กฎกระทรวง การมอบให้เอกชนดำเนินการแทน ในภารกิจหรือกิจการขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. ๒๕๖๗ อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕ วรรคหนึ่ง และมาตรา ๒๒ แห่งพระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. ๒๕๔๒ นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้
ข้อ ๑ กฎกระทรวงนี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดหกสิบวันนับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
ข้อ ๒ ในกฎกระทรวงนี้ “คณะกรรมการพิจารณาคัดเลือก” หมายความว่า คณะกรรมการพิจารณาคัดเลือกการมอบให้เอกชนดำเนินการแทนในภารกิจหรือกิจการขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น “ผู้กำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น” หมายความว่า ผู้กำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นตามที่กฎหมายจัดตั้งองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกำหนด
ข้อ ๓ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอาจมอบให้เอกชนดำเนินการตามหน้าที่และอำนาจขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นแทนได้ โดยต้องเป็นภารกิจหรือกิจการที่มีลักษณะ ดังต่อไปนี้ (๑) ได้รับการถ่ายโอนตามแผนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเท่านั้น (๒) ดำเนินการเป็นประจำหรือต้องดำเนินการอย่างต่อเนื่อง และเอกชนที่ได้รับมอบให้ดำเนินการแทนสามารถเรียกเก็บค่าธรรมเนียมหรือค่าบริการตามกฎหมายหรือได้รับค่าตอบแทนจากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นได้ (๓) ไม่เป็นการจัดซื้อจัดจ้างหรือมีลักษณะสัญญาร่วมลงทุน ในกรณีที่ภารกิจหรือกิจการตามวรรคหนึ่ง มีกฎหมายกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอาจมอบให้เอกชนดำเนินการแทนไว้โดยเฉพาะแล้ว ให้บังคับตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายว่าด้วยการนั้น
ข้อ ๔ การมอบตามข้อ ๓ วรรคหนึ่ง จะกระทำได้ในกรณี ดังต่อไปนี้ (๑) เกิดประสิทธิภาพหรือความคุ้มค่ามากกว่าที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นดำเนินการเอง (๒) ประชาชนในพื้นที่จะได้รับประโยชน์ ความสะดวก หรือความรวดเร็วมากกว่าที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นดำเนินการเอง (๓) องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจะได้รับผลประโยชน์หรือผลตอบแทนคุ้มค่ามากกว่าดำเนินการเอง หรือจะเป็นการลดงบประมาณในการดำเนินการขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (๔) ไม่ก่อให้เกิดภาระต่อประชาชนมากกว่าประโยชน์ที่ประชาชนจะได้รับอยู่เดิม หรือส่งผลให้ประชาชนต้องเสียค่าธรรมเนียม ค่าบริการ หรือค่าใช้จ่ายอื่นสูงขึ้น
ข้อ ๕ ภารกิจหรือกิจการตามข้อ ๓ วรรคหนึ่ง ที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอาจมอบให้เอกชนดำเนินการแทนได้ ได้แก่ ภารกิจหรือกิจการ ดังต่อไปนี้ (๑) การบำรุงรักษา ซ่อมแซม ปรับปรุง หรือดูแลรักษาความสะอาดและความเป็นระเบียบเรียบร้อยของสาธารณูปโภคหรือสาธารณูปการ (๒) การจัดหาสิ่งอำนวยความสะดวกหรือสวัสดิการในสถานที่ที่ให้บริการแก่ประชาชน (๓) การเก็บค่าธรรมเนียมหรือค่าบริการตามกฎหมาย
ข้อ ๖ ภายใต้บังคับข้อ ๓ และข้อ ๔ ในกรณีที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นใดจะมอบให้เอกชนดำเนินการแทนนอกเหนือจากภารกิจหรือกิจการตามข้อ ๕ ให้เสนอภารกิจหรือกิจการนั้นต่อคณะกรรมการการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบ และเมื่อให้ความเห็นชอบแล้ว องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นนั้นอาจมอบภารกิจหรือกิจการนั้นให้เอกชนดำเนินการแทนได้
