนของเอกสารหลักฐาน เมื่อถูกต้องแล้ว ให้จัดเก็บเงินและออกใบเสร็จรับเงินค่าคำขอค่าธรรมเนียมใบอนุญาต แล้วออกใบอนุญาต
ข้อ ๑๘ เมื่อสำนักงานที่ผู้ขอมีภูมิลำเนาได้รับหลักฐานตามข้อ ๑๓ ให้ดำเนินการตรวจสอบข้อมูลและความถูกต้องของเอกสารหลักฐาน เมื่อถูกต้องแล้วให้ออกใบอนุญาตโดยถือวันที่ออกใบเสร็จรับเงินเป็นวันที่ออกใบอนุญาต นำใบอนุญาตซึ่งออกตามวรรคแรกบรรจุในซองเอกสารซึ่งจ่าหน้าซองถึงผู้รับไว้เรียบร้อยแล้วตามข้อ ๑๓ (๓) ปิดผนึกฝาซองให้เรียบร้อย แล้วประทับตรากรมการขนส่งทางบกกำกับไว้ตามรอยตะเข็บหรือรอยต่อของซองทุกแห่ง แล้วปิดผนึกทับรอยต่อของซองและตรากรมการขนส่งทางบกอีกชั้นหนึ่งด้วยเทปใส จัดทำใบรับฝากรวม แล้วนำส่งทางไปรษณีย์รับประกันภายในวันทำการถัดไปหรืออย่างน้อยสัปดาห์ละ ๓ ครั้ง กรณีตรวจสอบตามวรรคแรกแล้วพบว่า ใบอนุญาตซ้ำซ้อน หรือถูกยึด หรือถูกอายัด หรืออยู่ในระหว่างการพักใช้ หรือถูกเพิกถอนใบอนุญาต ให้แจ้งผู้ขอรับใบอนุญาตทราบเหตุขัดข้องตามแบบที่ ๗
ข้อ ๑๙ เมื่อดำเนินการตามข้อ ๑๗ และข้อ ๑๘ แล้ว ให้สำนักงานที่ผู้ขอมีภูมิลำเนาออกหนังสือตอบรับการออกใบอนุญาตตามแบบที่ ๒ ส่วนที่ ๒ หรือ ตามแบบที่ ๔ ส่วนที่ ๒ แล้วแต่กรณี การจัดส่งหนังสือตอบรับการออกใบอนุญาตตามวรรคแรก กรณีผู้ขอรับใบอนุญาตแสดงความจำนงขอรับใบอนุญาตตามข้อ ๘ (๒) ให้จัดส่งไปพร้อมกับใบอนุญาตตามข้อ ๑๘ วรรค ๒ ให้ไว้ ณ วันที่ ๒๓ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๔๖ ปิยะพันธ์ จัมปาสุต อธิบดีกรมการขนส่งทางบก [เอกสารแนบท้าย] ๑. แบบที่ 1 แบบแสดงความจำนงขอรับหนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบหรือขอรับใบอนุญาตทางไปรษณีย์รับประกัน ๒. แบบที่ 2 หนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบ ๓. แบบที่ 3 ทะเบียนส่งหนังสือรับรองผลการอบรมและทดสอบต่างภูมิลำเนา ๔. แบบที่ 4 หนังสือแจ้งให้ดำเนินการออกใบอนุญาต ๕. แบบที่ 5 รายงานสรุปผลการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตต่างภูมิลำเนา ประจำวันที่........................... ๖. แบบที่ 6 รายงานสรุปผลการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตต่างภูมิลำเนา ๗. แบบที่ 7 หนังสือแจ้งเหตุขัดข้อง (ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย) ระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถและใบอนุญาตเป็นผู้ประจำรถต่างภูมิลำเนา (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๔๗[๔] พรพิมล/พิมพ์ ๑๓ มิถุนายน ๒๕๔๘ พิสิษฐ์/พงษ์พิลัย/ตรวจ ๓ กรกฎาคม ๒๕๔๘ ปฐมพร/อัปเดท ๑๙ กันยายน ๒๕๕๐ [๑] ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๒๑/ตอนที่ ๘๓ ง/หน้า ๑๕๒/๑๔ ตุลาคม ๒๕๔๗ [๒]
ข้อ ๔ แก้ไขเพิ่มเติมโดยระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถและใบอนุญาตเป็นผู้ประจำรถต่างภูมิลำเนา (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๔๗ [๓]
ข้อ ๗ แก้ไขเพิ่มเติมโดยระเบียบกรมการขนส่งทางบก ว่าด้วยการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาตขับรถและใบอนุญาตเป็นผู้ประจำรถต่างภูมิลำเนา (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๔๗ [๔] ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๒๑/ตอนที่ ๘๓ ง/หน้า ๑๖๑/๑๔ ตุลาคม ๒๕๔๗
ที่มา: ระบบกลางทางกฎหมาย law.go.th (สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา).
วันที่ประกาศบางส่วนนำมาจาก: Open Law Data Thailand × สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี (CC BY 4.0)