กฎกระทรวง (พ.ศ. 2522) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบนักเรียนของโรงเรียนในสังกัดกระทรวงกลาโหม พ.ศ. 2521 ว่าด้วยเครื่องแบบนักเรียนช่างฝีมือทหาร

• จำนวนมาตรา: 21

มาตรา อารัมภบท

กฎกระทรวง

(พ.ศ. ๒๕๒๒)

ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบนักเรียนของโรงเรียน

ในสังกัดกระทรวงกลาโหม

พ.ศ. ๒๕๒๑

ว่าด้วยเครื่องแบบนักเรียนช่างฝีมือทหาร[๑]

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๔ และมาตรา ๖ แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบนักเรียนของนักเรียนในสังกัดกระทรวงกลาโหม พ.ศ. ๒๕๒๑ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้

มาตรา ข้อ ๑

ข้อ ๑ ประเภท ชนิด และลักษณะของเครื่องแบบนักเรียนช่างฝีมือทหาร โรงเรียนช่างฝีมือทหารในสังกัดกระทรวงกลาโหม ให้เป็นไปตามที่กำหนดในกฎกระทรวงนี้

ประเภทของเครื่องแบบ

มาตรา ข้อ ๒

ข้อ ๒ เครื่องแบบนักเรียนช่างฝีมือทหาร มี ๓ ประเภท คือ เครื่องแบบปกติ เครื่องแบบศึกษา และเครื่องแบบฝึก

มาตรา ข้อ ๓

ข้อ ๓ เครื่องแบบปกติ ประกอบด้วย

(๑) หมวกทรงหม้อตาลสีกากีแกมเขียว

(๒) เสื้อคอพับสีกากีแกมเขียว

(๓) กางเกงขายาวสีกากีแกมเขียว

(๔) เข็มขัดด้ายถักสีกากีแกมเขียว

(๕) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ

มาตรา ข้อ ๔

ข้อ ๔ เครื่องแบบศึกษา ประกอบด้วย

(๑) หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีน้ำเงินดำ

(๒) เสื้อกางเกงติดกันสีน้ำเงินดำ

(๓) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ

มาตรา ข้อ ๕

ข้อ ๕ เครื่องแบบฝึก ประกอบด้วย

(๑) หมวกแก๊ปทรงอ่อนหรือรองในหมวกเหล็กสีกากีแกมเขียว

(๒) เสื้อคอเปิดสีกากีแกมเขียว

(๓) กางเกงขายาวสีกากีแกมเขียว

(๔) เข็มขัดด้ายถักสีกากีแกมเขียว

(๕) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ

ชนิดและลักษณะของเครื่องแบบ

มาตรา ข้อ ๖

ข้อ ๖ หมวก มี ๔ ชนิด คือ

(๑) หมวกทรงหม้อตาลสีกากีแกมเขียว มีตราหน้าหมวกขนาดกลาง และมีเครื่องประกอบ คือ

(ก) กะบัง ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำ พื้นกะบังด้านล่างสีดำ

(ข) สายรัดคาง กว้าง ๑ ซม. ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำปลายสายรัดคางมีดุมโลหะสีทองขนาดเล็กติดที่ริมขอบหมวก ข้างละ ๑ ดุม

(ค) ผ้าพันหมวก ใช้สักหลาดสีน้ำเงินดำ กว้าง ๔ ซม.

(๒) หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีน้ำเงินดำ มีตราหน้าหมวกขนาดเล็ก

(๓) หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีกากีแกมเขียว มีตราหน้าหมวกขนาดเล็ก

