กฎกระทรวง ฉบับที่ 2 (พ.ศ. 2522) ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. 2522

• จำนวนมาตรา: 15

มาตรา อารัมภบท

กฎกระทรวง

ฉบับที่ ๒

(พ.ศ. ๒๕๒๒)

ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบก

พ.ศ. ๒๕๒๒[๑]

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕ มาตรา ๑๑ และมาตรา ๖๑

แห่งพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒

รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้

มาตรา ข้อ ๑

ข้อ ๑

รถทุกชนิดที่อยู่ในความควบคุมของกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางบกต้องมีโคมไฟตามประเภทและลักษณะที่กำหนดตามกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางบก

มาตรา ข้อ ๒

ข้อ ๒ รถยนตร์ต้องมีโคมไฟหน้ารถและโคมไฟท้ายรถ ดังต่อไปนี้

(๑) โคมไฟหน้ารถมี ๓ ประเภท คือ

(ก) โคมไฟแสงพุ่งไกล

ให้ติดหน้ารถข้างละหนึ่งดวงสูงจากพื้นทางราบถึงจุดศูนย์กลางดวงโคมไม่น้อยกว่า ๐.๖๐ เมตร แต่ไม่เกิน ๑.๓๕ เมตร

โคมไฟทั้งสองข้างต้องอยู่ในระดับเดียวกัน ใช้ไฟแสงขาวมีกำลังไฟเท่ากันไม่เกินดวงละ

๕๐ วัตต์ มีแสงสว่างให้เห็นพื้นทางได้ชัดเจนในระยะไม่น้อยกว่า ๑๐๐ เมตร

ศูนย์รวมแสงต้องไม่สูงกว่าแนวขนานกับพื้นทางราบ และไม่เฉไปทางขวา

ในกรณีที่เป็นรถยนตร์สามล้อให้ใช้โคมไฟประเภทนี้เพียงดวงเดียวโดยติดไว้ที่กลางหน้ารถ

(ข) โคมไฟแสงพุ่งต่ำ ให้ติดหน้ารถข้างละหนึ่งดวง

สูงจากพื้นทางราบถึงจุดศูนย์กลางดวงโคมไม่น้อยกว่า ๐.๖๐ เมตร แต่ไม่เกิน ๑.๓๕ เมตร

โคมไฟทั้งสองข้างต้องอยู่ในระดับเดียวกัน ใช้ไฟแสงขาวมีกำลังไฟเท่ากันไม่เกินดวงละ

๕๐ วัตต์ มีแสงสว่างให้เห็นพื้นทางได้ชัดเจนในระยะไม่น้อยกว่า ๓๐ เมตร

ศูนย์รวมแสงต้องอยู่ต่ำกว่าแนวขนานกับพื้นทางราบไม่น้อยกว่า ๒ องศา หรือ ๐.๒๐ เมตร

ในระยะ ๗.๕๐ เมตร และไม่เฉไปทางขวา ในกรณีที่เป็นรถยนตร์สามล้อให้ใช้โคมไฟประเภทนี้เพียงดวงเดียว

โดยติดไว้ที่กลางหน้ารถ

(ค) โคมไฟเล็ก

ให้ติดหน้ารถอย่างน้อยข้างละหนึ่งดวง โดยให้อยู่ด้านริมสุดแต่จะล้ำเข้ามาได้ไม่เกิน ๐.๔๐ เมตร

โคมไฟทั้งสองข้างต้องอยู่ในระดับเดียวกัน ใช้ไฟแสงขาวหรือแสงเหลือง มีกำลังไฟเท่ากันไม่เกินดวงละ ๑๐ วัตต์

และต้องมีแสงสว่างสามารถมองเห็นได้จากระยะไม่น้อยกว่า ๑๕๐ เมตร

โคมไฟแสงพุ่งไกล โคมไฟแสงพุ่งต่ำ

และโคมไฟเล็ก จะรวมอยู่ในดวงเดียวกันก็ได้

(๒) โคมไฟท้ายรถ มี ๓ ประเภท คือ

(ก) โคมไฟท้าย ให้ติดท้ายรถอย่างน้อยข้างละหนึ่งดวง

โคมไฟทั้งสองข้างต้องอยู่ในระดับเดียวกัน

ใช้ไฟแสงแดงมีกำลังไฟเท่ากัน และมีแสงสว่างสามารถมองเห็นได้จากระยะไม่น้อยกว่า

๑๕๐ เมตร

(ข) โคมไฟหยุด ให้ติดท้ายรถอย่างน้อยข้างละหนึ่งดวง

โคมไฟทั้งสองข้างต้องอยู่ในระดับเดียวกัน

ใช้ไฟแสงแดงมีกำลังไฟเท่ากันและมีแสงสว่างสามารถมองเห็นได้จากระยะไม่น้อยกว่า

๓๐ เมตร

(ค) โคมไฟส่องป้ายทะเบียนรถ

ให้ติดท้ายรถ ใช้ไฟแสงขาวส่องที่ป้ายทะเบียนรถ มีแสงสว่างสามารถมองเห็นเครื่องหมายหรือตัวอักษรและตัวเลขได้ชัดเจนจากระยะไม่น้อยกว่า

๒๐ เมตร แต่ต้องมีที่บังมิให้แสงพุ่งออกไปทางท้ายรถ

โคมไฟท้าย โคมไฟหยุด

และโคมไฟส่องป้ายทะเบียนรถต้องส่องแสงสว่างพร้อมกับโคมไฟหน้ารถ

แต่โคมไฟหยุดต้องส่องแสงสว่าง เมื่อใช้ห้ามล้อเท้า

มาตรา ข้อ ๓

ข้อ ๓

รถจักรยานยนตร์ต้องมีโคมไฟหน้ารถและโคมไฟท้ายรถ ดังต่อไปนี้

(๑) โคมไฟหน้ารถ มี ๒ ประเภท คือ

(ก) โคมไฟแสงพุ่งไกล ให้ติดหน้ารถหนึ่งดวง

สูงจากพื้นทางราบถึงจุดศูนย์กลางดวงโคมไม่น้อยกว่า ๐.๖๐ เมตร แต่ไม่เกิน ๑.๓๕ เมตร

ใช้ไฟแสงขาวมีกำลังไฟไม่เกิน ๕๐ วัตต์ มีแสงสว่างให้เห็นพื้นทางได้ชัดเจนในระยะไม่น้อยกว่า

๑๐๐ เมตร และศูนย์รวมแสงต้องไม่สูงกว่าแนวขนานกับพื้นทางราบ และไม่เฉไปทางขวา

(ข) โคมไฟแสงพุ่งต่ำ

ให้ติดหน้ารถหนึ่งดวงในระดับเดียวกันกับโคมไฟแสงพุ่งไกล

ใช้ไฟแสงขาวมีกำลังไฟเท่ากับโคมไฟแสงพุ่งไกล

มีแสงสว่างเห็นพื้นทางได้ชัดเจนในระยะไม่น้อยกว่า ๓๐ เมตร

ศูนย์รวมแสงต้องอยู่ต่ำกว่าแนวขนานกับพื้นทางราบไม่น้อยกว่า ๒ องศา หรือ ๐.๒๐ เมตร

ในระยะ ๗.๕๐ เมตร และไม่เฉไปทางขวา

โคมไฟแสงพุ่งไกลและโคมไฟแสงพุ่งต่ำจะรวมอยู่ในดวงเดียวกันก็ได้

(๒) โคมไฟท้ายรถ มี ๓ ประเภท คือ

(ก) โคมไฟท้าย ให้ติดท้ายรถอย่างน้อยหนึ่งดวง ใช้ไฟแสงแดงและมีแสงสว่างสามารถมองเห็นได้จากระยะไม่น้อยกว่า

๑๕๐ เมตร

(ข) โคมไฟหยุด ให้ติดท้ายรถอย่างน้อยหนึ่งดวง

ใช้ไฟแสงแดงและมีแสงสว่างสามารถมองเห็นได้จากระยะไม่น้อยกว่า ๓๐ เมตร

(ค) โคมไฟส่องป้ายทะเบียนรถ ให้ติดท้ายรถ

ใช้ไฟแสงขาวส่องที่ป้ายทะเบียนรถมีแสงสว่างสามารถมองเห็นเครื่องหมายหรือตัวอักษรและตัวเลขได้ชัดเจนจากระยะไม่น้อยกว่า

๒๐ เมตร แต่ต้องมีที่บังมิให้แสงพุ่งออกไปทางท้ายรถ

โคมไฟท้าย โคมไฟหยุด และโคมไฟส่องป้ายทะเบียนรถ

ต้องส่องแสงสว่างพร้อมกับโคมไฟหน้ารถ

เว้นแต่โคมไฟหยุดต้องส่องแสงสว่างเมื่อใช้ห้ามล้อเท้า

มาตรา ข้อ ๔

ข้อ ๔

รถพ่วงรถยนตร์ ให้มีโคมไฟท้ายรถซึ่งมีจำนวนและลักษณะตามข้อ ๒ (๒)

