ข้อ ๓[๒] เครื่องแบบพลทหาร มี ๕ ชนิด คือ
(๑) เครื่องแบบปกติ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา หรือหมวกหนีบสีเทา
(ข) เสื้อคอพับสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำ
(จ) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๒) เครื่องแบบฝึก ประกอบด้วย
(ก) หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีเทา หรือหมวกเหล็กสีเทา
(ข) เสื้อฝึกสีเทา
(ค) กางเกงฝึกขายาวสีเทา
(ง)
เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำหรือสีเทา
(จ) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ ชนิดผูกเชือก
สำหรับพลทหารในกองปฏิบัติการพิเศษ กรมอากาศโยธิน
ให้ใช้หมวกทรวงอ่อนสีน้ำเงินดำประกอบเครื่องแบบฝึก
(๓) เครื่องแบบสนาม เช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก
เว้นแต่ให้ใช้เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมถักสีเทา และให้ใช้เครื่องสนามด้วย
(๔) เครื่องแบบครึ่งยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก
เว้นแต่ให้ใช้หมวกเหล็กสีเทา
สำหรับพลทหารในกองพันทหารอากาศโยธิน ๑ รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน
มีเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง ประกอบด้วย
(ก) หมวกยอด
(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
(ค) กางเกงแถบ
(ง) คันชีพและเข็มขัด
(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(ฉ) ถุงมือสีขาว
(๕) เครื่องแบบเต็มยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศ
สำหรับพลทหารในกองพันทหารอากาศโยธิน ๑ รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์
เว้นแต่ให้ใช้หมวกยอดมีพู่และเสื้อชั้นนอกคอปิดสีบานเย็น
ข้อ ๔[๓] เครื่องแบบนักเรียนจ่าอากาศ
และนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศ มี ๑๐ ชนิด คือ
(๑) เครื่องแบบปกติขาว ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
(ค) กางเกงขายาวสีขาว
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๒) เครื่องแบบปกติเทาคอแบะ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา
(ข) เสื้อชั้นนอกคอแบะสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๓) เครื่องแบบปกติเทารัดเอว ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา
(ข) เสื้อชั้นนอกรัดเอวสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๔) เครื่องแบบปกติเทาคอพับ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทาหรือหมวกหนีบสีเทา
(ข) เสื้อคอพับสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำ
(จ) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๕) เครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา หรือหมวกหนีบสีเทา
(ข) เสื้อคอแบะสีเทาอ่อน
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำ
(จ) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๖) เครื่องแบบฝึก ประกอบด้วย
(ก) หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีเทา หรือหมวกเหล็กสีเทา
(ข) เสื้อฝึกสีเทา
(ค) กางเกงฝึกขายาวสีเทา
(ง)
เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำหรือสีเทา
(จ) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ ชนิดผูกเชือก
สำหรับนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศในกองปฏิบัติการพิเศษ
กรมอากาศโยธิน ให้ใช้หมวกทรงอ่อนสีน้ำเงินดำประกอบเครื่องแบบฝึก
(๗) เครื่องแบบสนาม เช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก
เว้นแต่ให้ใช้เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีเทา และให้ใช้เครื่องสนามด้วย
(๘) เครื่องแบบครึ่งยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว
เว้นแต่ให้ใช้รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
สำหรับนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศในกองพันอากาศโยธิน ๑
รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน มีเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง
ประกอบด้วย
(ก) หมวกยอด
(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
(ค) กางเกงแถบ
(ง) คันชีพและเข็มขัด
(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(ฉ) ถุงมือสีขาว
(๙) เครื่องแบบเต็มยศขาว เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศ
สำหรับนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศในกองพันทหารอากาศโยธิน ๑
รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง
เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์ เว้นแต่ให้ใช้หมวกยอดมีพู่และเสื้อชั้นนอกคอปิดสีบานเย็น
(๑๐) เครื่องแบบเต็มยศเทา
เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติเทาคอแบะ เว้นแต่ให้ใช้รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
ถ้าประจำแถวทหารซึ่งแต่งเครื่องแบบเต็มยศ ให้แต่งเช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก
เว้นแต่ให้ใช้หมวกเหล็กสีเทา
ข้อ ๕[๔] เครื่องแบบนายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ
มี ๑๑ ชนิด คือ
(๑) เครื่องแบบปกติขาว ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
(ค) กางเกงขายาวสีขาว
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๒) เครื่องแบบปกติเทาคอแบะ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา
(ข) เสื้อชั้นนอกคอแบะสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๓) เครื่องแบบปกติเทารัดเอว ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา
(ข) เสื้อชั้นนอกรัดเอวสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๔) เครื่องแบบปกติเทาคอพับ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา หรือหมวกหนีบสีเทา
(ข) เสื้อคอพับสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำ
(จ) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๕) เครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา หรือหมวกหนีบสีเทา
(ข) เสื้อคอแบะสีเทาอ่อน
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำ
(จ) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๖) เครื่องแบบฝึก ประกอบด้วย
(ก) หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีเทาหรือหมวกเหล็กสีเทา
(ข) เสื้อฝึกสีเทา
(ค) กางเกงฝึกขายาวสีเทา
(ง)
เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำหรือสีเทา
(จ) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ ชนิดผูกเชือก
สำหรับนายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศในกองปฏิบัติการพิเศษ
กรมอากาศโยธิน ให้ใช้หมวกทรงอ่อนสีน้ำเงินดำประกอบเครื่องแบบฝึก
(๗) เครื่องแบบสนาม เช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก
เว้นแต่ให้ใช้เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีเทา และให้ใช้เครื่องสนามด้วย
(๘) เครื่องแบบครึ่งยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว
เว้นแต่ให้ใช้รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
สำหรับนายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศในกองพันทหารอากาศโยธิน
๑ รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน มีเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง
ประกอบด้วย
(ก) หมวกยอด
(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
(ค) กางเกงแถบ
(ง) คันชีพและเข็มขัด
(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(ฉ) ถุงมือสีขาว
(๙) เครื่องแบบเต็มยศขาว เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศ
สำหรับนายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศในกองพันทหารอากาศโยธิน
๑ รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง
เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์
เว้นแต่ให้ใช้หมวกยอดมีพู่และเสื้อชั้นนอก คอปิดสีบานเย็น
(๑๐) เครื่องแบบเต็มยศเทา
เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติเทาคอแบะ เว้นแต่ให้ใช้รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
ถ้าประจำแถวทหารซึ่งแต่งเครื่องแบบเต็มยศ ให้แต่งเช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก
เว้นแต่ให้ใช้หมวกเหล็กสีเทา
(๑๑) เครื่องแบบสโมสร เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว
เว้นแต่ให้ใช้รองเท้าสโมสร
ข้อ ๖[๕] เครื่องแบบนักเรียนนายเรืออากาศ มี ๑๓
ชนิด คือ
(๑) เครื่องแบบปกติขาว ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
(ค) กางเกงขายาวสีขาว
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๒) เครื่องแบบปกติเทาคอแบะ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา
(ข) เสื้อชั้นนอกคอแบะสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๓) เครื่องแบบปกติเทารัดเอว ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา
(ข) เสื้อชั้นนอกรัดเอวสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๔) เครื่องแบบปกติเทาคอพับ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา หรือหมวกหนีบสีเทา
(ข) เสื้อคอพับสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำ
(จ) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๕) เครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา หรือหมวกหนีบสีเทา
(ข) เสื้อคอแบะสีเทาอ่อน
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำ
(จ) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๖) เครื่องแบบฝึก ประกอบด้วย
(ก) หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีเทา หรือหมวกเหล็กสีเทา
(ข) เสื้อฝึกสีเทา
(ค) กางเกงฝึกขายาวสีเทา
(ง) เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีเทา
(จ) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ ชนิดผูกเชือก
(๗) เครื่องแบบสนาม มี ๒ ชนิด คือ
(ก) เครื่องแบบสวนสนาม ก. ประกอบด้วย
(๑) รองในหมวกเหล็กสีเทา
(๒) เสื้อชั้นนอกรัดเอวสีเทา
(๓) ผ้าพันคอสีฟ้าอ่อน
(๔) กางเกงขายาวสีเทา
(๕) เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีขาว
(๖) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ ชนิดผูกเชือก
(ข) เครื่องแบบสวนสนาม ข. ประกอบด้วย
(๑) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
(๒) เสื้อชั้นนอกรัดเอวสีเทา
(๓) กางเกงขายาวสีขาว
(๔) เข็มขัดหนังสีขาว
(๕) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
เครื่องแบบสวนสนาม ข.