(๔) รองในหมวกเหล็กสีกากีแกมเขียว

สำหรับหมวกตาม (๑) จะใช้ปลอกพลาสติกสีขาวชนิดใสหุ้มขณะสวมกับฝนก็ได้

มาตรา ข้อ ๗

ข้อ ๗ เสื้อ มี ๓ ชนิด คือ

(๑) เสื้อคอพับสีกากีแกมเขียว ที่คอและแนวสาบอกมีดุม ๕ ดุม แขนยาวรัดข้อมือขัดดุมข้างละ ๑ ดุม ที่อกมีกระเป๋าปะข้างละ ๑ กระเป๋า ไม่มีแถบ มีปกขัดดุมข้างละ ๑ ดุม มุมกระเป๋า และมุมปกกระเป๋าเป็นรูปตัดพองาม กับมีอินทรธนูอ่อนสีกากีแกมเขียวขัดดุมข้างละ ๑ ดุม ดุมทั้งสิ้นใช้ดุมกลมแบนขนาดเล็กทำด้วยวัตถุสีกากีแกมเขียว เมื่อสวมเสื้อนี้ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง และผูกผ้าผูกคอสีกากีแกมเขียวเงื่อนกะลาสี สอดชายผ้าผูกคอไว้ภายในเสื้อใต้ดุมเม็ดที่สอง

(๒) เสื้อซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของเสื้อกางเกงติดกันสีน้ำเงินดำ เป็นเสื้อคอเปิดสีน้ำเงินดำเย็บติดกับกางเกง ไม่มีสาบอก ที่คอและอกมีดุม ๓ เม็ด อยู่ในสาบใน ที่อกซ้ายมีกระเป๋าปะ ๑ กระเป๋า ไม่มีแถบ ไม่มีปก มุมกระเป๋าเป็นรูปตัดพองาม ดุมทั้งสิ้นใช้ดุมกลมแบนขนาดเล็ก ทำด้วยวัตถุสีดำ

(๓) เสื้อคอเปิดสีกากีแกมเขียว ไม่มีสาบอก ที่คอและแนวอกมีดุม ๖ ดุม มีลิ้นปิดอกขัดดุมปิดคอได้ แขนยาวทรงกระบอก ที่อกมีกระเป๋าปะข้างละ ๑ กระเป๋า ไม่มีแถบ มีปกขัดดุมข้างละ ๑ ดุม มุมกระเป๋าและมุมปกกระเป๋าเป็นรูปตัดพองาม กับมีอินทรธนูอ่อนสีกากีแกมเขียวขัดดุมข้างละ ๑ ดุม ดุมทั้งสิ้นใช้ดุมกลมแบนขนาดเล็กทำด้วยวัตถุสีกากีแกมเขียว ชายเสื้อตัดตรงไม่มีเว้า เมื่อสวมเสื้อนี้ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง ในบางโอกาสจะปล่อยชายเสื้อไว้นอกกางเกงก็ได้

มาตรา ข้อ ๘

ข้อ ๘ กางเกง มี ๒ ชนิด คือ

(๑) กางเกงขายาวสีกากีแกมเขียว ไม่มีจีบ ไม่พับปลายขา ปลายขายาวปิดตาตุ่ม กว้างไม่น้อยกว่า ๒๒ ซม. และไม่เกิน ๒๕ ซม. ที่ขอบเอวมีห่วงกว้างไม่เกิน ๑ ซม. ๗ ห่วงทำด้วยผ้าสีเดียวกับกางเกงสำหรับสอดเข็มขัด ที่แนวตะเข็บกางเกงด้านข้างมีกระเป๋าเจาะข้างละ ๑ กระเป๋า และมีกระเป๋าหลังเป็นกระเป๋าเจาะ ไม่มีปกและดุมข้างละ ๑ กระเป๋า กางเกงชนิดนี้เมื่อแต่งประกอบกับเครื่องแบบฝึกให้สอดปลายขากางเกงอยู่ภายในรองเท้าสูงครึ่งน่อง และพับปลายขากางเกงทับขอบรองเท้าห่างจากพื้นประมาณ ๑ คืบ ในบางโอกาสจะไม่สอดปลายขากางเกงอยู่ภายในรองเท้าก็ได้

(๒) กางเกงซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของเสื้อกางเกงติดกันสีน้ำเงินดำ เป็นกางเกงขายาวสีน้ำเงินดำ ไม่มีจีบ ไม่พับปลายขา ปลายขายาวปิดตาตุ่ม กว้างไม่น้อยกว่า ๒๒ ซม. และไม่เกิน ๒๕ ซม. ที่ของเอวเย็บติดกับเสื้อสีน้ำเงินดำ กางเกงด้านข้างมีกระเป๋าปะข้างละ ๑ กระเป๋า และมีกระเป๋าหลังเป็นกระเป๋าปะไม่มีปกและดุมข้างละ ๑ กระเป๋า

