กฎกระทรวง ความมั่นคงปลอดภัยทางรังสี พ.ศ. ๒๕๖๑[๑] อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕ วรรคหนึ่ง มาตรา ๘ (๑๘) และมาตรา ๙๑ แห่งพระราชบัญญัติพลังงานนิวเคลียร์เพื่อสันติ พ.ศ. ๒๕๕๙ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีโดยคำแนะนำของคณะกรรมการพลังงานนิวเคลียร์เพื่อสันติออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้
ข้อ ๑ ในกฎกระทรวงนี้ การรักษาความมั่นคงปลอดภัย หมายความว่า การป้องกัน การตรวจจับ การหน่วงเวลาและการเผชิญเหตุความมั่นคงปลอดภัยที่เกี่ยวข้องกับวัสดุกัมมันตรังสี สถานที่ และข้อมูลที่เกี่ยวข้อง การตรวจจับ หมายความว่า มาตรการ กลไก หรือวิธีการใด ๆ ซึ่งมีวัตถุประสงค์เพื่อให้สามารถตรวจพบการเข้าถึงหรือความพยายามเข้าถึงโดยไม่ได้รับอนุญาต การเคลื่อนย้ายโดยผิดกฎหมาย หรือการจงใจกระทำผิดกฎหมายอื่น ๆ ซึ่งเกี่ยวข้องกับวัสดุกัมมันตรังสี สถานที่ และข้อมูลที่เกี่ยวข้อง การหน่วงเวลา หมายความว่า มาตรการ กลไก หรือวิธีการใด ๆ ซึ่งมีวัตถุประสงค์เพื่อให้สามารถหน่วง ถ่วง หรือยืดระยะเวลา ที่จำต้องใช้เพื่อลดความพยายามในการก่อหรือการกระทำที่เป็นอันตรายต่อความมั่นคงปลอดภัยทางรังสี การเผชิญเหตุ หมายความว่า การดำเนินการเมื่อปรากฏสัญญาณการตรวจจับ โดยบุคลากรผู้มีหน้าที่ในการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสีในสถานประกอบการทางรังสี หรือโดยเจ้าหน้าที่ของรัฐ เพื่อป้องกันมิให้ผู้ใดสามารถเข้าถึงหรือเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสีโดยไม่ได้รับอนุญาต หรือก่อวินาศกรรมต่อวัสดุกัมมันตรังสี สถานที่ และข้อมูลที่เกี่ยวข้อง แผนรักษาความมั่นคงปลอดภัย หมายความว่า แผนที่จัดทำโดยผู้ขอรับใบอนุญาตหรือผู้แจ้งซึ่งระบุรายละเอียดเกี่ยวกับมาตรการ กลไก และวิธีการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสี สถานที่ และข้อมูลที่เกี่ยวข้อง แผนสำรองความมั่นคงปลอดภัย หมายความว่า แผนซึ่งระบุเหตุความมั่นคงปลอดภัยที่คาดหมายว่าอาจเกิดขึ้น พร้อมทั้งกำหนดขั้นตอนและวิธีการเพื่อการเผชิญเหตุความมั่นคงปลอดภัยนั้น ๆ รวมถึงวิธีการรายงานเหตุต่อเจ้าหน้าที่ของรัฐ และกำหนดหน้าที่ความรับผิดชอบในการเผชิญเหตุความมั่นคงปลอดภัยสำหรับบุคลากรทั่วไป และสำหรับบุคลากรผู้มีหน้าที่ในการเผชิญเหตุความมั่นคงปลอดภัย เหตุความมั่นคงปลอดภัย หมายความว่า เหตุการณ์ใด ๆ ที่ก่อหรือจะก่อให้เกิดผลกระทบต่อความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสี สถานที่และข้อมูลที่เกี่ยวข้อง เช่น การโจรกรรม การก่อวินาศกรรม การเข้าถึงโดยไม่ได้รับอนุญาต การเคลื่อนย้ายโดยผิดกฎหมาย หรือการกระทำโดยไม่ชอบด้วยกฎหมายในประการที่น่าจะก่อให้เกิดอันตรายต่อชีวิต ร่างกาย อนามัย หรือทรัพย์สินของบุคคลใด หรือต่อสิ่งแวดล้อม ซึ่งเกี่ยวข้องกับวัสดุกัมมันตรังสี สถานที่ และข้อมูลที่เกี่ยวข้อง ผู้รับใบอนุญาต หมายความว่า ผู้รับใบอนุญาตเกี่ยวกับวัสดุกัมมันตรังสีตามมาตรา ๑๙ เว้นแต่ผู้รับใบอนุญาตนำผ่านวัสดุกัมมันตรังสี ผู้แจ้ง หมายความว่า ผู้แจ้งการครอบครองหรือใช้วัสดุกัมมันตรังสีตามมาตรา ๒๐ หมวด ๑ บททั่วไป
ข้อ ๒ ผู้รับใบอนุญาตหรือผู้แจ้งจะดำเนินการใด ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการใช้ประโยชน์จากวัสดุกัมมันตรังสีได้ก็ต่อเมื่อก่อให้เกิดประโยชน์ต่อบุคคลหรือสังคมมากกว่าผลเสียที่อาจได้รับ และให้กระทำโดยคำนึงถึงความมั่นคงปลอดภัยต่อวัสดุกัมมันตรังสีและสถานที่ที่เกี่ยวข้อง การใช้ประโยชน์จากรังสี ประชาชน และสิ่งแวดล้อม เป็นสำคัญ มาตรการในการรักษาความมั่นคงปลอดภัยที่กำหนดขึ้นจะต้องสอดคล้องกับมาตรการในการรักษาความปลอดภัยทางรังสี