ให้แต่งเฉพาะในงานพิธีของโรงเรียนนายเรืออากาศ
(๘) เครื่องแบบสนาม เช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก
และให้ใช้เครื่องสนามด้วย
(๙) เครื่องแบบครึ่งยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว
เว้นแต่ให้ใช้กางเกงแถบ และรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
และให้มีเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง ประกอบด้วย
(ก) หมวกยอด
(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
(ค) กางเกงแถบ
(ง) คันชีพและเข็มขัด
(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(ฉ) ถุงมือสีขาว
(๑๐) เครื่องแบบเต็มยศขาว เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศ
และให้มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์ เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง
เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์
เว้นแต่ให้ใช้หมวกยอดมีพู่และเสื้อชั้นนอกคอปิดสีฟ้าสด
(๑๑) เครื่องแบบเต็มยศเทา
เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติเทาคอแบะ
เว้นแต่ให้ใช้กางเกงแถบและรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๑๒) เครื่องแบบสโมสรคอปิด เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว
เว้นแต่ให้ใช้กางเกงแถบและรองเท้าสโมสร
(๑๓) เครื่องแบบสโมสรคอแบะ
เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติเทาคอแบะ เว้นแต่ให้ใช้ผ้าผูกคอสีดำเงื่อนหูกระต่าย
กางเกงแถบและรองเท้าสโมสร
ข้อ ๗[๖] เครื่องแบบนายทหารสัญญาบัตร มี ๑๓ ชนิด
คือ
(๑) เครื่องแบบปกติขาว ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
(ค) กางเกงขายาวสีขาว
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๒) เครื่องแบบปกติเทาคอแบะ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา
(ข) เสื้อชั้นนอกคอแบะสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๓) เครื่องแบบปกติเทารัดเอว ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา
(ข) เสื้อชั้นนอกรัดเอวสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๔) เครื่องแบบปกติเทาคอพับ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา หรือหมวกหนีบสีเทา
(ข) เสื้อคอพับสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำ
(จ) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๕) เครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา หรือหมวกหนีบสีเทา
(ข) เสื้อคอแบะสีเทาอ่อน
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำ
(จ) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ หรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(๖) เครื่องแบบฝึก ประกอบด้วย
(ก) หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีเทา หรือหมวกเหล็กสีเทา
(ข) เสื้อฝึกสีเทา
(ค) กางเกงฝึกขายาวสีเทา
(ง)
เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำหรือสีเทา
(จ) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ ชนิดผูกเชือก
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกองปฏิบัติการพิเศษ กรมอากาศโยธิน
ให้ใช้หมวกทรงอ่อนสีน้ำเงินดำประกอบเครื่องแบบฝึก
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งหรือรักษาราชการในตำแหน่งผู้บัญชาการกรมอากาศโยธิน
รองผู้บัญชาการกรมอากาศโยธิน เสนาธิการกรมอากาศโยธิน รองเสนาธิการกรมอากาศโยธิน ผู้อำนวยการกองวิทยาการ
กรมอากาศโยธิน และรองผู้อำนวยการกองวิทยาการ กรมอากาศโยธิน
ให้ใช้หมวกทรงอ่อนสีน้ำเงินดำประกอบเครื่องแบบฝึกได้ด้วย
(๗) เครื่องแบบสนาม เช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก
เว้นแต่ให้ใช้เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีเทา และให้ใช้เครื่องสนามด้วย
(๘) เครื่องแบบครึ่งยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว
เว้นแต่ให้ใช้กางเกงแถบและรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมนักเรียนนายเรืออากาศรักษาพระองค์
โรงเรียนนายเรืออากาศ และในกองพันทหารอากาศโยธิน ๑ รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน
และนายทหารพิเศษประจำกรมนักเรียนนายเรืออากาศรักษาพระองค์
โรงเรียนนายเรืออากาศและประจำกองพันทหารอากาศโยธิน ๑ รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน
มีเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง ประกอบด้วย
(ก) หมวกยอด
(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
(ค) กางเกงแถบ
(ง) คันชีพ
(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(ฉ) ถุงมือสีขาว
(๙) เครื่องแบบเต็มยศขาว เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศ
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมนักเรียนนายเรืออากาศรักษาพระองค์
โรงเรียนนายเรืออากาศ และนายทหารพิเศษประจำกรมนักเรียนนายเรืออากาศรักษาพระองค์
โรงเรียนนายเรืออากาศ มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง
เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์ เว้นแต่ให้ใช้หมวกยอดมีพู่
เสื้อชั้นนอกคอปิดสีฟ้าสด และมีประคด
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกองพันทหารอากาศโยธิน ๑
รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน และนายทหารพิเศษประจำกองพันทหารอากาศโยธิน ๑
รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง
เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์ เว้นแต่ให้ใช้หมวกยอดมีพู่
