ข้อ ๕[๒] เครื่องแบบปกติ มี ๔ แบบ คือ
ก. เครื่องแบบปกติขาว
ข. เครื่องแบบปกติกากีคอพับ
ค. เครื่องแบบปกติกากีแกมเขียว
ง. เครื่องแบบปกติกากีตรวจการ
ก. เครื่องแบบปกติขาว ให้ประกอบด้วย
(๑) หมวก
สมาชิกชาย ให้ใช้หมวกทรงหม้อตาลสีขาว กะบังหน้าหมวกทำด้วยสักหลาดสีดำที่ขอบโค้งของกะบังหน้าหมวกปักด้วยดิ้นทองหรือวัตถุเทียมดิ้นทองเป็นลวดลายช่อชัยพฤกษ์ ด้านละ ๒ ช่อ โดยปักหรือทำให้มาบรรจบกันที่ตรงกลางของกะบังหน้าหมวก เว้นระยะห่างจากกันพองาม สายรัดคางสีทองกว้าง ๑ เซนติเมตร มีดุมโลหะสีทองตราครุฑพ่าห์ขนาดเล็กติดที่ข้างหมวก ข้างละ ๑ ดุม ผ้าพันหมวกสีขาวคาดแถบสีทองขนาดกว้างประมาณ ๑.๒ เซนติเมตร ที่ขอบบนและล่าง และขนาดกว้างประมาณ ๐.๖ เซนติเมตร ที่ตรงกลางของผ้าพันหมวก ที่หน้าหมวก ติดตราครุฑพ่าห์ปักดิ้นทองหรือวัตถุเทียมดิ้นทอง สูง ๕.๕ เซนติเมตร บนหมอนสักหลาดสีขาว ตามภาพท้ายข้อบังคับ
สมาชิกหญิง ให้อนุโลมตามแบบหมวกของสมาชิกชายแต่เป็นทรงอ่อน ที่หน้าหมวกติดตราครุฑพ่าห์ปักดิ้นทองหรือวัตถุเทียมดิ้นทอง สูง ๕ เซนติเมตร
(๒) เสื้อ
สมาชิกชาย ให้ใช้เสื้อแบบราชการสีขาว ใช้ดุมโลหะสีทองตราครุฑพ่าห์ ขนาดใหญ่ ๕ ดุม ผู้ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ให้ประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ที่อกเสื้อเหนือกระเป๋าบนซ้ายด้วย
สมาชิกหญิง ให้ใช้เสื้อนอกคอแบะสีขาวแบบคอป้าน แขนยาวถึงข้อมือ มีตะเข็บหลัง ๔ ตะเข็บ ที่แนวสาบอกมีดุมโลหะสีทองตราครุฑพ่าห์ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง ๑.๕ เซนติเมตร ๕ ดุม มีกระเป๋าล่างข้างละ ๑ กระเป๋า เป็นกระเป๋าเจาะเฉียงเล็กน้อย ไม่มีใบปกกระเป๋า และให้ใช้เสื้อคอพับแขนยาวสีขาวผูกผ้าผูกคอสีดำเงื่อนกลาสี
การประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ให้ประดับที่อกเสื้อเบื้องซ้าย
(๓) อินทรธนู
สมาชิกชาย ให้ใช้อินทรธนูแข็งทำด้วยสักหลาดสีดำเป็นแผ่นสี่เหลี่ยมผืนผ้าเรียวจากด้านไหล่ไปทางคอ ปลายมน ด้านไหล่กว้างประมาณ ๕.๕ เซนติเมตร ด้านคอกว้างประมาณ ๔.๕ เซนติเมตร มีขนาดยาวประมาณ ๑๒.๕ เซนติเมตร ปักดิ้นสีทองเป็นลายประจำยามเต็มแผ่นตอนปลายติดดุมโลหะสีทองขนาดเล็กตราครุฑพ่าห์ ๑ ดุม
สมาชิกหญิง ให้อนุโลมตามแบบอินทรธนูของสมาชิกชาย แต่ให้มีขนาดด้านไหล่กว้างประมาณ ๕ เซนติเมตร ด้านคอกว้างประมาณ ๔ เซนติเมตร มีขนาดยาวประมาณ ๑๑.๕ เซนติเมตร