ข้อ ๓ ผู้รับใบอนุญาตหรือผู้แจ้งต้องจัดให้มีการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสี สถานที่ และข้อมูลที่เกี่ยวข้อง โดยคำนึงถึงประเภทของวัสดุกัมมันตรังสี สถานที่ และข้อมูลที่เกี่ยวข้อง โดยการรักษาความมั่นคงปลอดภัยที่ผู้รับใบอนุญาตหรือผู้แจ้งจัดให้มีขึ้นนั้น ต้องมีมาตรฐานไม่ต่ำกว่าการรักษาความมั่นคงปลอดภัยที่กำหนดในกฎกระทรวงนี้ การรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสี สถานที่ และข้อมูลที่เกี่ยวข้องจะต้องอยู่บนพื้นฐานของแนวทางขั้นลำดับ เพื่อให้วัสดุกัมมันตรังสีที่อาจส่งผลกระทบอย่างกว้างขวางที่สุดได้รับการรักษาความมั่นคงปลอดภัยในระดับที่สูงที่สุด ทั้งนี้ โดยคำนึงถึงการประเมินระดับภัยคุกคาม ความเสี่ยงต่อความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสี และผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น การรักษาความมั่นคงปลอดภัยตามวรรคสอง ต้องมีการทบทวนและทดสอบอย่างน้อยปีละหนึ่งครั้ง หมวด ๒ แผนรักษาความมั่นคงปลอดภัยและแผนสำรองความมั่นคงปลอดภัย
ข้อ ๔ แผนรักษาความมั่นคงปลอดภัยและแผนสำรองความมั่นคงปลอดภัยที่ได้รับความเห็นชอบจากเลขาธิการแล้ว ถ้าผู้รับใบอนุญาตหรือผู้แจ้งประสงค์จะปรับปรุงหรือแก้ไขเพิ่มเติมแผนรักษาความมั่นคงปลอดภัยหรือแผนสำรองความมั่นคงปลอดภัย ผู้รับใบอนุญาตหรือผู้แจ้งต้องเสนอต่อเลขาธิการเพื่อให้ความเห็นชอบด้วย
ข้อ ๕ แผนรักษาความมั่นคงปลอดภัยอย่างน้อยจะต้องมีรายละเอียด ดังต่อไปนี้ (๑) ที่มาและวัตถุประสงค์ของแผนรักษาความมั่นคงปลอดภัย (๒) ขอบเขตของแผนรักษาความมั่นคงปลอดภัย ครอบคลุมทั้งทางกายภาพและทางข้อมูล (๓) ข้อมูลรายละเอียดของสถานประกอบการ ได้แก่ แผนที่ แผนผัง และรายละเอียดที่ตั้งของสถานประกอบการ (๔) ข้อมูลรายละเอียดของวัสดุกัมมันตรังสีที่มีไว้ในครอบครอง หรือใช้ รวมทั้งประเภทของวัสดุกัมมันตรังสีและระดับขั้นของการรักษาความมั่นคงปลอดภัยที่ต้องจัดให้มี (๕) ข้อมูลรายละเอียดเกี่ยวกับเวลาทำการ เส้นทางการเข้าออกและวิธีการใช้ประโยชน์ของวัสดุกัมมันตรังสี ณ สถานที่เก็บรักษา ติดตั้ง หรือใช้วัสดุกัมมันตรังสี (๖) แผนผังพร้อมทั้งระบุรายละเอียดบทบาทและหน้าที่ของบุคลากรในสถานประกอบการเกี่ยวกับการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสี (๗) แผนการฝึกอบรมและทดสอบคุณสมบัติของบุคลากรในสถานประกอบการเกี่ยวกับการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสี (๘) แผนการเผชิญเหตุความมั่นคงปลอดภัย ประกอบด้วย (ก) บทบาทและหน้าที่ของบุคลากรในสถานประกอบการในการเผชิญเหตุความมั่นคงปลอดภัย (ข) วิธีการติดต่อสื่อสารในการเผชิญเหตุความมั่นคงปลอดภัย (ค) แผนสำรองความมั่นคงปลอดภัย (ง) วิธีดำเนินการในกรณีมีสิ่งบ่งชี้ว่าภัยคุกคามมีการยกระดับสูงขึ้น (จ) วิธีรายงานเหตุความมั่นคงปลอดภัยต่อผู้รับใบอนุญาต ผู้แจ้ง หรือเจ้าหน้าที่ของรัฐ (ฉ) แผนการดำเนินการภายหลังเกิดเหตุความมั่นคงปลอดภัย หมวด ๓ การรักษาความมั่นคงปลอดภัยตามการจัดระดับ