เสื้อชั้นนอกคอปิดสีบานเย็นและมีประคด
(๑๐) เครื่องแบบเต็มยศเทา
เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติเทาคอแบะ เว้นแต่ให้ใช้กางเกงแถบและรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
ถ้าประจำแถวทหารซึ่งแต่งเครื่องแบบเต็มยศ ให้แต่งเช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก
เว้นแต่ให้ใช้หมวกเหล็กสีเทา
(๑๑) เครื่องแบบสโมสรคอปิด เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว
เว้นแต่ให้ใช้กางเกงแถบและรองเท้าสโมสร
(๑๒) เครื่องแบบสโมสรอกแข็ง ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
(ข) เสื้อชั้นนอกเปิดอกสีขาว
(ค)
เสื้อกั๊กสีขาวและเชิ้ตอกแข็งสีขาวหรือจะใช้เชิ้ตอกจีบสีขาวแทนเชิ้ตอกแข็งสีขาวก็ได้
(ง) กางเกงแถบ
(จ) รองเท้าสโมสร
ในบางโอกาสจะใช้หมวกทรงหม้อตาลสีเทา
เสื้อชั้นนอกเปิดอกสีเทา และเสื้อกั๊กสีขาวหรือสีเทาก็ได้
(๑๓) เครื่องแบบสโมสรอกอ่อน
เช่นเดียวกับเครื่องแบบสโมสรอกแข็ง เว้นแต่ให้ใช้เชิ้ตอกอ่อนสีขาว
และแพรแถบรัดเอวสีเทาแทนเสื้อกั๊กสีขาวหรือสีเทา และเชิ้ตอกแข็งสีขาว
ส่วนของเครื่องแบบ
ข้อ ๘[๗] หมวกมี ๗ แบบ คือ
(๑) หมวกเหล็กสีเทา มีสายรัดคางหนังสีดำ กว้าง ๑.๕
เซนติเมตร
(๒) หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีเทา มีตราหน้าหมวกโลหะขนาดเล็ก
เว้นแต่นักเรียนนายเรืออากาศ ให้ใช้ตราหน้าหมวกโลหะตามข้อ ๖๓ (๒) (ก)
(๓) หมวกทรงหม้อตาลสีเทา มีเครื่องประกอบ คือ
(ก) กะบัง ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำ พื้นกะบังด้านล่างสีเทาหรือสีดำ
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรชั้นนาวาอากาศเอก
ที่ขอบโค้งของกะบังด้านบนปักด้วยดิ้นทองหรือทำด้วยวัตถุเทียมดิ้นทองเป็นรูปช่อชัยพฤกษ์
๑ แถว บนพื้นสักหลาดสีดำ
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลอากาศและจอมพลอากาศ
ที่ขอบโค้งของกะบังด้านบนปักด้วยดิ้นทองหรือทำด้วยวัตถุเทียมดิ้นทองเป็นรูปช่อชัยพฤกษ์
๒ แถว บนพื้นสักหลาดสีดำ
(ข) สายรัดคาง กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร
พลทหาร นักเรียนจ่าอากาศ และนายทหารประทวน
ใช้หนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำ
นักเรียนนายเรืออากาศ และนายทหารสัญญาบัตร
ใช้แถบไหมทองหรือวัตถุเทียมไหมทอง
(ค) ดุมตรึงปลายสายรัดคาง ข้างละ ๑ ดุม
พลทหาร ใช้ดุมเกลี้ยงสีเทาขนาดเล็ก
นักเรียนจ่าอากาศ นายทหารประทวน นักเรียนนายเรืออากาศ และนายทหารสัญญาบัตร
ใช้ดุมสีทองขนาดเล็ก
(ง) ผ้าพันหมวกสีน้ำเงินดำ เป็นลายถัก กว้าง ๔ เซนติเมตร
(จ) ตราหน้าหมวก
พลทหาร นักเรียนจ่าอากาศ และนายทหารประทวน
ใช้ตราหน้าหมวกโลหะขนาดใหญ่
นักเรียนนายเรืออากาศ
ใช้ตราหน้าหมวกปักด้วยดิ้นหรือทำด้วยวัตถุเทียมดิ้นตามข้อ ๖๓ (๒) (ข)
นายทหารสัญญาบัตร
ใช้ตราหน้าหมวกปักด้วยดิ้นหรือทำด้วยวัตถุเทียมดิ้นขนาดใหญ่
(๔) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว มีเครื่องประกอบเช่นเดียวกับหมวกทรงหม้อตาลสีเทา
(๕) หมวกหนีบสีเทา มีเครื่องประกอบ คือ
(ก) ตราหน้าหมวก
ติดที่ด้านซ้ายหรือขอบหมวกห่างจากมุมพับด้านหน้า ๔ เซนติเมตร
พลทหาร นักเรียนจ่าอากาศ นายทหารประทวน
และนายทหารสัญญาบัตรใช้ตราหน้าหมวกโลหะขนาดเล็ก
นักเรียนนายเรืออากาศ ใช้ตราหน้าหมวกโลหะตามข้อ ๖๓ (๒) (ก)
(ข)
แถบติดที่ด้านซ้ายตอนหน้าของหมวกพาดจากบนลงล่างเฉียงไปทางหลัง
นักเรียนจ่าอากาศ และนายทหารประทวน
ใช้แถบทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำ กว้าง ๔ เซนติเมตร ๑ แถบ
และให้ติดตราหน้าหมวกกึ่งกลางแถบ
นักเรียนนายเรืออากาศ ใช้แถบทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำ
กว้าง ๔ เซนติเมตร ๑ แถบ มีแถบไหมสีเหลือง กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร ๑ แถบ
พาดกลางแถบสีน้ำเงินดำตามยาว และให้ติดตราหน้าหมวกกึ่งกลางแถบ
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายเรือเรืออากาศและนายนาวาอากาศ ใช้แถบทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำ
กว้าง ๕ เซนติเมตร ๑ แถบ มีแถบไหมสีเหลือง กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร ๒ แถบ พาดกลางแถบสีน้ำเงินดำตามยาว
เว้นระยะระหว่างแถบ ๐.๕ เซนติเมตร และให้ติดตราหน้าหมวกกึ่งกลางแถบ
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลอากาศและจอมพลอากาศ ใช้แถบทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำ
กว้าง ๕ เซนติเมตร ๑ แถบ มีแถบไหมสีเหลือง กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร ๒ แถบ
กับแถบไหมสีเหลืองกว้าง ๐.๖ เซนติเมตร อยู่กึ่งกลางแถบไหมสีเหลือง ๑ แถบ
พาดกลางแถบสีน้ำเงินดำตามยาว เว้นระยะระหว่างแถบ ๐.๕ เซนติเมตร
และให้ติดตราหน้าหมวกกึ่งกลางแถบ
(ค) ขลิบหมวก ขนาด ๐.๕ เซนติเมตร รอบริมสาบหมวก
นักเรียนจ่าอากาศและนายทหารประทวน มีขลิบสีฟ้า
นักเรียนนายเรืออากาศ มีขลิบสีเหลืองและสีฟ้า
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายเรืออากาศและนายนาวาอากาศ มีขลิบดิ้นเงิน
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลอากาศและจอมพลอากาศ มีขลิบดิ้นทอง
หมวกนี้ให้ใช้กับเครื่องแบบปกติเทาคอพับอินทรธนูอ่อน และเครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ
(๖) หมวกยอด ตัวหมวกสีเทา ยอดหมวกทรงบัวบาน สูง ๙ เซนติเมตร
ด้านล่างมีเกลียวสำหรับติดกับหมวกทำด้วยโลหะสีทอง จานรองยอดหมวกทำด้วยโลหะสีทอง
เป็นรูปดวงดาว ๙ กลีบ กว้าง ๙ เซนติเมตร ด้านหน้าหมวกมีตราราชวัลลภ กว้าง ๙.๕