มาตรา ข้อ ๕

ข้อ ๕

รถพ่วงข้างของรถจักรยานยนตร์ ให้มีโคมไฟแสงขาวแดงหนึ่งดวงติดไว้ด้านข้างสุดของตัวถังรถพ่วงข้างด้านนอก

โดยให้แสงขาวส่องไปข้างหน้าและแสงแดงส่องไปข้างหลัง

มาตรา ข้อ ๖

ข้อ ๖

รถจักรยานสองล้อ ให้มีโคมไฟแสงขาวหนึ่งดวงติดไว้หน้ารถ

และโคมไฟแสงแดงอย่างน้อยหนึ่งดวงติดไว้ท้ายรถ สำหรับโคมไฟแสงแดงนั้นจะใช้วัสดุสะท้อนแสงสีแดงแทนก็ได้

มาตรา ข้อ ๗

ข้อ ๗

รถจักรยานตั้งแต่สามล้อขึ้นไป ให้มีโคมไฟแสงขาวหนึ่งดวงติดไว้หน้ารถ และโคมไฟแสงขาวแดงติดไว้ด้านข้างสุดของตัวถังรถข้างละหนึ่งดวง

อยู่ในระดับเดียวกัน โดยให้แสงขาวส่องไปข้างหน้า และแสงแดงส่องไปข้างหลัง

มาตรา ข้อ ๘

ข้อ ๘

รถจักรยานสามล้อที่มีล้อสองล้ออยู่ข้างหน้า ให้มีโคมไฟแสงขาวติดไว้ข้างละหนึ่งดวง

อยู่ในระดับเดียวกัน

โคมไฟแสงขาวแดงติดไว้ด้านข้างสุดของตัวถังรถข้างละหนึ่งดวงอยู่ในระดับเดียวกัน

โดยให้แสงขาวส่องไปข้างหน้าและแสงแดงส่องไปข้างหลัง และโคมไฟแสงแดงอย่างน้อยหนึ่งดวงติดไว้ท้ายรถ

สำหรับโคมไฟแสงแดงนั้นจะใช้วัสดุสะท้อนแสงสีแดงแทนก็ได้

มาตรา ข้อ ๙

ข้อ ๙

รถจักรยานชนิดพ่วงข้าง ให้มีโคมไฟตามข้อ ๖ และโคมไฟแสงขาวแดงหนึ่งดวงติดไว้ด้านข้างสุดของตัวถังรถพ่วงข้างด้านนอก

โดยให้แสงขาวส่องไปข้างหน้าและแสงแดงส่องไปข้างหลัง

มาตรา ข้อ ๑๐

ข้อ ๑๐

รถที่ลากเข็นด้วยกำลังคน ให้มีโคมไฟในลักษณะอย่างใดอย่างหนึ่ง ดังต่อไปนี้

(๑)

โคมไฟแสงขาวแดงอย่างน้อยหนึ่งดวงติดไว้ข้างขวาของตัวถังรถ

โดยให้แสงขาวส่องไปข้างหน้า และแสงแดงส่องไปข้างหลัง

(๒) โคมไฟแสงขาวแขวนไว้ให้เห็นรถ

(๓) โคมไฟแสงขาวแดงติดไว้ด้านข้างสุดของตัวถังรถข้างละหนึ่งดวงอยู่ในระดับเดียวกัน

โดยให้แสงขาวส่องไปข้างหน้าและแสงแดงส่องไปข้างหลัง

มาตรา ข้อ ๑๑

ข้อ ๑๑

รถที่ลากเข็นด้วยกำลังสัตว์

ให้มีโคมไฟแสงขาวแดงติดไว้ด้านข้างสุดของตัวถังรถข้างละหนึ่งดวง

อยู่ในระดับเดียวกัน โดยให้แสงขาวส่องไปข้างหน้าและแสงแดงส่องไปข้างหลัง

มาตรา ข้อ ๑๒

ข้อ ๑๒ รถที่ลากเข็นด้วยอย่างอื่นนอกจากที่ระบุไว้ในข้อ

๑๐ และข้อ ๑๑ ให้มีโคมไฟซึ่งมีลักษณะเช่นเดียวกับที่กำหนดไว้ในข้อ

๑๐

มาตรา ข้อ ๑๓

ข้อ ๑๓

ในเวลาที่มีแสงสว่างไม่เพียงพอที่จะมองเห็นคน สัตว์ รถ

หรือสิ่งกีดขวางในทางได้โดยชัดแจ้งภายในระยะไม่น้อยกว่าหนึ่งร้อยห้าสิบเมตร ให้ผู้ขับขี่ซึ่งขับรถในทางปฏิบัติ