ข้อ ๖ การรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสีแบ่งเป็น ๔ ระดับ ดังต่อไปนี้ (๑) การรักษาความมั่นคงปลอดภัยขั้นสูงสุด มีวัตถุประสงค์เพื่อป้องกันการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสีโดยไม่ได้รับอนุญาต หรือการก่อเหตุความมั่นคงปลอดภัยอื่น (๒) การรักษาความมั่นคงปลอดภัยขั้นสูง มีวัตถุประสงค์เพื่อทำให้เหลือน้อยที่สุดซึ่งความเป็นไปได้ในการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสีโดยไม่ได้รับอนุญาต หรือการก่อเหตุความมั่นคงปลอดภัยอื่น (๓) การรักษาความมั่นคงปลอดภัยขั้นพื้นฐาน มีวัตถุประสงค์เพื่อลดความเป็นไปได้ในการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสีโดยไม่ได้รับอนุญาต หรือการก่อเหตุความมั่นคงปลอดภัยอื่น (๔) การรักษาความมั่นคงปลอดภัยขั้นต่ำ มีวัตถุประสงค์เพื่อการใช้ประโยชน์วัสดุกัมมันตรังสีอย่างปลอดภัย โดยมีมาตรการป้องกันการสูญหายและจัดทำบัญชีรายการวัสดุกัมมันตรังสีอย่างเหมาะสม
ข้อ ๗ ผู้รับใบอนุญาตและผู้แจ้ง ต้องจัดให้มีการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสีตามประเภทของวัสดุกัมมันตรังสี โดยมีหลักเกณฑ์ ดังต่อไปนี้ (๑) วัสดุกัมมันตรังสีประเภทที่ ๑ ต้องจัดให้มีการรักษาความมั่นคงปลอดภัยขั้นสูงสุด (๒) วัสดุกัมมันตรังสีประเภทที่ ๒ ต้องจัดให้มีการรักษาความมั่นคงปลอดภัยขั้นสูง (๓) วัสดุกัมมันตรังสีประเภทที่ ๓ ต้องจัดให้มีการรักษาความมั่นคงปลอดภัยขั้นพื้นฐาน (๔) วัสดุกัมมันตรังสีประเภทที่ ๔ และประเภทที่ ๕ ต้องจัดให้มีการรักษาความมั่นคงปลอดภัยขั้นต่ำ ผู้ทำการขนส่งหรือเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสีต้องจัดให้มีการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสีตามกฎกระทรวงว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขเกี่ยวกับความปลอดภัยและความมั่นคงปลอดภัยทางนิวเคลียร์และรังสีที่ออกตามมาตรา ๙๙ การจำแนกประเภทของวัสดุกัมมันตรังสีตามวรรคหนึ่ง ให้เป็นไปตามตารางที่ ๑ ท้ายกฎกระทรวงนี้
ข้อ ๘ การรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสีขั้นสูงสุด ให้เป็นไปตามตารางที่ ๒ ท้ายกฎกระทรวงนี้
ข้อ ๙ การรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสีขั้นสูง ให้เป็นไปตามตารางที่ ๓ ท้ายกฎกระทรวงนี้
ข้อ ๑๐ การรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสีขั้นพื้นฐาน ให้เป็นไปตามตารางที่ ๔ ท้ายกฎกระทรวงนี้
ข้อ ๑๑ การรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสีขั้นต่ำ อย่างน้อยต้องประกอบไปด้วยมาตรการ ดังต่อไปนี้ (๑) ระบบควบคุมและการจัดทำทะเบียนวัสดุกัมมันตรังสี (๒) มีผู้ซึ่งได้รับมอบหมายจากผู้รับใบอนุญาตหรือผู้แจ้ง แล้วแต่กรณี ให้เป็นผู้ควบคุมดูแลการใช้และการตรวจสอบวัสดุกัมมันตรังสี หมวด ๔ การดำเนินการเมื่อเกิดเหตุความมั่นคงปลอดภัย
ข้อ ๑๒ เมื่อเกิดเหตุความมั่นคงปลอดภัย ผู้รับใบอนุญาตหรือผู้แจ้งต้องดำเนินการตามแผนรักษาความมั่นคงปลอดภัยที่เลขาธิการให้ความเห็นชอบ และต้องรายงานเหตุต่อเลขาธิการโดยไม่ชักช้า
ข้อ ๑๓ เมื่อเกิดเหตุความมั่นคงปลอดภัย ผู้รับใบอนุญาตหรือผู้แจ้งต้องจัดให้มีการประเมินผลกระทบจากเหตุความมั่นคงปลอดภัย และต้องประเมินทบทวนการรักษาความมั่นคงปลอดภัย แผนรักษาความมั่นคงปลอดภัย และแผนสำรองความมั่นคงปลอดภัย บทเฉพาะกาล
ข้อ ๑๔ ผู้รับใบอนุญาตหรือผู้แจ้งซึ่งได้รับใบอนุญาตหรือได้รับใบรับแจ้งอยู่ในวันก่อนวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับต้องปฏิบัติให้ถูกต้องตามกฎกระทรวงนี้ภายในหนึ่งร้อยแปดสิบวันนับแต่วันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ ให้ไว้ ณ วันที่ ๑๙ กันยายน พ.