เซนติเมตร สูง ๙ เซนติเมตร ทำด้วยโลหะสีทอง ด้านข้างหมวกมีดุมสีทองขนาดใหญ่สำหรับเกาะสายรัดคางข้างละ
๑ ดุม ด้านหลังมีดุมสีทองขนาดเล็กสำหรับเกี่ยวปลายสายรัดคาง ๑ ดุม
สายรัดคางทำด้วยโลหะสีทองเป็นแบบโซ่ถัก ยอดหมวกมีพู่หรือไม่มีพู่ตามสังกัดและโอกาส
ดังนี้
ทหารและนักเรียนนายเรืออากาศในกรมนักเรียนนายเรืออากาศรักษาพระองค์
โรงเรียนนายเรืออากาศ ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่สีฟ้าสด
ทหารในกองพันทหารอากาศโยธิน ๑ รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน
ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่สีบานเย็น
(๗) หมวกทรงอ่อนสีน้ำเงินดำ ทำด้วยสักหลาด
ขอบหมวกทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำ และมีตราหน้าหมวก
พลทหารและนายทหารประทวน ใช้ตราหน้าหมวกโลหะขนาดใหญ่
นายทหารสัญญาบัตร
ใช้ตราหน้าหมวกปักด้วยดิ้นหรือทำด้วยวัตถุเทียมดิ้นขนาดใหญ่
ในโอกาสที่ใช้เครื่องแบบฝึกกองปฏิบัติการพิเศษสีกากีแกมเขียวสลับดำหรือสลับเหลือง
ให้ใช้ตราหน้าหมวกปักด้วยด้ายหรือไหมสีดำหรือสีน้ำเงินดำ
ข้อ ๙[๘] เสื้อมี ๑๐ แบบ คือ
(๑) เสื้อคอพับสีเทา ที่คอและแนวสาบอกมีดุม ๕ ดุม
แขนยาวรัดข้อมือขัดดุมข้างละ ๑ ดุม ที่อกมีกระเป๋าปะข้างละ ๑ กระเป๋า ตอนล่างรูปมน
มีแถบตรงกึ่งกลางตามทางดิ่ง มีปกรูปมน ชายกลางแหลม ขัดดุมข้างละ ๑ ดุม
นักเรียนจ่าอากาศ นายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศ มีอินทรธนูอ่อน
นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ นักเรียนนายเรืออากาศ
และนายทหารสัญญาบัตร ใช้อินทรธนูแข็ง หรือจะใช้อินทรธนูอ่อนปลายมนก็ได้
ดุมทั้งสั้นเว้นแต่ดุมของอินทรธนูแข็ง ใช้ดุมสีเทาขนาดเล็ก
เมื่อสวมเสื้อนี้ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง
นักเรียนจ่าอากาศ นายทหารประทวน นักเรียนนายเรืออากาศ
และนายทหารสัญญาบัตร ถ้ามิได้บังคับแถวหรือประจำแถว
จะผูกผ้าผูกคอสีน้ำเงินดำเงื่อนกะลาสี สอดชายผ้าผูกคอไว้ภายในเสื้อใต้ดุมเม็ดที่ ๒
ก็ได้
ในบางโอกาส เสื้อแบบนี้จะใช้แขนสั้นเพียงข้อศอกก็ได้
เว้นแต่ในโอกาสที่ผูกผ้าผูกคอ
(๒) เสื้อคอแบะสีเทาอ่อน แบบคอแหลม ที่แนวอกมีดุม ๕ ดุม
แขนสั้นเพียงข้อศอก ไม่มีสาบอก ที่อกมีกระเป๋าปะข้างละ ๑ กระเป๋า
มีแถบตรงกึ่งกลางตามทางดิ่ง มีปกขัดดุมข้างละ ๑ ดุม
มุมกระเป๋าล่างและมุมปกกระเป๋าตัดมุมพองามกับมีอินทรธนูอ่อนปลายตัดแหลม
ดุมทั้งสิ้นใช้ดุมสีขาวขนาดเล็ก
เมื่อสวมเสื้อนี้ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง
(๓) เสื้อฝึกสีเทา คอแบะแบบแหลม ที่คอและแนวอกมีดุม ๖ ดุม
มีลิ้นปิดอก ขัดดุมปิดคอได้ แขนยาวทรงกระบอก ที่อกมีกระเป๋าปะข้างละ ๑ กระเป๋า
ตัดมุมตอนล่าง มีปกรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าตัดมุม ขัดดุมข้างละ ๑ ดุม
ดุมทั้งสิ้นใช้ดุมสีเทาขนาดเล็ก ตะเข็บทั้งสิ้นเป็นตะเข็บคู่
เมื่อสวมเสื้อนี้ให้สอดชายเสื้ออยู่ภายในกางเกง
(๔) เสื้อชั้นนอกคอแบะสีเทา แบบคอป้าน มีตะเข็บหลัง ๓
ตะเข็บ ที่ตะเข็บกลางเปิดชายเสื้อไว้ถึงแนวเอว ที่แนวอกมีดุมสีทองขนาดใหญ่ ๔ ดุม
ด้านหน้ามีกระเป๋าบนและล่างข้างละ ๒ กระเป๋า กระเป๋าบนเป็นกระเป๋าปะ
ตอนล่างรูปมนมีแถบตรงกึ่งกลางตามทางดิ่ง มีปกรูปมน ชายกลางแหลม
กระเป๋าล่างเป็นกระเป๋าย่ามมีปกรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้ามุมมน
ปกกระเป๋าทั้งสี่ขัดดุมสีทองขนาดเล็กกระเป๋าละ ๑ ดุม
นักเรียนจ่าอากาศ และนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศ
มีอินทรธนูอ่อน
นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ นักเรียนนายเรืออากาศ
และนายทหารสัญญาบัตร ใช้อินทรธนูแข็ง
เสื้อแบบนี้ให้ใช้เชิ้ตสีเทาอ่อนแขนยาวผูกผ้าผูกคอสีน้ำเงินดำเงื่อนกะลาสีประกอบด้วย
ในงานกลางคืนจะใช้ผ้าผูกคอสีดำเงื่อนหูกระต่ายแทนผ้าผูกคอสีน้ำเงินดำ
เงื่อนกะลาสีก็ได้
(๕) เสื้อชั้นนอกรัดเอวสีเทา มี ๒ แบบ คือ
(ก) เสื้อชั้นนอกรัดเอาสีเทา คอแบะแบบแหลม
ชายเสื้อยาวเสมอเอว มีแถบรัดเอว กว้าง ๕.๔ เซนติเมตร ด้านข้างมีดุมข้างละ ๒ ดุม
เรียงตามส่วนยาวของแถบและมีแผ่นผ้าชนิดเดียวกับเสื้อสำหรับขัดดุมเลื่อนเข้าออกได้
ปลายแถบข้างซ้ายยาวเลยสาบอก ๕ เซนติเมตร ด้านในมีดุมขัด แนวอกมีดุม ๔ ดุม
ขัดซ่อนอยู่ในสาบที่อกมีกระเป๋าปะข้างละ ๑ กระเป๋า ตอนล่างรูปมน
มีแถบตรงกึ่งกลางตามทางดิ่ง มีปกรูปมน ชายกลางแหลม ขัดดุม ๑ ดุม ซ่อนอยู่ด้านใน
แขนยาว ผ่าแขนด้านนอก ปลายแขนต่อกว้าง ๕.๕ เซนติเมตร และมีดุมข้างละ ๒ ดุม
เรียงตามส่วนยาวของปลายแขนต่อสำหรับรัดปลายแขน ดุมทั้งสิ้นใช้ดุมสีเทาขนาดเล็ก
นักเรียนจ่าอากาศ
และนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศมีอินทรธนูอ่อน
นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ
นักเรียนนายเรืออากาศและนายทหารสัญญาบัตร ใช้อินทรธนูแข็ง
เสื้อแบบนี้ให้ใช้เชิ้ตสีเทาอ่อนแขนยาวผูกผ้าผูกคอสีน้ำเงินดำเงื่อนกะลาสีประกอบด้วย
เว้นแต่นักเรียนนายเรืออากาศเมื่อแต่งเครื่องแบบสวนสนาม ก.
ใช้ผ้าพันคอสีฟ้าอ่อนแทน
(ข) เสื้อชั้นนอกรัดเอวสีเทาคอปิด แขนยาวรูปทรงกระบอก มีอินทรธนูอ่อน
ไม่มีกระเป๋า ชายเสื้อสอดไว้ในกางเกง ด้านในมีดุมขัด แนวอกมีดุม ๔ ดุม
ขัดซ่อนอยู่ในสาบ
ที่อกเสื้อด้านซ้ายและด้านขวามีดุมสีทองขนาดเล็กติดเรียงตามทางดิ่งข้างละ ๑ แถว
แถวละ ๕ ดุม มีเครื่องหมายชั้นการศึกษาเป็นรูปบั้งไหมทองหรือวัตถุเทียมไหมทอง
กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร ติดเฉียงที่ปลายแขนเสื้อทั้ง ๒ ข้าง
เสื้อแบบนี้ใช้ประกอบเครื่องแบบสวนสนาม ข.