มาตรา ข้อ ๙

ข้อ ๙ เข็มขัด ทำด้วยด้ายถักสีกากีแกมเขียว กว้าง ๓ ซม. หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทองเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ทางนอน กว้าง ๓.๕ ซม. ยาว ๖ ซม. พื้นเกลี้ยง มีรูปสมอสอดขัดในวงจักร ด้านซ้ายและขวามีรูปปีกนกกางทับบนวงเฟืองจักร ปลายปีกนกทั้งสองข้างล้ำขอบวงเฟื่องจักรเล็กน้อย มีรูปช่อชัยพฤกษ์ ๒ ช่อ โอบวงเฟืองจักรจากเบื้องล่างโค้งขึ้นบนทางด้านซ้ายและขวา รูปทั้งหมดดุนนูนอยู่กึ่งกลางหัวเข็มขัด ไม่มีเข็มสำหรับสอดรู ปลายสายเข็มขัดหุ้มด้วยโลหะสีทองกว้าง ๑ ซม. เข็มขัดชนิดนี้ใช้คาดทับของกางเกง

มาตรา ข้อ ๑๐

ข้อ ๑๐ รองเท้า มี ๒ ชนิด คือ

(๑) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ ชนิดผูกเชือก

(๒) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ

รองเท้าทุกชนิดต้องมีส้น ไม่มีริ้วและลวดลาย

มาตรา ข้อ ๑๑

ข้อ ๑๑ ถุงเท้า เป็นถุงเท้าสีดำ

อินทรธนู

มาตรา ข้อ ๑๒

ข้อ ๑๒ อินทรธนู เป็นอินทรธนูอ่อนสีกากีแกมเขียว ทำด้วยผ้าเป็นแผ่นสี่เหลี่ยมเรียวจากทางด้านไหล่ไปทางด้านคอ ปลายหักเป็นมุมแหลม ด้านไหล่กว้าง ๔.๕ ซม. ด้านคอกว้าง ๓.๕ ซม. เย็บติดกับเสื้อเป็นรูปสี่เหลี่ยมมีเส้นทะแยงมุม ระยะห่างจากด้านไหล่ไปทางด้านคอ ๕ ซม. ตอนปลายขัดดุม

เครื่องหมายโรงเรียนช่างฝีมือทหารและเครื่องหมายชั้นปีการศึกษา

มาตรา ข้อ ๑๓

ข้อ ๑๓ เครื่องหมายโรงเรียนช่างฝีมือทหารทำด้วยโลหะสีทองเป็นรูปสมอสอดขัดในวงจักร ด้านซ้ายและขวามีรูปปีกนกวางทับบนวงเฟื่องจักร ปลายปีกนกทั้งสองข้างล้ำขอบวงเฟื่องจักรเล็กน้อย มีรูปช่อชัยพฤกษ์ ๒ ช่อ โอบวงเฟื่องจักรจากเบื้องล่างโค้งขึ้นบนทางด้านซ้ายและขวา ขนาดกว้าง ๒ ช่อ โอบวงเฟื่องจักรจากเบื้องล่างโค้งขึ้นบนทางด้านซ้ายและขวา ขนาดกว้าง ๓.๕ ซม. สูง ๒ ซม. ติดที่คอเสื้อทั้ง ๒ ข้าง ดังนี้

(๑) เสื้อคอพับ ติดที่มุมปกคอพับ

(๒) เสื้อคอเปิด ติดที่มุมปกคอเปิดตอนบน

มาตรา ข้อ ๑๔

ข้อ ๑๔ เครื่องหมายชั้นปีการศึกษา ทำด้วยโลหะสีทอง ติดบนอินทรธนูทั้งสองข้าง ห่างจากอินทรธนูทางด้านไหล่ ๑ ซม. ให้ด้านบนของตัวเลขอยู่ทางด้านคอ

มาตรา ข้อ ๑๕

ข้อ ๑๕ เครื่องหมายโรงเรียนช่างฝีมือทหาร และเครื่องหมายชั้นปีการศึกษาตามข้อ ๑๓ และข้อ ๑๔ เมื่อแต่งเครื่องแบบฝึกจะปักด้วยไหมสีเหลืองก็ได้