ศ. ๒๕๖๑ สุวิทย์ เมษินทรีย์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ตารางที่ ๑ การจำแนกประเภทวัสดุกัมมันตรังสีตามแหล่งการประยุกต์ใช้ประโยชน์ ประเภท วัสดุกัมมันตรังสี การจำแนกประเภทวัสดุกัมมันตรังสี ตามแหล่งการประยุกต์ใช้ประโยชน์ A/D ประเภทที่ ๑ เครื่องกำเนิดไฟฟ้าด้วยความร้อนซึ่งใช้ไอโซโทปรังสี (radioisotope thermoelectric generator) เครื่องฉายรังสีเพื่อการกำจัดเชื้อโรคหรือถนอมอาหาร (irradiators used in sterilization and food preservation) เครื่องฉายรังสีแบบมีเครื่องกำบังรังสีในตัว (self-shielded irradiators) เครื่องฉายรังสีเลือดหรือเนื้อเยื่อ (blood/tissue irradiators) เครื่องรังสีรักษาระยะไกล (teletherapy machine) ที่ใช้ในการรักษาโรคมะเร็ง เช่น เครื่องรังสีรักษาระยะไกลด้วย โคบอลต์-๖๐ - เครื่องรังสีรักษาระยะไกลแบบหลายลำรังสี ชนิดติดตั้งอยู่กับที่ (multi-beam teletherapy machine (gamma knife)) A/D ≥ ๑,๐๐๐ ประเภทที่ ๒ อุปกรณ์ถ่ายภาพด้วยรังสีแกมมาทางอุตสาหกรรม (industrial gamma radiography devices) เครื่องรังสีรักษาระยะใกล้ ชนิดอัตราปริมาณรังสีกลางถึงสูง (high/medium dose rate brachytherapy applicator) ๑,๐๐๐ > A/D ≥ ๑๐ ประเภทที่ ๓ อุปกรณ์วัดระดับ (level gauges) อุปกรณ์วัดอัตราการไหลบนสายพานลำเลียง (conveyor gauges) อุปกรณ์วัดระดับในเตาหลอมเหล็ก (blast furnace gauges) อุปกรณ์วัดตะกอน (dredger gauges) อุปกรณ์วัดการหมุนของท่อ (spinning pipe gauges) อุปกรณ์จุดติดการเดินเครื่องปฏิกรณ์นิวเคลียร์วิจัย (research reactor startup source) อุปกรณ์วัดแบบแท่งสำรวจหลุมลึกด้วยรังสี (well logging devices) อุปกรณ์ควบคุมจังหวะการเต้นของหัวใจ (pacemaker) ๑๐ > A/D ≥ ๑ ประเภทที่ ๔ เครื่องรังสีรักษาระยะใกล้ ชนิดอัตราปริมาณรังสีต่ำ (low dose rate brachytherapy applicator) อุปกรณ์วัดความหนา (thickness gauges) อุปกรณ์วัดระดับสำหรับการเติมสาร (fill level gauges) อุปกรณ์วัดความหนาของวัสดุเคลือบผิว (coating thickness gauges) อุปกรณ์วัดความชื้น (moisture detectors) อุปกรณ์วัดความหนาแน่น (density gauges) ชุดอุปกรณ์วัดความชื้น/ความหนาแน่น (moisture/density gauges) อุปกรณ์วัดความหนาแน่นกระดูก (bone densitometer) อุปกรณ์กำจัดไฟฟ้าสถิต (static eliminators) สารตั้งต้นผลิตไอโซโทปรังสีที่ใช้ในงานรังสีวินิจฉัย (diagnostic isotope generators) เครื่องรังสีรักษาระยะใกล้เฉพาะการรักษาต้อตา (low dose rate eye applicator) และวัสดุกัมมันตรังสีสำหรับการรักษาแบบฝังถาวร (permanent implant sources) ๑ > A/D ≥ ๐.๐๑ ประเภทที่ ๕ อุปกรณ์วิเคราะห์แบบการเรืองรังสีเอกซ์ (x-ray fluorescence devices) - อุปกรณ์ตรวจจับอิเล็กตรอน (electron capture devices) - อุปกรณ์วิเคราะห์โดยกระบวนการ mossbauer (mossbauer spectrometry devices) - อุปกรณ์ตรวจจับควัน (smoke detector) - วัสดุกัมมันตรังสีสำหรับทดสอบเครื่อง (positron emission tomography (PET)) - เป้ารังสีทริเทียม (tritium targets) - อุปกรณ์วิเคราะห์คุณภาพอากาศ (aerosol detectors) - อุปกรณ์ป้องกันตัวรับสัญญาณเรดาร์ (receiver protector tube) - อุปกรณ์กระตุ้นการจุดระเบิด (ignition exciter) ๐.๐๑ > A/D และ A > level for exemption หมายเหตุ (๑) ค่า A หมายถึง ค่ากัมมันตภาพ (activity) ของวัสดุกัมมันตรังสี ในหน่วยเทระเบ็กเคอเรล (TBq) หรือคูรี (Ci) (๒) ค่า D (dangerous value) หมายถึง ค่ากัมมันตภาพจำเพาะ (specific activity) ในหน่วยเทระเบ็กเคอเรล (TBq) หรือคูรี (Ci) ของวัสดุกัมมันตรังสีใด ๆ ซึ่งหากหลุดจากการกำกับดูแลที่เหมาะสมอาจก่อให้เกิดผลกระทบจากรังสีชนิดผลชัดเจน (deterministic effects) อย่างรุนแรงได้ ไม่ว่าจะเป็นผลจากการได้รับปริมาณรังสีที่แผ่มาจากวัสดุกัมมันตรังสีซึ่งอยู่ภายนอกร่างกาย