ของนักเรียนนายเรืออากาศ
(๖) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว มีตะเข็บหลัง ๔ ตะเข็บ
แนวอกมีดุมสีทองขนาดใหญ่ ๕ ดุม ด้านหน้ามีกระเป๋าบนและล่างข้างละ ๒ กระเป๋า
เป็นกระเป๋าเจาะ กระเป๋าบนมีปกรูปมน ชายกลางแหลม กระเป๋าล่างไม่มีปก
นักเรียนจ่าอากาศ และนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศ
มีอินทรธนูอ่อน
นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ
นักเรียนนายเรืออากาศและนายทหารสัญญาบัตร ใช้อินทรธนูแข็ง
(๗) เสื้อชั้นนอกเปิดอกสีขาว มีตะเข็บหลัง ๔ ตะเข็บ
คอแบะกว้าง ไม่มีบากกลมมนจนถึงชายพับแหลมใต้อก
ปาดเอวด้านหน้าระหว่างชายคอพับกับชายเสื้อมีดุมสีทองขนาดใหญ่ข้างละ ๒
ดุมตามทางดิ่ง และที่ใต้ชายพับแหลมมีดุมสีทองขนาดใหญ่ข้างละ ๑ ดุม
ดุมคู่นี้มีสายสร้อยสีทองร้อยติดกัน
เสื้อแบบนี้ใช้อินทรธนูแข็ง
และให้ใช้เสื้อและเครื่องประกอบแล้วแต่กรณี คือ
(ก) เสื้อกั๊กสีขาว หน้าอกเว้ามีปก ชายล่างสุด
ด้านหน้าของเสื้อบากเป็นรูปสามเหลี่ยม ระหว่างหน้าอกกับชายเสื้อมีดุมสีทองขนาดเล็ก
๓ ดุม
(ข) เชิ้ตอกแข็งหรือเชิ้ตอกจีบสีขาว แขนยาว
ข้อมือแข็งขัดดุม คอแข็งชั้นเดียวแบบปีกผีเสื้อ ผูกผ้าผูกคอสีดำเงื่อนหูกระต่าย
(ค) เชิ้ตอกอ่อนสีขาว แขนยาว ข้อมือพับ ขัดดุม
แนวอกมีสาบคอพับ ผูกผ้าผูกคอสีดำเงื่อนหูกระต่าย
(ง) แพรแถบรัดเอวสีเทา กึ่งกลางด้านหน้ากว้าง ๑๒ เซนติเมตร
ปลายทั้งสองข้างกว้าง ๑๑ เซนติเมตร ยาวเท่าขนาดเอวของผู้ใช้
(๘) เสื้อชั้นนอกเปิดอกสีเทา ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จ
มีลักษณะและเครื่องประกอบเช่นเดียวกับเสื้อชั้นนอกเปิดอกสีขาว
และจะใช้เสื้อกั๊กสีเทาทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จแทนเสื้อกั๊กสีขาวก็ได้
(๙) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีฟ้าสด ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จ
มีตะเข็บหลัง ๔ ตะเข็บ ไม่มีกระเป๋า ที่แนวอกมีดุมโลหะสีทองขนาดใหญ่ ๗ ดุม
ปลอกคอและปลอกข้อมือทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีเทา
ที่ปลอกข้อมือด้านนอกเหนือขอบบนต่อด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีเทาเป็นรูปสามเหลี่ยมหน้าจั่ว
มุมบนทั้ง ๒ ด้านมีแถบไหมทองเป็นขอบ ภายในรูปสามเหลี่ยมมีอักษรพระปรมาภิไธยย่อ
ภปร. ภายใต้พระมหามงกุฎปักด้วยดิ้นเงิน และใช้อินทรธนูแข็ง
นักเรียนนายเรืออากาศ
ที่ปลอกคอมีลายกระหนกดิ้นทองเป็นกรอบโดยรอบ กึ่งกลางภายในกรอบมีแถบไหมทอง กว้าง
๑.๒ เซนติเมตร ๑ แถบ ที่ปลอกข้อมือขอบบนมีแถบไหมทองโดยรอบ ๑ แถบ
กึ่งกลางใต้แถบด้านนอกปักดิ้นทองเป็นลายช่อชัยพฤกษ์กว้าง ๓ เซนติเมตร ๑ ลาย
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายเรืออากาศและนายนาวาอากาศ
ที่ปลอกคอมีลายกระหนกดิ้นทองเป็นกรอบโดยรอบ ภายในกรอบปักดิ้นทองเป็นลายช่อชัยพฤกษ์
เว้นระยะห่างจากลายกระหนกข้างละ ๐.๕ เซนติเมตร ที่ปลอกข้อมือขอบบนมีแถบไหมทองโดยรอบ
๒ แถบ กว้างแถบละ ๑.๒ เซนติเมตร กึ่งกลางใต้แถบด้านนอกปักดิ้นทองเป็นลายช่อชัยพฤกษ์
กว้าง ๓ เซนติเมตร ๑ ลาย
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลอากาศและจอมพลอากาศ
ที่ปลอกคอมีลายกระหนกดิ้นทองเป็นกรอบโดยรอบ
ภายในกรอบปักเต็มด้วยดิ้นทองเป็นลายช่อชัยพฤกษ์
ที่ปลอกข้อมือขอบบนมีแถบไหมทองโดยรอบ ๑ แถบ กว้าง ๑.๕ เซนติเมตร
กึ่งกลางใต้แถบด้านนอกปักดิ้นทองเป็นลายช่อชัยพฤกษ์ กว้าง ๓ เซนติเมตร ๒ ลาย
(๑๐) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีบานเย็น ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จ มีตะเข็บหลัง
๓ ตะเข็บ ไม่มีกระเป๋า ที่แนวอกมีกระดุมโลหะสีทองขนาดใหญ่ ๗ ดุม
ที่ชายเสื้อด้านหลังตรงตะเข็บกลางเปิดชายเสื้อไว้ถึงแนวเอว ข้างรอยเปิดทั้งสองด้านมีแผ่นสักหลาดหรือเสิร์จสีเทารูปคมมีด
กว้าง ๕ เซนติเมตร สูง ๑๕ เซนติเมตร พับเข้าหากัน
ปลอกคอและปลอกข้อมือทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีเทา
ที่ปลอกข้อมือด้านนอกเหนือขอบบนต่อด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีเทาเป็นรูปสามเหลี่ยมหน้าจั่ว
มุมบนทั้ง ๒ ด้านมีแถบสีเหลืองเป็นขอบ ภายในรูปสามเหลี่ยมมีอักษรพระปรมาภิไธยย่อ
ภปร ภายใต้พระมหามงกุฎ ปักด้วยดิ้นเงิน
นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ และนายทหารสัญญาบัตร
ใช้อินทรธนูแข็ง พลทหารและนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศ ใช้อินทรธนูอ่อน
พลทหาร ที่ปลอกคอมีแถบไหมสีเหลือง กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร
เป็นกรอบโดยรอบ มีปลอกข้อมือขอบบนมีแถบไหมสีเหลือง กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร โดยรอบ ๑
แถบ แถบสีเหลืองซึ่งเป็นขอบของมุมบนทั้ง ๒ ด้านของรูปสามเหลี่ยมทำด้วยไหมสีเหลือง
นายทหารประทวน ที่ปลอกคอมีลายกระหนกดิ้นทองเป็นกรอบโดยรอบ
ที่ปลอกข้อมือขอบบนมีแถบไหมทองโดยรอบ ๑ แถบ แถบสีเหลืองซึ่งเป็นขอบของมุมบนทั้ง ๒