(๔) กางเกง กระโปรง
สมาชิกชาย ให้ใช้กางเกงแบบราชการสีขาวขายาว ไม่พับปลายขา
สมาชิกหญิง ให้ใช้กระโปรงสีขาวยาวปิดเข่าปลายบานเล็กน้อย
(๕) รองเท้า ถุงเท้า
สมาชิกชาย ให้ใช้รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำชนิดผูก ถุงเท้าสีดำ
สมาชิกหญิง ให้ใช้รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำปิดปลายเท้าไม่มีลวดลาย ส้นสูงไม่เกิน ๗ เซนติเมตร ถุงเท้ายาวสีเนื้อ
(๖) เครื่องหมายสังกัด
ให้มีเครื่องหมายรูปรัฐธรรมนูญอยู่ภายในวงกลม มีรัศมีโดยรอบขนาดสูง ๒.๕ เซนติเมตร ทำด้วยโลหะโปร่งสีทอง สำหรับสมาชิกชายให้ติดที่คอเสื้อตอนหน้าทั้งสองข้าง ส่วนสมาชิกหญิงให้ติดที่คอแบะของเสื้อตอนบนทั้งสองข้างเหนือแนวเครื่องราชอิสริยาภรณ์
ให้ใช้เครื่องแบบนี้ในโอกาสไปงานพิธีหรือตามหมายกำหนดการ
ข. เครื่องแบบปกติกากีคอพับ ให้ประกอบด้วย
(๑) หมวก
สมาชิกชาย ให้ใช้หมวกทรงหม้อตาลสีกากีมีลักษณะและส่วนประกอบเช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว แต่ผ้าพันหมวกเป็นสีดำคาดแถบสีทอง หมอนสักหลาดสำหรับปักตราครุฑพ่าห์เป็นสีดำ ตามภาพท้ายข้อบังคับ
สมาชิกหญิง ให้อนุโลมตามแบบหมวกของสมาชิกชายแต่เป็นทรงอ่อน
(๒) เสื้อ
ให้ใช้เสื้อเชิ้ตสีกากีแขนยาวรัดข้อมือ มีดุมที่ข้อมือข้างละ ๑ ดุม หรือแขนสั้นมีกระเป๋าเย็บติดที่หน้าอกเสื้อข้างละ ๑ กระเป๋า ที่กระเป๋าเสื้อมีแถบอยู่ตรงกลางตามทางดิ่งกว้าง ๓.๕ เซนติเมตร มีใบปกกระเป๋ารูปมนชายกลางแหลม ที่ปากกระเป๋าทั้งสองข้างติดดุมข้างละ ๑ ดุม สำหรับขัดกับใบปกกระเป๋า ตัวเสื้อผ่าอกตลอด มีสาบกว้าง ๓.๕ เซนติเมตร ติดดุมตามแนวอกเสื้อ ๕ ดุม ระยะห่างกันพอสมควร และติดเครื่องหมายสังกัดที่ปกคอเสื้อด้านหน้าทั้งสองข้างในช่วงอากาศร้อนให้ใช้เสื้อดังกล่าวเป็นแบบคอพับแขนสั้นได้
ในโอกาสไปงานพิธีหรือเข้าที่ชุมนุมชน ให้ใช้เสื้อเชิ้ตแขนยาวผูกผ้าผูกคอสีดำเงื่อนกลาสีสอดชายผ้าผูกคอไว้ภายในเสื้อใต้ดุมเม็ดที่สอง
การประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ให้ประดับที่อกเสื้อเบื้องซ้าย
(๓) อินทรธนู