หรือจากการได้รับสารกัมมันตรังสีเข้าไปภายในร่างกาย (๓) การจำแนกประเภทของวัสดุกัมมันตรังสีอาจใช้ข้อพิจารณาด้านอื่น ๆ เช่น ลักษณะทางเคมีหรือทางฟิสิกส์ของวัสดุกัมมันตรังสี ลักษณะของเครื่องกำบังรังสีหรือบรรจุหีบห่อที่ใช้ ปัจจัยแวดล้อมที่เกี่ยวข้องกับการนำวัสดุกัมมันตรังสีไปใช้ประโยชน์ หรือประวัติการเกิดอุบัติเหตุทางรังสีอันเนื่องมาจากการใช้วัสดุกัมมันตรังสี นอกเหนือไปจากค่า A/D เพียงอย่างเดียว (๔) อาจพิจารณาใช้ค่า A/D เพียงอย่างเดียว ในการจำแนกประเภทของวัสดุกัมมันตรังสีในกรณีที่ไม่ทราบถึงลักษณะการประยุกต์ใช้ประโยชน์ที่แท้จริงของวัสดุกัมมันตรังสีนั้น ๆ หรือเป็นไอโซโทปรังสีที่มีค่าครึ่งชีวิตสั้น หรือเป็นวัสดุกัมมันตรังสีชนิดไม่ปิดผนึก (unsealed source) รวมทั้งเป็นวัสดุกัมมันตรังสีที่อยู่รวมกันหลายชนิด (aggregated sources) (๕) ค่าความเป็นอันตราย (dangerous value; D) ของวัสดุกัมมันตรังสีชนิดที่พบว่ามีการนำมาใช้ประโยชน์บ่อยครั้ง มีดังต่อไปนี้ วัสดุกัมมันตรังสี ค่า D TBq Ci แกโดลิเนียม-๑๕๓ Gd-153 ๑.๐ x ๑๐๐ ๒.๗ x ๑๐๑ คริปทอน-๘๕ Kr-85 ๓.๐ x ๑๐๑ ๘.๑ x ๑๐๒ คาร์บอน-๑๔ C-14 ๕.๐ x ๑๐๑ ๑.๔ x ๑๐๓ คูเรียม-๒๔๔ Cm-244 ๕.๐ x ๑๐-๒ ๑.๔ x ๑๐๐ แคดเมียม-๑๐๙ Cd-109 ๒.๐ x ๑๐๑ ๕.๔ x ๑๐๒ แคลิฟอร์เนียม-๒๕๒ Cf-252 ๒.๐ x ๑๐-๒ ๕.๔ x ๑๐-๑ โคบอลต์-๕๗ Co-57 ๗.๐ x ๑๐-๑ ๑.๙ x ๑๐๑ โคบอลต์-๖๐ Co-60 ๓.๐ x ๑๐-๒ ๘.๑ x ๑๐-๑ เจอร์เมเนียม-๖๘ Ge-68 ๗.๐ x ๑๐-๑ ๑.๙ x ๑๐๑ ซีเซียม-๑๓๗ Cs-137 ๑.๐ x ๑๐-๑ ๒.๗ x ๑๐๐ ทองคำ-๑๙๘ Au-198 ๒.๐ x ๑๐-๑ ๕.๔ x ๑๐๐ นิกเกิล-๖๓ Ni-63 ๖.๐ x ๑๐๑ ๑.๖ x ๑๐๓ พอโลเนียม-๒๑๐ Po-210 ๖.๐ x ๑๐-๒ ๑.๖ x ๑๐๐ แพลเลเดียม-๑๐๓ Pd-103 ๙.๐ x ๑๐๑ ๒.๔ x ๑๐๓ โพรมีเทียม-๑๔๗ Pm-147 ๔.๐ x ๑๐๑ ๑.๑ x ๑๐๓ ฟอสฟอรัส-๓๒ P-32 ๑.๐ x ๑๐๑ ๒.๗ x ๑๐๒ โมลิบดีนัม-๙๙ Mo-99 ๓.๐ x ๑๐-๑ ๘.๑ x ๑๐๐ รูทีเนียม/โรเดียม-๑๐๖ Ru/Rh-106 ๓.๐ x ๑๐-๑ ๘.๑ x ๑๐๐ เรเดียม-๒๒๖ Ra-226 ๔.๐ x ๑๐-๒ ๑.๑ x ๑๐๐ สตรอนเชียม-๙๐ Sr-90 ๑.๐ x ๑๐๐ ๒.๗ x ๑๐๑ เหล็ก-๕๕ Fe-55 ๘.๐ x ๑๐๒ ๒.๒ x ๑๐๔ อะเมริเซียม-๒๔๑ Am-241 ๖.๐ x ๑๐-๒ ๑.๖ x ๑๐๐ อะเมริเซียม-๒๔๑/เบริลเลียม Am-241/Be ๖.๐ x ๑๐-๒ ๑.๖ x ๑๐๐ อิริเดียม-๑๙๒ Ir-192 ๘.๐ x ๑๐-๒ ๒.๒ x ๑๐๐ ทริเทียม H-3 ๒.๐ x ๑๐๓ ๕.๔ x ๑๐๔ ไอโอดีน-๑๒๕ I-125 ๒.๐ x ๑๐-๑ ๕.๔ x ๑๐๐ ไอโอดีน-๑๓๑ I-131 ๒.๐ x ๑๐-๑ ๕.๔ x ๑๐๐ ตารางที่ ๒ การรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสีขั้นสูงสุด กลไก วัตถุประสงค์ วิธีการ การตรวจจับ เพื่อให้สามารถตรวจจับได้อย่างทันท่วงที เมื่อมีผู้ที่ไม่ได้รับอนุญาตบุกรุกเข้าไปในสถานที่เก็บรักษา ติดตั้ง หรือใช้วัสดุกัมมันตรังสี ติดตั้งอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ตรวจจับการบุกรุก หรือมีการเดินตรวจตราอย่างต่อเนื่องโดยเจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัย เพื่อให้สามารถตรวจจับได้อย่างทันท่วงที เมื่อมีผู้ที่ไม่ได้รับอนุญาตพยายามเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสี ติดตั้งอุปกรณ์ชี้บ่งการเปิดผนึก (sealed/ tampered indicating device) หรือมีการเดินตรวจตราอย่างต่อเนื่องโดยเจ้าหน้าที่รักษา ความปลอดภัย เพื่อให้สามารถตรวจสอบและประเมินสัญญาณการตรวจจับ ได้อย่างทันท่วงที เมื่อปรากฏสัญญาณการตรวจจับ ติดตั้งระบบการตรวจตราทางไกลด้วยกล้องวงจรปิด หรือตรวจประเมินโดยเจ้าหน้าที่ผู้มีหน้าที่รับผิดชอบในการรักษาความมั่นคงปลอดภัย เพื่อให้สามารถติดต่อสื่อสาร ได้อย่างทันท่วงทีกับผู้มีหน้าที่ของสถานประกอบการหรือเจ้าหน้าที่ของรัฐ ในการเผชิญเหตุความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสี ติดตั้งระบบการติดต่อสื่อสารแบบต่าง ๆ ที่ใช้งานได้อย่างมีประสิทธิภาพ เช่น โทรศัพท์พื้นฐานโทรศัพท์เคลื่อนที่ วิทยุสื่อสาร หรือวิทยุติดตามตัว เพื่อให้มีวิธีการที่สามารถตรวจยืนยันการมีอยู่หรือสูญหายของวัสดุกัมมันตรังสีได้ มีระบบควบคุมและการจัดทำทะเบียนวัสดุกัมมันตรังสี พร้อมทั้งตรวจนับจำนวนของวัสดุกัมมันตรังสีเป็นประจำทุกวัน โดยเจ้าหน้าที่หรือผ่านระบบการตรวจตราทางไกลด้วยกล้องวงจรปิด หรือด้วยอุปกรณ์ชี้บ่งการเปิดผนึก (sealed/ tampered indicating device) การหน่วงเวลา เพื่อให้สามารถหน่วงเวลาหลังจากที่ปรากฏสัญญาณการตรวจจับ ได้นานเพียงพอที่จะทำให้เจ้าหน้าที่ผู้มีหน้าที่ในการเผชิญเหตุความ มั่นคงปลอดภัยสามารถเข้าขัดขวางการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสี ได้สำเร็จ ติดตั้งระบบหน่วงเวลาที่ประกอบไปด้วยเครื่อง กีดขวางอย่างน้อยสองระดับ เช่น ผนังและกรงขังซึ่งเมื่อทำงานร่วมกันสามารถหน่วงเวลาได้นานพอสำหรับผู้มีหน้าที่ในการเผชิญเหตุความมั่นคง ปลอดภัยสามารถเข้าขัดขวางการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสีได้สำเร็จ การเผชิญเหตุ เพื่อให้สามารถเผชิญเหตุความมั่นคงปลอดภัยด้วยการเข้าขัดขวาง และยับยั้งการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสีโดยไม่ได้รับอนุญาต ได้อย่างทันท่วงที จัดให้มีวิธีการ เครื่องมือ และอุปกรณ์ที่เหมาะสมและครบถ้วน พร้อมด้วยบุคลากรที่มีความสามารถเพื่อยับยั้งการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสี โดยไม่ได้รับอนุญาตได้อย่างทันท่วงที การบริหารจัดการความมั่นคงปลอดภัย เพื่อให้สามารถควบคุมการเข้าถึงที่ตั้งของวัสดุกัมมันตรังสีได้อย่างมีประสิทธิภาพ ด้วยการจำกัดสิทธิการเข้าถึงวัสดุกัมมันตรังสี ให้มีได้เฉพาะกับบุคลากรผู้ที่ได้รับอนุญาตเท่านั้น มีระบบการแสดงและตรวจยืนยันบุคคล เช่น ระบบปลดล็อกประตูด้วยเครื่องอ่านบัตรแสดงตนพร้อมด้วยรหัสประจำตัว หรือระบบปลดล็อกด้วยกุญแจ พร้อมทั้งระบบควบคุมการเบิกจ่ายกุญแจ เพื่อให้สามารถมั่นใจได้ว่าบุคลากรผู้ได้รับอนุญาตให้เข้าถึงวัสดุกัมมันตรังสีได้เป็นบุคคลที่ น่าไว้ใจ มีระบบการตรวจสอบประวัติและยืนยันบุคคลโดยเฉพาะบุคลากรที่ได้รับอนุญาตหรือมีสิทธิ เข้าถึงวัสดุกัมมันตรังสีหรือข้อมูลสำคัญได้ โดยไม่ต้องมีผู้ควบคุมดูแล เพื่อให้สามารถกำหนดระดับชั้นและให้การปกป้องข้อมูลสำคัญได้ จัดให้มีขั้นตอนหรือวิธีการกำหนดชั้นความลับ ของข้อมูล และมีวิธีการปกป้องข้อมูลอันสำคัญให้รอดพ้นจากการเข้าถึงหรือถูกเปิดเผยโดยไม่ได้รับอนุญาต เพื่อจัดให้มีแผนรักษาความมั่นคงปลอดภัย จัดทำแผนรักษาความมั่นคงปลอดภัยที่สอดคล้องกับข้อกำหนดตามกฎกระทรวง และสามารถนำไปใช้เพื่อเผชิญเหตุเสี่ยงภัยที่มีระดับสูงขึ้นได้ เพื่อให้สามารถมั่นใจได้ว่าสามารถบริหารจัดการเหตุฉุกเฉินตามที่ระบุไว้ในแผนสำรองความมั่นคงปลอดภัยได้ จัดให้มีขั้นตอนหรือวิธีการในการเผชิญเหตุ ความมั่นคงในรูปแบบต่าง ๆ ที่คาดว่าจะเกิดขึ้น เพื่อจัดให้มีระบบการรายงาน เหตุความมั่นคงปลอดภัย จัดทำคู่มือที่ระบุขั้นตอนหรือวิธีการรายงาน เหตุความมั่นคงปลอดภัยได้อย่างทันท่วงที ตารางที่ ๓ การรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสีขั้นสูง กลไก วัตถุประสงค์ วิธีการ การตรวจจับ เพื่อให้สามารถตรวจจับได้อย่างทันท่วงที เมื่อมีผู้ที่ไม่ได้รับอนุญาตบุกรุกเข้าไปในสถานที่เก็บรักษา ติดตั้ง หรือใช้วัสดุกัมมันตรังสี