ข้อ ๗ ภารกิจหรือกิจการที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมอบให้เอกชนดำเนินการแทนตามกฎกระทรวงนี้ ให้กำหนดระยะเวลาการมอบให้เอกชนดำเนินการแทนได้คราวละไม่เกินสามปี
ข้อ ๘ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นไม่อาจมอบให้เอกชนดำเนินการแทนได้ในภารกิจหรือกิจการที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นใช้อำนาจตามกฎหมายในการออกคำสั่งทางปกครอง
ข้อ ๙ ในกรณีที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจะมอบให้เอกชนดำเนินการแทนในภารกิจหรือกิจการใดตามกฎกระทรวงนี้ ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นดำเนินการ ดังต่อไปนี้ (๑) เสนอภารกิจหรือกิจการที่จะมอบให้เอกชนดำเนินการแทน พร้อมกับรายงานการศึกษาและวิเคราะห์ภารกิจหรือกิจการนั้นต่อสภาท้องถิ่นและผู้กำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบตามลำดับ ทั้งนี้ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอาจว่าจ้างที่ปรึกษาในการจัดทำรายงานการศึกษาและวิเคราะห์ภารกิจหรือกิจการก็ได้ (๒) เมื่อสภาท้องถิ่นและผู้กำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นให้ความเห็นชอบภารกิจหรือกิจการและรายงานตาม (๑) แล้ว ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจัดทำร่างประกาศเชิญชวนการมอบให้เอกชนดำเนินการแทน ร่างเอกสารสำหรับการคัดเลือกเอกชน และร่างสัญญาการมอบให้เอกชนดำเนินการแทน เสนอต่อคณะกรรมการพิจารณาคัดเลือกเพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบ ทั้งนี้ ในกรณีที่ร่างสัญญาการมอบให้เอกชนดำเนินการแทนมีวงเงินในการดำเนินการตามสัญญาเกินห้าล้านบาท ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นส่งร่างสัญญานั้นให้สำนักงานอัยการสูงสุดตรวจพิจารณาเสียก่อน
ข้อ ๑๐ การจัดทำและสาระสำคัญของร่างประกาศเชิญชวนการมอบให้เอกชนดำเนินการแทน ร่างเอกสารสำหรับการคัดเลือกเอกชน และร่างสัญญาการมอบให้เอกชนดำเนินการแทน ให้เป็นไปตามแนวทางที่สำนักงานคณะกรรมการการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น และสำนักงานอัยการสูงสุดร่วมกันกำหนด
ข้อ ๑๑ ให้มีคณะกรรมการพิจารณาคัดเลือก ประกอบด้วย (๑) กรุงเทพมหานคร ให้ปลัดกระทรวงมหาดไทย เป็นประธานกรรมการ ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ผู้แทนสำนักงานปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี และผู้แทนสำนักงานอัยการสูงสุด เป็นกรรมการ และข้าราชการกรุงเทพมหานครซึ่งผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานครมอบหมาย เป็นกรรมการและเลขานุการ (๒) จังหวัดอื่น ให้ผู้ว่าราชการจังหวัด เป็นประธานกรรมการ อัยการจังหวัด ท้องถิ่นจังหวัด ผู้บริหารท้องถิ่นที่มอบให้เอกชนดำเนินการแทน เป็นกรรมการ และปลัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่มอบให้เอกชนดำเนินการแทน เป็นกรรมการและเลขานุการ เพื่อประโยชน์ในการดำเนินการตามหน้าที่และอำนาจของคณะกรรมการตามวรรคหนึ่ง ประธานกรรมการอาจแต่งตั้งผู้ทรงคุณวุฒิที่มีความรู้ ความเชี่ยวชาญและประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องกับภารกิจหรือกิจการที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจะมอบให้เอกชนดำเนินการแทน เป็นกรรมการเพิ่มขึ้นได้ไม่เกินสองคนเฉพาะในวาระการประชุมที่เกี่ยวข้องกับภารกิจหรือกิจการนั้น
ข้อ ๑๒ ให้คณะกรรมการพิจารณาคัดเลือกมีหน้าที่และอำนาจ ดังต่อไปนี้ (๑) พิจารณาให้ความเห็นชอบร่างประกาศเชิญชวนการมอบให้เอกชนดำเนินการแทน ร่างเอกสารสำหรับการคัดเลือกเอกชน และร่างสัญญาการมอบให้เอกชนดำเนินการแทน (๒) กำหนดวิธีการประกาศเชิญชวนการมอบให้เอกชนดำเนินการแทน หลักประกันซอง และหลักประกันสัญญาการมอบให้เอกชนดำเนินการแทน (๓) พิจารณาคัดเลือกเอกชนให้ดำเนินการแทน (๔) ดำเนินการอื่นที่เกี่ยวข้อง