ด้านของรูปสามเหลี่ยมทำด้วยไหมทอง
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายเรืออากาศและนายนาวาอากาศ
ที่ปลอกคอมีลายกระหนกดิ้นทองเป็นกรอบโดยรอบ ภายในกรอบปักดิ้นทองเป็นลายช่อชัยพฤกษ์
เว้นระยะห่างจากลายกระหนกข้างละ ๐.๕ เซนติเมตร ที่ชายเสื้อด้านหลังบนแผ่นรูปคมมีดปักดิ้นทองเป็นรูปใบพริก
กว้าง ๒ เซนติเมตร ยาวตามขวางของรูปคมมีด
๔ เซนติเมตร ๓ ใบ เว้นระยะห่างเท่า ๆ กัน
ที่ปลอกข้อมือขอบบนมีแถบไหมทองโดยรอบ ๒ แถบ กว้างแถบละ ๑.๒ เซนติเมตร
กึ่งกลางใต้แถบด้านนอกปักดิ้นทองเป็นลายช่อชัยพฤกษ์ กว้าง ๓ เซนติเมตร ๑ ลาย
แถบสีเหลืองซึ่งเป็นขอบของมุมบนทั้ง ๒ ด้านของรูปสามเหลี่ยมทำด้วยไหมทอง
นายทหารชั้นสัญญาบัตรชั้นนายพลอากาศและจอมพลอากาศ
ที่ปลอกคอมีลายกระหนกดิ้นทองเป็นกรอบโดยรอบ
ภายในกรอบปักเต็มด้วยดิ้นทองเป็นลายช่อชัยพฤกษ์
ที่ชายขอบเสื้อด้านหลังบนแผ่นรูปคมมีดปักดิ้นทองเป็นรูปใบพริก กว้าง ๒ เซนติเมตร
ยาวตามขวางของรูปคมมีด ๔ เซนติเมตร ๓ ใบ เว้นระยะห่างเท่า ๆ กัน
ที่ปลอกข้อมือขอบบนมีแถบไหมทองโดยรอบ ๑ แถบ กว้าง ๑.๕ เซนติเมตร
กึ่งกลางใต้แถบด้านนอกปักดิ้นทองเป็นลายช่อชัยพฤกษ์ กว้าง ๓ เซนติเมตร ๒ ลาย
แถบสีเหลืองซึ่งเป็นขอบของมุมบนทั้ง ๒ ด้านของรูปสามเหลี่ยมทำด้วยไหมทอง
ข้อ ๑๐
ผ้าพันคอสีฟ้าอ่อน มีลักษณะเป็นรูปสีเหลี่ยมผืนผ้า กว้าง ๒๕ เซนติเมตร ยาว
๔๐ เซนติเมตร และมีแถบกว้าง ๔ เซนติเมตร
ยาวตามขนาดคออยู่ปลายทางกว้างด้านบนของผ้าพันคอ
ข้อ ๑๑ กางเกงมี ๔ แบบ คือ
(๑)[๙]
กางเกงขายาวสีเทา ไม่พับปลายขา ปลายขายาวปิดตาตุ่ม กว้างไม่น้อยกว่า ๒๐ เซนติเมตร
แต่ไม่เกิน ๒๖ เซนติเมตร ที่ขอบเอวมีห่วงทำด้วยผ้าสีเดียวกับกางเกง กว้างไม่เกิน ๑
เซนติเมตร ข้างหน้า ๒ ห่วง ทางข้าง ๒ ห่วง และข้างหลัง ๓ ห่วง สำหรับสอดเข็มขัด
ที่แนวตะเข็บกางเกงด้านข้างมีกระเป๋าเจาะข้างละ ๑ กระเป๋า
ที่ด้านหลังกระเป๋าเจาะข้างละ ๑ กระเป๋า ไม่มีปก
กึ่งกลางปากกระเป๋าขัดดุมสีเทาขนาดเล็ก
(๒) กางเกงขายาวสีขาว มีลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงขายาวสีเทา
(๓)[๑๐]
กางเกงแถบ ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีเทา มีลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงขายาวสีเทา
เว้นแต่ที่แนวตะเข็บขากางเกงด้านนอกมีแถบไหมสีเหลือง ดังนี้
พลทหาร และนายทหารประทวนในกองพันทหารอากาศโยธิน ๑
รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน มีแถบขนาดใหญ่ กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร ๑ แถบ
บนพื้นแถบสักหลาดสีน้ำเงินดำ กว้าง ๒.๔ เซนติเมตร
นักเรียนนายเรืออากาศ มีแถบขนาดใหญ่ กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร ๒
แถบ ระยะห่างระหว่างแถบ ๐.๖ เซนติเมตร บนพื้นแถบสักหลาดสีน้ำเงินดำ กว้าง ๔.๒
เซนติเมตร
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายเรืออากาศและนายนาวาอากาศ
เช่นเดียวกับนักเรียนนายเรืออากาศ
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลอากาศและจอมพลอากาศ
มีแถบขนาดใหญ่กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร ๒ แถบ และมีแถบขนาดเล็กกว้าง ๐.๖ เซนติเมตร ๑
แถบ อยู่กึ่งกลางแถบขนาดใหญ่ ระยะห่างระหว่างแถบ ๐.๖ เซนติเมตร
บนพื้นแถบสักหลาดสีน้ำเงินดำ กว้าง ๕.๔ เซนติเมตร
(๔) กางเกงฝึกขายาวสีเทา
มีลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงขายาวสีเทา เว้นแต่กระเป๋าด้านหน้าเป็นกระเป๋าปะ
ปากกระเป๋าเฉียง ข้างละ ๑ กระเป๋า ด้านหลังมีกระเป๋าปะข้างละ ๑ กระเป๋า
ด้านล่างของกระเป๋าเป็นรูปแหลม มีปกรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าขัดดุมสีเทาขนาดเล็กข้างละ
๑ ดุม ตะเข็บทั้งสิ้นเป็นตะเข็บคู่
ข้อ ๑๒[๑๑] เข็มขัดและประคด มี ๖ แบบ คือ
(๑)[๑๒]
เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีน้ำเงินดำ กว้าง ๒.๘ เซนติเมตร
หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทองเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าทางนอน กว้าง ๓ เซนติเมตร ยาว ๕
เซนติเมตร มีรูปดาว ๕ กลีบ เหนือปีกนก ๒ ปีก วางทับอยู่บนวงช่อชัยพฤกษ์ ๒ ข้าง
ข้างละ ๗ ใบ ดุนนูนอยู่กึ่งกลางหัวเข็มขัด ไม่มีเข็มขัดสำหรับสอดรู ปลายสายหุ้มด้วยโลหะสีทอง
กว้าง ๑ เซนติเมตร
(๒)[๑๓]
เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีเทา กว้าง ๕.๕ เซนติเมตร มีตาไก่
หัวเข็มขัดทั้ง ๒ ข้างทำด้วยโลหะสีทองขดเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าทางตั้ง
มีห่วงเกี่ยวต่อกันตรงกลาง
(๓)[๑๔]
เข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีขาว มีลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีเทา
(๔)[๑๕]
เข็มขัดหนังสีขาว มีลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดด้ายถักหรือวัตถุเทียมด้ายถักสีเทา
เว้นแต่เข็มขัดเครื่องแบบสวนสนามของนักเรียนนายเรืออากาศ ทำด้วยหนังสีขาว กว้าง