ติดตั้งอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ตรวจจับการบุกรุก หรือมีการเดินตรวจตราอย่างต่อเนื่องโดยเจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัย เพื่อให้สามารถตรวจจับเมื่อมี ผู้ที่ไม่ได้รับอนุญาตพยายามเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสี ติดตั้งอุปกรณ์ชี้บ่งการเปิดผนึก (sealed/tampered indicating device) หรือมีการเดินตรวจตราอย่างต่อเนื่อง โดยเจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัย เพื่อให้สามารถตรวจสอบและประเมินสัญญาณการตรวจจับ ได้อย่างทันท่วงที เมื่อปรากฏสัญญาณการตรวจจับ ติดตั้งระบบการตรวจตราทางไกลด้วยกล้องวงจรปิด หรือตรวจประเมินโดยผู้มีหน้าที่รับผิดชอบ ในการรักษาความมั่นคงปลอดภัย เพื่อให้มีวิธีการที่สามารถตรวจยืนยันการมีอยู่หรือสูญหายของ วัสดุกัมมันตรังสีได้ มีระบบควบคุมและการจัดทำทะเบียน วัสดุกัมมันตรังสี พร้อมทั้งตรวจนับจำนวนของ วัสดุกัมมันตรังสีเป็นประจำทุกสัปดาห์ โดยเจ้าหน้าที่หรือผ่านระบบการตรวจตราทางไกลด้วยกล้องวงจรปิด หรือด้วยอุปกรณ์ชี้บ่งการเปิดผนึก (sealed/ tampered indicating device) การหน่วงเวลา เพื่อให้มีระบบที่สามารถหน่วงเวลาการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสีโดยไม่ได้รับอนุญาต ติดตั้งระบบหน่วงเวลาที่ประกอบไปด้วยเครื่อง กีดขวางอย่างน้อยสองระดับ เช่น ผนังและกรงขัง การเผชิญเหตุ เพื่อให้สามารถยับยั้งการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสี โดยไม่ได้รับอนุญาต จัดให้มีวิธีการ เครื่องมือ และอุปกรณ์ที่เหมาะสมและครบถ้วน พร้อมด้วยบุคลากรที่มีความสามารถ เพื่อยับยั้งการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสีโดยไม่ได้รับอนุญาต การบริหารจัดการ ความมั่นคง เพื่อให้มีการควบคุมการเข้าออก ที่สามารถจำกัดการเข้าถึงสถานที่เก็บรักษา ติดตั้ง หรือใช้วัสดุกัมมันตรังสีเฉพาะสำหรับผู้ที่ได้รับอนุญาตเท่านั้น มีระบบการแสดงและตรวจยืนยันบุคคล เช่น ระบบปลดล็อกประตูด้วยเครื่องอ่านบัตรแสดงตนพร้อมด้วยรหัสประจำตัว หรือระบบปลดล็อกด้วยกุญแจ พร้อมทั้งระบบควบคุมการเบิกจ่ายกุญแจ เพื่อให้สามารถมั่นใจได้ว่าบุคลากรผู้ได้รับอนุญาตให้เข้าถึงวัสดุกัมมันตรังสีได้เป็นบุคคลที่ น่าไว้ใจ มีระบบการตรวจสอบประวัติบุคคล โดยเฉพาะบุคลากรที่จะได้รับอนุญาตหรือจะมีสิทธิเข้าถึงวัสดุกัมมันตรังสีหรือข้อมูลสำคัญได้โดยไม่ต้องมี ผู้ควบคุมดูแล เพื่อให้สามารถกำหนดระดับชั้นและให้การปกป้องข้อมูลอันสำคัญได้ จัดให้มีขั้นตอนหรือวิธีการกำหนดชั้นความลับของข้อมูล และมีวิธีการปกป้องข้อมูลอันสำคัญให้ รอดพ้นจากการเข้าถึงหรือถูกเปิดเผยโดยไม่ได้รับอนุญาต เพื่อจัดให้มีแผนรักษาความมั่นคงปลอดภัย จัดทำแผนรักษาความมั่นคงปลอดภัยที่สอดคล้องกับข้อกำหนดตามกฎกระทรวง และสามารถนำไปใช้เพื่อเผชิญเหตุเสี่ยงภัยที่มีระดับสูงขึ้นได้ เพื่อให้สามารถมั่นใจได้ว่าสามารถบริหารจัดการเหตุฉุกเฉินตามที่ระบุไว้แผนสำรองความมั่นคงปลอดภัยได้ จัดให้มีขั้นตอนหรือวิธีการเผชิญเหตุความมั่นคงปลอดภัยในรูปแบบต่าง ๆ ที่คาดว่าจะเกิดขึ้น เพื่อจัดให้มีระบบการรายงาน เหตุความมั่นคงปลอดภัย จัดทำขั้นตอนหรือวิธีการรายงานเหตุความมั่นคงปลอดภัยได้อย่างทันท่วงที ตารางที่ ๔ การรักษาความมั่นคงปลอดภัยของวัสดุกัมมันตรังสีขั้นพื้นฐาน กลไก วัตถุประสงค์ วิธีการ การตรวจจับ เพื่อให้สามารถตรวจจับการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสี โดยไม่ได้รับอนุญาตได้ ติดตั้งอุปกรณ์ชี้บ่งการเปิดผนึก (sealed/tampered indicating