ข้อ ๑๓ การประชุมคณะกรรมการพิจารณาคัดเลือก ให้นำความในมาตรา ๑๑ แห่งพระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. ๒๕๔๒ มาใช้บังคับโดยอนุโลม
ข้อ ๑๔ ในกรณีที่ได้ประกาศเชิญชวนการมอบให้เอกชนดำเนินการแทนแล้วไม่มีผู้เสนอเข้าดำเนินการแทน ให้ยกเลิกประกาศเชิญชวนการมอบให้เอกชนดำเนินการแทนเพื่อดำเนินการใหม่ หากมีผู้เสนอยื่นข้อเสนอเพียงรายเดียวหรือมีผู้เสนอยื่นข้อเสนอหลายราย แต่ยื่นข้อเสนอถูกต้องตามรายการในเอกสารสำหรับการคัดเลือกเอกชนเพียงรายเดียวและคณะกรรมการพิจารณาคัดเลือกเห็นว่าองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจะได้ประโยชน์ก็ให้ดำเนินการตามที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวงนี้ต่อไป
ข้อ ๑๕ เมื่อคณะกรรมการพิจารณาคัดเลือกได้ผลการคัดเลือกให้เอกชนดำเนินการแทนแล้ว ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นประกาศผลการคัดเลือกให้เอกชนดำเนินการแทนและเรียกเอกชนเข้าทำสัญญาการมอบให้เอกชนดำเนินการแทน ในกรณีที่ภารกิจหรือกิจการที่จะมอบให้เอกชนดำเนินการแทนนั้น ต้องตราข้อบัญญัติท้องถิ่นในส่วนที่เกี่ยวข้อง ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นตราข้อบัญญัติท้องถิ่นให้สอดคล้องกับภารกิจหรือกิจการดังกล่าว ก่อนที่จะมอบให้เอกชนดำเนินการแทน ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นประกาศผลการคัดเลือกและเปิดเผยสัญญาตามวรรคหนึ่ง ให้ประชาชนทราบเป็นการทั่วไปทางระบบเทคโนโลยีสารสนเทศขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นนั้น
ข้อ ๑๖ ในกรณีที่ภารกิจหรือกิจการที่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมอบให้เอกชนดำเนินการแทนตามกฎกระทรวงนี้เปลี่ยนแปลงไป หากองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเห็นสมควรปรับปรุงหรือเปลี่ยนแปลงภารกิจหรือกิจการ หรือกำหนดเงื่อนไขของการมอบภารกิจหรือกิจการเพิ่มเติม หรือยุติการมอบภารกิจหรือกิจการตามสัญญาที่มอบให้เอกชนดำเนินการแทน ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเสนอสภาท้องถิ่น ผู้กำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและคณะกรรมการพิจารณาคัดเลือก พิจารณาให้ความเห็นชอบตามลำดับ และให้นำความในข้อ ๙ ข้อ ๑๐ ข้อ ๑๑ ข้อ ๑๒ ข้อ ๑๓ ข้อ ๑๔ หรือข้อ ๑๕ แล้วแต่กรณี มาใช้บังคับโดยอนุโลม
ข้อ ๑๗ ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นกำกับดูแลและติดตามให้มีการดำเนินงานตามที่กำหนดในสัญญาการมอบให้เอกชนดำเนินการแทน และรายงานผลการดำเนินงานความคืบหน้า รวมถึงสภาพปัญหาและแนวทางแก้ไขต่อผู้กำกับดูแลองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อทราบหรือพิจารณาสั่งการ อย่างน้อยทุกหกเดือน ให้ไว้ ณ วันที่ ๒๕ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๖๗ แพทองธาร ชินวัตร นายกรัฐมนตรี อนุทิน ชาญวีรกูล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ โดยที่มาตรา ๒๒ แห่งพระราชบัญญัติกำหนดแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. ๒๕๔๒ บัญญัติให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอาจมอบให้เอกชนดำเนินการตามหน้าที่และอำนาจแทนได้ ทั้งนี้ ตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่กำหนดในกฎกระทรวง จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้
ที่มา: ระบบกลางกฎหมาย law.go.th (สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา).
公布日期部分取自：Open Law Data Thailand × สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี（CC BY 4.0）