สมาชิกชาย ให้ใช้อินทรธนูแข็งทำด้วยสักหลาดสีดำเป็นแผ่นสี่เหลี่ยมผืนผ้าเรียวจากด้านไหล่ไปทางคอ ปลายมน ด้านไหล่กว้างประมาณ ๕.๕ เซนติเมตร ด้านคอกว้างประมาณ ๔.๕ เซนติเมตร มีขนาดยาวประมาณ ๑๒.๕ เซนติเมตร ตอนปลายติดดุมโลหะสีทองขนาดเล็กตราครุฑพ่าห์ ๑ ดุม ปักดิ้นทองเป็นลายถักเต็มแผ่นอินทรธนู มีเครื่องหมายทำด้วยโลหะสีทองเป็นรูปรัฐธรรมนูญอยู่กลางพระมหามงกุฎ ประกอบด้วยรวงข้าวและดอกบัวตูมวงล้อมอยู่เบื้องล่างขนาดสูง ๕ เซนติเมตร ติดทับบนลายถักดิ้นทองตอนกลางของแผ่นอินทรธนูโดยให้ห่างจากขอบด้านไหล่ขึ้นมาประมาณ ๑.๒ เซนติเมตร ตามภาพท้ายข้อบังคับ
สมาชิกหญิง ให้อนุโลมตามแบบอินทรธนูของสมาชิกชาย แต่ให้มีขนาดด้านไหล่กว้างประมาณ ๕ เซนติเมตร ด้านคอกว้างประมาณ ๔ เซนติเมตร มีขนาดยาวประมาณ ๑๑.๕ เซนติเมตร
(๔) กางเกง กระโปรง
สมาชิกชาย ให้ใช้กางเกงแบบราชการสีกากีขายาว ไม่พับปลายขา
สมาชิกหญิง ให้ใช้กางเกงแบบสมาชิกชาย หรือกระโปรงสีกากียาวปิดเข่าปลายบานเล็กน้อย
(๕) เข็มขัด
ให้ใช้เข็มขัดทำด้วยด้ายถักสีกากีกว้าง ๓ เซนติเมตร หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทองเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าทางนอนปลายมนกว้าง ๓.๕ เซนติเมตร ยาว ๕ เซนติเมตร มีรูปครุฑดุนนูนอยู่กึ่งกลางหัวเข็มขัด ไม่มีเข็มสำหรับสอดรู ปลายเข็มขัดหุ้มด้วยโลหะสีทองกว้าง ๑ เซนติเมตร
(๖) รองเท้า ถุงเท้า
สมาชิกชาย ให้ใช้รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำชนิดผูกหรือหุ้มข้อหนังสีดำ ถุงเท้าสีดำ
สมาชิกหญิง ถ้าใช้กางเกง ให้ใช้รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำปิดปลายเท้า ไม่มีลวดลายถุงเท้าสั้นสีดำ ถ้าใช้กระโปรงให้ใช้รองเท้าส้นสูงสีดำปิดปลายเท้า ไม่มีลวดลาย ส้นสูงไม่เกิน ๗ เซนติเมตร ถุงเท้ายาวสีเนื้อ
ให้ใช้เครื่องแบบนี้ได้ตามปกติและในเวลาไปราชการหรือตรวจราชการ
ค. เครื่องแบบปกติกากีแกมเขียว ให้ประกอบด้วย
(๑) หมวก
ให้ใช้หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีกากีแกมเขียว ที่ขอบโค้งของกะบังหน้าแก๊ปปักด้วยดิ้นทองหรือวัตถุเทียมดิ้นทองเป็นลวดลายช่อชัยพฤกษ์ ด้านละ ๒ ช่อ โดยปักหรือทำให้มาบรรจบกันที่ตรงกลางของกะบังหน้าหมวก เว้นระยะห่างจากกันพองาม ที่หน้าหมวกเหนือกะบังติดตรา ครุฑพ่าห์ทำด้วยโลหะสีทองสูง ๓ เซนติเมตร หรือปักตราครุฑพ่าห์ทำด้วยด้ายหรือไหมสีเหลืองหรือ สีทองสูง ๓ เซนติเมตร ตามภาพท้ายข้อบังคับ
(๒) เสื้อ