device) หรือมีการเดินตรวจตราเป็นระยะ ๆ โดยเจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัย เพื่อให้สามารถประเมินสัญญาณการตรวจจับที่ปรากฏขึ้นได้อย่างทันท่วงที ตรวจประเมินโดยเจ้าหน้าที่ผู้มีหน้าที่รับผิดชอบ ในการรักษาความมั่นคงปลอดภัย เพื่อให้สามารถตรวจยืนยันการ มีอยู่หรือสูญหายของวัสดุกัมมันตรังสีได้ มีระบบควบคุมและการจัดทำทะเบียน วัสดุกัมมันตรังสี พร้อมทั้งตรวจนับจำนวนของ วัสดุกัมมันตรังสีเป็นประจำทุกเดือน โดยเจ้าหน้าที่หรือผ่านระบบการตรวจตราทางไกลด้วย กล้องวงจรปิด หรือด้วยอุปกรณ์ชี้บ่งการเปิดผนึก (sealed/tampered indicating device) การหน่วงเวลา เพื่อให้มีการหน่วงเวลาที่สามารถลดโอกาสหรือความเป็นไปได้ในการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสีโดยไม่ได้รับอนุญาต ติดตั้งระบบหน่วงเวลาที่ประกอบไปด้วยเครื่อง กีดขวางหนึ่งระดับ หรือจัดให้มีการตรวจตราโดยเจ้าหน้าที่ผู้มีหน้าที่รับผิดชอบในการรักษาความมั่นคงปลอดภัย การเผชิญเหตุ เพื่อให้สามารถดำเนินการได้ อย่างเหมาะสม เมื่อมีการเคลื่อนย้ายวัสดุกัมมันตรังสีโดยไม่ได้รับอนุญาต จัดทำข้อแนะนำในการดำเนินการที่จำเป็น ซึ่งสอดคล้องกับแผนสำรองความมั่นคงปลอดภัย การบริหารจัดการ ความมั่นคง เพื่อให้สามารถควบคุมการเข้าถึง ที่ตั้งของวัสดุกัมมันตรังสีได้อย่างมีประสิทธิภาพ ด้วยการจำกัดสิทธิการเข้าถึงวัสดุกัมมันตรังสี ให้มีได้เฉพาะกับบุคลากรผู้ที่ได้รับอนุญาตเท่านั้น ติดตั้งระบบการแสดงตน เพื่อให้สามารถมั่นใจได้ว่าบุคลากรผู้ได้รับอนุญาตให้เข้าถึงวัสดุกัมมันตรังสีได้เป็นบุคคลที่ น่าไว้ใจ จัดให้มีวิธีการตรวจสอบเพื่อประเมินความน่าเชื่อถือของบุคคลก่อนที่จะอนุญาตหรือจะให้มีสิทธิเข้าถึงวัสดุกัมมันตรังสีหรือข้อมูลอันสำคัญได้โดยไม่ต้องมีผู้ควบคุมดูแล เพื่อให้สามารถกำหนดระดับชั้นและให้การปกป้องข้อมูลอันสำคัญได้ จัดให้มีขั้นตอนหรือวิธีการกำหนดชั้นความลับของข้อมูล และมีวิธีการปกป้องข้อมูลอันสำคัญให้ รอดพ้นจากการเข้าถึงหรือถูกเปิดเผยโดยไม่ได้รับอนุญาต เพื่อจัดให้มีแผนรักษาความมั่นคงปลอดภัย จัดให้มีเอกสารที่อธิบายลักษณะการรักษา ความมั่นคงของหน่วยงาน เพื่อให้สามารถมั่นใจได้ว่าสามารถบริหารจัดการเหตุฉุกเฉินตามที่ระบุไว้ในแผนสำรองความมั่นคงปลอดภัยได้ จัดให้มีขั้นตอนหรือวิธีการในการเผชิญเหตุ ความมั่นคงปลอดภัยในรูปแบบต่าง ๆ ที่คาดว่าจะเกิดขึ้น เพื่อจัดให้มีระบบการรายงาน เหตุความมั่นคงปลอดภัย จัดให้มีขั้นตอนหรือวิธีการในการรายงานแจ้ง เหตุฉุกเฉินได้อย่างทันท่วงที หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ โดยที่มาตรา ๘ (๑๘) และมาตรา ๙๑ แห่งพระราชบัญญัติพลังงานนิวเคลียร์เพื่อสันติ พ.ศ. ๒๕๕๙ บัญญัติให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีโดยคำแนะนำของคณะกรรมการพลังงานนิวเคลียร์เพื่อสันติมีอำนาจออกกฎกระทรวงกำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการเกี่ยวกับความมั่นคงปลอดภัยทางรังสีเพื่อให้ผู้รับใบอนุญาตหรือผู้แจ้งตามพระราชบัญญัติดังกล่าวต้องปฏิบัติตาม จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้ พรวิภา/จัดทำ ๒๗ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๒ [๑] ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๓๕/ตอนที่ ๗๙ ก/หน้า ๑๗/๕ ตุลาคม ๒๕๖๑
ที่มา: ระบบกลางกฎหมาย law.go.th (สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา).
公布日期部分取自：Open Law Data Thailand × สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี（CC BY 4.0）