เครื่องหมายพิเศษ

มาตรา ข้อ ๑๖

ข้อ ๑๖ นักเรียนช่างฝีมือทหาร ซึ่งได้รับแต่งตั้งให้ทำหน้าที่หัวหน้าตอน หัวหน้าช่าง และหัวหน้านักเรียน ใช้เครื่องหมายทำด้วยโลหะ ประดับเครื่องแบบ ดังนี้

หัวหน้าตอน รูปเครื่องหมายโรเรียนช่างฝีมือทหารสีเงิน ติดที่กึ่งกลางอินทรธนู ข้างขวา

หัวหน้าช่าง รูปเครื่องหมายโรงเรียนช่างฝีมือทหารสีทอง ติดที่กึ่งกลาง อินทรธนูข้างขวา

หัวหน้านักเรียน รูปเครื่องหมายโรงเรียนช่างฝีมือทหารสีทอง ติดที่กึ่งกลาง อินทรธนูทั้งสองข้าง

เบ็ดเสร็จ

มาตรา ข้อ ๑๗

ข้อ ๑๗ เสื้อกันฝนหรือเสื้อกันหนาวสีกากีแกมเขียว ให้สวมคลุมเครื่องแบบได้ทุกชนิด เสื้อนี้ไม่ใช้อินทรธนูและเครื่องหมายใด ๆ

มาตรา ข้อ ๑๘

ข้อ ๑๘ ตราหน้าหมวกทำด้วยโลหะสีทองรูปสมอสอดขัดในวงจักร ด้านซ้ายและขวามีรูปปีกนกกางทับบนวงเฟืองจักร ปลายปีกนกทั้งสองข้างล้ำขอบวงเฟืองจักรเล็กน้อย ด้านบนเฟืองจักรมีพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี มีรูปช่อชัยพฤกษ์ ๒ ช่อ โอบวงเฟืองจักรเบื้องล่างโค้งขึ้นบนทางด้านซ้ายและขวา

ขนาดกลาง กว้าง ๔.๕ ซม. สูง ๖ ซม.

ขนาดเล็ก กว้าง ๒.๕ ซม. สูง ๓ ซม.

มาตรา ข้อ ๑๙

ข้อ ๑๙ ดุมหมวกทำด้วยโลหะสีทอง มีลักษณะกลม นูนเล็กน้อย มีเส้นขอบโดยรอบ ภายในเส้นขอบมีลายดุนรูปสมอสอดขัดในวงจักร ด้านซ้ายและด้านขวามีรูปปีกนกกางทับบนวงเฟืองจักร ปลายปีกนกทั้งสองข้างล้ำขอบวงเฟืองจักรเล็กน้อย มีรูปช่อชัยพฤกษ์ ๒ ข่อ โอบวงเฟืองจักรจากเบื้องล่างโค้งขึ้นบนทางด้านซ้ายและขวา เส้นผ่านศูนย์กลางดุม ๑.๗ ซม.

มาตรา ข้อ ๒๐

ข้อ ๒๐ เพื่อประโยชน์ในการฝึกและการศึกษา หรือเพื่อความสะดวกในการปฏิบัติหน้าที่จะใช้เครื่องประกอบเครื่องแบบตามความจำเป็นหรือสมควรก็ได้

มาตรา ข้อ ๒๑

ข้อ ๒๑ ให้กองบัญชาการทหารสูงสุดจัดทำเครื่องแบบตัวอย่างหรือจัดให้มีรูปเครื่องแบบตัวอย่างขึ้นไว้เป็นหลักฐาน

ให้ไว้ ณ วันที่ ๒๒ มกราคม พ.ศ. ๒๕๒๒

พลเอก เกรียงศักดิ์ ชมะนันท์

รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม

หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ โดยที่ยังไม่มีกฎกระทรวงกำหนดประเภท ชนิด และลักษณะของเครื่องแบบนักเรียนช่างฝีมือทหาร โรงเรียนช่างฝีมือทหารในสังกัดกระทรวงกลาโหม จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้

โชติกานต์/จัดทำ

๒๒ มีนาคม ๒๕๖๒

[๑] ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๙๖/ตอนที่ ๑๖/ฉบับพิเศษ หน้า ๗/๗ กุมภาพันธ์ ๒๕๒๒