ดังต่อไปนี้

(๑) ใช้โคมไฟแสงพุ่งไกลเมื่อไม่มีรถสวนมา

(๒) ใช้โคมไฟแสงพุ่งต่ำเมื่อมีรถสวนมา

(๓)

ในกรณีที่รถมีโคมไฟแสงพุ่งไกลหรือโคมไฟแสงพุ่งต่ำติดห่างจากด้านข้างสุดของรถเกิน

๐.๔๐ เมตร ต้องใช้โคมไฟเล็กในเวลาขับรถด้วย

(๔) ในกรณีที่ขับขี่รถจักรยาน ต้องบังคับแสงของโคมไฟหน้ารถให้ส่องตรงไปข้างหน้าให้เห็นพื้นทางได้ในระยะไม่น้อยกว่า

๑๕ เมตร และอยู่ในระดับต่ำกว่าสายตาของผู้ขับขี่ซึ่งขับรถสวนมา

(๕) ในกรณีที่บรรทุกของยื่นล้ำออกนอกตัวรถ

ต้องใช้โคมไฟแสงแดงติดไว้ที่ปลายสุดของส่วนที่ยื่นออกไปด้วย

มาตรา ข้อ ๑๔

ข้อ ๑๔

ในเวลาที่มีแสงสว่างไม่เพียงพอที่ผู้ขับขี่จะมองเห็นรถที่จอดในทางเดินรถได้โดยชัดแจ้งในระยะไม่น้อยกว่าหนึ่งร้อยห้าสิบเมตร

ให้ผู้ขับขี่ซึ่งจอดรถในทางเดินรถหรือไหล่ทางปฏิบัติ ดังต่อไปนี้

(๑) ใช้โคมไฟเล็ก โคมไฟท้าย

และโคมไฟส่องป้ายทะเบียนรถในกรณีที่เป็นรถที่อยู่ในความควบคุมของกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางบก

(๒) ใช้โคมไฟเล็ก โคมไฟท้าย และโคมไฟส่องป้ายทะเบียนรถ

ในกรณีที่เป็นรถยนตร์

(๓) ใช้โคมไฟที่ติดไว้ด้านข้างของตัวถังรถ

ในกรณีที่เป็นรถพ่วง รถจักรยานยนตร์ หรือรถที่ลากเข็นด้วยกำลังคนหรือสัตว์

หรืออย่างอื่น

มาตรา ข้อ ๑๕

ข้อ ๑๕

การมีหรือใช้โคมไฟนอกจากที่ระบุไว้ในกฎกระทรวงนี้

จะกระทำมิได้เว้นแต่ได้รับอนุญาตเป็นหนังสือจากเจ้าพนักงานจราจร

ให้ไว้ ณ วันที่ ๓๐ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๒๒

พลเอก เล็ก

แนวมาลี

รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย

หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ

เนื่องจากพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ มาตรา ๑๑ และมาตรา ๖๑ บัญญัติว่า

ในเวลาที่มีแสงสว่างไม่เพียงพอที่จะมองเห็นคน รถ

หรือสิ่งกีดขวางในทางได้โดยชัดแจ้งภายในระยะไม่น้อยกว่าหนึ่งร้อยห้าสิบเมตร ผู้ขับขี่ซึ่งขับรถในทางหรือจอดรถในทางเดินรถหรือไหล่ทางต้องเปิดไฟหรือใช้แสงสว่างตามประเภท

ลักษณะ และเงื่อนไขที่กำหนดในกฎกระทรวง

จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้

วิภา/ปรับปรุง

๗ กุมภาพันธ์

๒๕๖๓

อรญา/ตรวจ

๑๓ กุมภาพันธ์

๒๕๖๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา

เล่ม ๙๖/ตอนที่ ๙๕/ฉบับพิเศษ หน้า ๓/๑๔ มิถุนายน ๒๕๒๒