ให้ใช้เสื้อคอเปิดสีกากีแกมเขียว ไม่มีสาบอก ที่คอและแนวอกมีดุม ๖ ดุม ขัดดุมปิดคอได้ มีลิ้นปิดอกแขนยาวแบบทรงกระบอก ที่อกมีกระเป๋าไม่มีสาบปะข้างละ ๑ กระเป๋า มุมกระเป๋าและปากกระเป๋าเป็นรูปตัดพองาม กระเป๋าล่างเป็นกระเป๋าย่ามมีใบปกรูปตัดที่ปากกระเป๋าทั้ง ๒ กระเป๋า มีดุมที่ปากกระเป๋าข้างละ ๑ ดุม สำหรับขัดกับใบปกกระเป๋า ทำด้วยวัตถุ สีเดียวกับเสื้อรูปกลมแบนขนาดเล็ก ชายเสื้อตัดตรงไม่มีเว้า ที่ปกคอเสื้อทั้งสองข้างปักด้วยด้ายหรือไหมสีเหลืองหรือสีทอง เป็นรูปรัฐธรรมนูญอยู่ภายในวงกลม มีรัศมีโดยรอบ ขนาดสูง ๒.๕ เซนติเมตร
(๓) กางเกง
ให้ใช้กางเกงขายาวสีกากีแกมเขียว ไม่พับปลายขา ที่แนวตะเข็บกางเกงด้านข้างเป็นกระเป๋าปะ ปากกระเป๋าเฉียงไม่มีปก และจะมีกระเป๋าหลังเป็นกระเป๋าปะ มีปกขัดดุมกระเป๋าละ ๑ ดุมด้วยก็ได้ ตะเข็บกางเกงทุกตะเข็บต้องเป็นตะเข็บคู่
(๔) เข็มขัด
ให้ใช้เข็มขัดทำด้วยด้ายถักสีกากีแกมเขียว กว้าง ๓ เซนติเมตร หัวเข็มขัดและปลายเข็มขัดให้มีลักษณะเช่นเดียวกันกับเข็มขัดของเครื่องแบบปกติกากีคอพับ
(๕) รองเท้า
ให้ใช้รองเท้าสูงครึ่งน่องสีกากีแกมเขียวหรือสีดำ มีรูร้อยเชือก
ให้ใช้เครื่องแบบนี้เป็นเครื่องแบบสนามในโอกาสตรวจการเฉพาะกิจ
ง. เครื่องแบบปกติกากีตรวจการ ให้ประกอบด้วย
(๑) หมวก
สมาชิกชาย ให้ใช้หมวกทรงหม้อตาลสีกากี เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติกากีคอพับ
สมาชิกหญิง ให้อนุโลมตามแบบหมวกของสมาชิกชายแต่เป็นทรงอ่อน
(๒) เสื้อ
ให้ใช้เสื้อสีกากีคอแบะแบบคอตื้นแขนสั้น ปล่อยเอว ตัวเสื้อผ่าอกตลอดมีดุมที่อกเสื้อ ๔ ดุม มีกระเป๋าเย็บติดภายนอกเป็นกระเป๋าบนและล่างอย่างละสองกระเป๋า กระเป๋าบนมีใบปก มนชายกลางแหลม มีแถบกว้าง ๓.๕ เซนติเมตร ตรงกึ่งกลางกระเป๋าทางดิ่ง กระเป๋าล่างเป็นกระเป๋าย่ามมีใบปกรูปตัด ที่ปากกระเป๋าทั้งสองกระเป๋ามีดุมที่ปากกระเป๋าข้างละ ๑ ดุม สำหรับขัดกับใบปกกระเป๋า ดุมที่กล่าวนี้มีลักษณะเป็นรูปกลมแบนทำด้วยวัตถุสีเดียวกับเสื้อที่เอวด้านหลังคาดด้วยผ้าสีเดียวกับเสื้อขนาดกว้าง ๕ เซนติเมตร และติดเครื่องหมายสังกัดที่ปกคอเสื้อด้านหน้าทั้งสองข้าง
การประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ให้ประดับที่อกเสื้อเบื้องซ้าย
(๓) อินทรธนู กางเกง กระโปรง เข็มขัด รองเท้า ถุงเท้า ให้ใช้เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติกากีคอพับ
ให้ใช้เครื่องแบบนี้แทนเครื่องแบบปกติกากีคอพับได้ในโอกาสอันสมควร