๕.๕ เซนติเมตร หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทองเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าทางนอน ปลายมน
กว้าง ๖ เซนติเมตร ยาว ๘ เซนติเมตร พื้นเกลี้ยง มีรูปดาว ๕ กลีบ เหนือปีกนก ๒ ปีก
วางทับอยู่บนช่อชัยพฤกษ์ ๒ ข้าง ข้างละ ๗ ใบ ดุนนูนอยู่กึ่งกลางหัวเข็มขัด
สำหรับนักเรียนนายเรืออากาศที่ทำหน้าที่บังคับแถวหรือเชิญธง
มีซองกระบี่หนังสีขาวปลอกพู่ไหมสีฟ้า ๑ พู่ สีเหลือง ๑ พู่ ขนาดยาว ๒๕ เซนติเมตร
และสายสะพายหนังสีขาวสะพายจากไหล่ขวาไปเอวซ้าย ขนาดกว้าง ๕ เซนติเมตร
ประกอบกับเข็มขัดที่กึ่งกลางสายสะพายด้านหน้า ประดับเครื่องหมายทำด้วยโลหะสีทองเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าทางนอน
กว้าง ๕ เซนติเมตร ยาว ๘ เซนติเมตร มีลายดุนนูนเป็นรูปปีกนก ๒ ปีก
วางทับอยู่บนวงช่อชัยพฤกษ์ ๒ ข้าง ข้างละ ๗ ใบ ระหว่างหัวปีก เป็นรูปธงไตรรงค์
เฉียงอยู่ในอาร์มขนาด ๐.๕ เซนติเมตร เหนืออาร์มมีอุณาโลมในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
ใต้อาร์มมีดาว ๕ กลีบ ขนาด ๐.๕ เซนติเมตร
(๕) เข็มขัดสำหรับเครื่องแบบรักษาพระองค์
ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีเทา กว้าง ๔.๕ เซนติเมตร
หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทองเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าทางนอนปลายมนโค้งเข้าด้านใน
กว้าง ๔.๕ เซนติเมตร ยาว ๖ เซนติเมตร พื้นเกลี้ยง มีรูปดาว ๕ กลีบ เหนือปีกนก ๒
ปีก วางทับอยู่บนวงช่อชัยพฤกษ์ ๒ ข้าง ข้างละ ๗ ใบ ดุนนูนอยู่กึ่งกลางหัวเข็มขัด
ปลายทั้ง ๒ ข้างมีห่วงโลหะสีทองสำหรับเกาะกับหัวเข็มขัด
สำหรับนักเรียนนายเรืออากาศ มีแถบไหมทอง ๓ แถบ แถบริมทั้ง ๒
ข้าง กว้างแถบละ ๐.๖ เซนติเมตร แถบกลางกว้าง ๑.๒ เซนติเมตร
เข็มขัดแบบนี้ใช้คาดทับเสื้อชั้นนอกของเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์และเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์
(๖) ประคด ทำด้วยไหมริ้วทองสลับฟ้า ขนาดกว้าง ๕.๕ เซนติเมตร
ยาวไม่น้อยกว่า ๑๑๕ เซนติเมตร มีริ้วทอง ๓ ริ้ว ริ้วริมทั้ง ๒ ข้าง กว้างริ้วละ ๑
เซนติเมตร ริ้วกลางกว้าง ๑.๕ เซนติเมตร ที่หัวด้านหน้ามีหมอนหุ้มด้วยไหมริ้วทองสลับฟ้าเช่นเดียวกับประคด
และมีชายไหมริ้วทองสลับฟ้าประกอบกับหมอนทั้ง ๒ ข้าง
ปลายชายทั้งสองต่อเข้ากับตุ้มประกอบด้วยไหมสีทองสลับฟ้าทำเป็นพู่ห้อยอยู่ใต้ประคด
ประคดนี้ใช้คาดทับเสื้อชั้นนอกของเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์
ข้อ ๑๒ ทวิ[๑๖] คันชีพ มีดังนี้
(๑) พลทหาร และนายทหารประทวน
ใช้คันชีพทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีเทาเป็นรูปสี่เหลี่ยม กว้าง ๑๐ เซนติเมตร
ด้านบนยาว ๑๕ เซนติเมตร ด้านล่างยาว ๑๖ เซนติเมตร มีฝาปิด
ที่ฝาด้านนอกติดแถบไหมทองโดยรอบ กว้าง ๑.๖ เซนติเมตร ตรงกลางมีตราราชวัลลภ
ทำด้วยโลหะสีทอง กว้าง ๗ เซนติเมตร ยาว ๑๑.๕ เซนติเมตร
ด้านข้างมีใบพริกทำด้วยโลหะสีทอง ยาว ๕.๕ เซนติเมตร
สายสะพายทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีเทา กว้าง ๔.๕ เซนติเมตร ยาวประมาณ ๑ เมตร
มีขอทำด้วยโลหะสีทองอยู่ที่ปลายทั้ง ๒ ข้าง
(๒) นักเรียนนายเรืออากาศ ใช้คันชีพเช่นเดียวกับพลทหาร
และนายทหารประทวน เว้นแต่สายสะพายคันชีพด้านนอกมีแถบไหมทอง ๓ แถบ แถบริมทั้ง ๒
ข้าง กว้างแถบละ ๐.๖ เซนติเมตร แถบกลางกว้าง ๑.๒ เซนติเมตร
(๓) นายทหารสัญญาบัตร ใช้คันชีพเช่นเดียวกับพลทหาร
และนายทหารประทวน เว้นแต่สายสะพายคันชีพปักดิ้นทอง ลายสลับในตัว
ข้อ ๑๓ รองเท้ามี ๔ แบบ คือ
(๑) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ ชนิดผูกเชือก
(๒) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ ชนิดผูกเชือกหรือยืดข้าง
(๓) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ
ชนิดผูกเชือกหรือไม่ผูกเชือก
(๔) รองเท้าสโมสรหนังสีดำมันพื้นบาง ชนิดผูกเชือก
รองเท้าทุกแบบต้องมีส้น และไม่มีลวดลาย
ข้อ ๑๔ ถุงเท้า เมื่อใช้รองเท้าหุ้มส้น
หรือรองเท้าสโมสร ให้ใช้สีดำ
ข้อ ๑๕ กระบี่ มี ๒ แบบ คือ
(๑) กระบี่นักเรียนนายเรืออากาศ ยาว ๔๐ เซนติเมตร
ปลายด้ามเป็นรูปหัวช้างมีกะบังทำด้วยโลหะสีทอง ฝักหุ้มด้วยหนังสีน้ำเงินดำ
ตอนต้นและตอนปลายของฝักหุ้มด้วยโลหะสีทอง ตอนต้นของฝักมีห่วง ๒ ห่วง
ทำด้วยโลหะสีทอง มีสายกระบี่ ๒ สาย กว้างสายละ ๑.๕ เซนติเมตร
ทำด้วยหนังสีน้ำเงินดำ ใช้เมื่อแต่งเครื่องแบบปกติขาว เครื่องแบบปกติเทาคอแบะ
เครื่องแบบครึ่งยศ เครื่องแบบเต็มยศขาว เครื่องแบบเต็มยศเทา
เครื่องแบบสโมสรคอปิดและเครื่องแบบสโมสรคอแบะ
(๒)[๑๗]
กระบี่นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ และนายทหารสัญญาบัตรยาว ๘๕ เซนติเมตร
ปลายด้ามเป็นรูปหัวช้าง มีกะบังกับโกร่งทำด้วยโลหะสีทอง
ที่โกร่งด้านนอกมีรูปตราแผ่นดินในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
สำหรับนายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ มีพู่ไหมสีเหลือง สำหรับนายทหารสัญญาบัตร
มีพู่ไหมทอง ฝักหุ้มด้วยหนังสีน้ำเงินดำ ตอนต้น ตอนกลาง
และตอนปลายของฝักหุ้มด้วยโลหะสีทองตอนต้นของฝักมีห่วง ๑ ห่วง ตอนกลางของฝักมีห่วง
๑ ห่วง ทำด้วยโลหะสีทอง มีสายกระบี่ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีน้ำเงินดำ ๒ สาย
กว้างสายละ ๑.๕ เซนติเมตร
สำหรับนายทหารสัญญาบัตร
เมื่อแต่งเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์หรือเต็มยศรักษาพระองค์
มีสายกระบี่ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีเทา ๒ สาย กว้างสายละ ๑.๕ เซนติเมตร
ด้านนอกคาดกลางตามยาวด้วยแถบไหมทอง กว้าง ๑ เซนติเมตร
อินทรธนูและเครื่องหมายยศ
ข้อ ๑๖[๑๘] อินทรธนู มี ๒ แบบ คือ
(๑) อินทรธนูอ่อน ทำด้วยผ้าชนิดและสีเดียวกับเสื้อ
เป็นแผ่นสี่เหลี่ยมเรียวจากทางด้านไหล่ไปทางคอ ด้านไหล่กว้าง ๔ เซนติเมตร
ด้านคอกว้าง ๓ เซนติเมตร ปลายมน
เว้นแต่เสื้อคอแบะสีเทาอ่อนใช้อินทรธนูอ่อนปลายตัดแหลม
สำหรับเครื่องแบบปกติเทาคอพับ
และเครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ ให้เย็บติดกับเสื้อเป็นรูปสี่เหลี่ยมมีเส้นทแยงมุม
ระยะห่างจากด้านไหล่ไปทางคอ ๔ เซนติเมตร ตอนปลายขัดดุมขนาดเล็กสีเดียวกับดุมเสื้อ
สำหรับเครื่องแบบชนิดอื่นของนักเรียนจ่าอากาศ
และนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศ ใช้ดุมสีทองขนาดเล็ก
(๒) อินทรธนูแข็ง ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำ
เป็นแผ่นสี่เหลี่ยมเรียวจากทางด้านไหล่ไปทางคอ ด้านไหล่กว้าง ๕ เซนติเมตร
ด้านคอกว้าง ๔ เซนติเมตร ปลายมน ตอนปลายติดดุมสีทองขนาดเล็ก และมีเครื่องประกอบดังนี้
นักเรียนนายเรืออากาศ มีแถบไหมทองหรือวัตถุเทียมไหมทอง กว้าง
๐.๘ เซนติเมตร พาดกึ่งกลางตามส่วนยาวของอินทรธนู
นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ มีดาว ๕ กลีบ ๑ ดาว
ทำด้วยโลหะสีทอง เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร ให้กลีบหนึ่งอยู่ทางด้านคอ
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายเรืออากาศและนายนาวาอากาศ มีดาว ๕
กลีบ ๑ ดาว ปักด้วยดิ้นทองหรือทำด้วยวัตถุเทียมดิ้นทอง เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒.๓
เซนติเมตร ให้กลีบหนึ่งอยู่ทางด้านคอ
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลอากาศและจอมพลอากาศ
มีดิ้นทองหรือวัตถุเทียมดิ้นทอง ปักหรือทำเป็นลายถักเต็มแผ่นอินทรธนู ซึ่งยาว ๑๓
เซนติเมตร
ข้อ ๑๗ เครื่องหมายยศมี ดังนี้
(๑) นายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศ
ใช้บั้งรูปหางนกแซงแซวทำด้วยแถบไหมสีเหลือง กว้าง ๑ เซนติเมตร ปลายบั้งทั้ง ๒
ข้างห่างกัน ๘ เซนติเมตร มุมบั้งแหลมเล็ก เหนือบั้งมีดาว ๕ กลีบ ๑ ดาว
ทำด้วยไหมสีเหลือง เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร ตรึงบนพื้นสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำเหลือชายไว้เป็นขอบ
๐.๓ เซนติเมตร ประดับที่แขนเสื้อข้างซ้ายด้านนอกกึ่งกลางระหว่างไหล่กับข้อศอก
ให้มุมแหลมอยู่ทางล่าง มีจำนวนบั้งตามชั้นยศ คือ
จ่าอากาศตรี ๑ บั้ง
จ่าอากาศโท ๒ บั้ง
จ่าอากาศเอก ๓ บั้ง
ในกรณีมีบั้งมากกว่า ๑ บั้ง เว้นระยะระหว่างบั้ง ๐.๔
เซนติเมตร
(๒) นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ
ใช้บั้งรูปหางนกแซงแซวทำด้วยโลหะสีทองกว้าง ๐.๓ เซนติเมตร ปลายบั้งทั้ง ๒
ข้างห่างกัน ๓ เซนติเมตร ประดับบนอินทรธนูแข็งทั้ง ๒ ข้าง
ให้มุมแหลมของบั้งอยู่ทางด้านคอ ห่างจากดาว ๐.๓ เซนติเมตร
ปลายขาบั้งห่างจากริมอินทรธนูทางด้านไหล่ ๐.๕ เซนติเมตร
แต่ละข้างมีจำนวนบั้งตามชั้นยศ คือ
พันจ่าอากาศตรี ๑ บั้ง
พันจ่าอากาศโท ๒ บั้ง
พันจ่าอากาศเอก ๓ บั้ง
ในกรณีมีบั้งมากกว่า ๑ บั้ง
ให้ติดเรียงกันไปทางด้านคอตามส่วนยาวของอินทรธนู เว้นระยะระหว่างบั้ง ๐.๒
เซนติเมตร
(๓) นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายเรืออากาศและนายนาวาอากาศ
ใช้แถบไหมทองกว้าง ๑.๒ เซนติเมตร เรียกว่า แถบใหญ่ และกว้าง ๐.๖ เซนติเมตร
เรียกว่า แถบเล็ก ประดับบนอินทรธนูแข็งตามส่วนกว้างทั้ง ๒ ข้าง
ชิดดาวและห่างจากริมอินทรธนูทางด้านไหล่ ๐.๕ เซนติเมตร
แต่ละข้างมีจำนวนแถบตามชั้นยศ คือ
เรืออากาศตรี แถบใหญ่ ๑ แถบ
เรืออากาศโท แถบใหญ่ ๑ แถบ กับแถบเล็ก ๑ แถบ
ให้แถบเล็กอยู่ทางด้านไหล่
เรืออากาศเอก แถบใหญ่ ๒ แถบ
นาวาอากาศตรี แถบใหญ่ ๒ แถบ กับแถบเล็ก ๑ แถบ
แทรกอยู่ระหว่างกลาง
นาวาอากาศโท แถบใหญ่ ๓ แถบ
นาวาอากาศเอก แถบใหญ่ ๔ แถบ
ในกรณีมีแถบมากกว่า ๑ แถบ เว้นระยะระหว่างแถบ ๐.๕ เซนติเมตร
(๔) นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลอากาศ ใช้ดาว ๕ กลีบ
ทำด้วยโลหะสีเงิน เส้นผ่าศูนย์กลาง ๑.๕ เซนติเมตร ประดับบนอินทรธนูแข็งทั้ง ๒ ข้าง
ห่างจากริมอินทรธนูด้านไหล่ ๐.๕ เซนติเมตร แต่ละข้างมีจำนวนดาวตามชั้นยศ คือ
พลอากาศจัตวา ๑ ดาว อยู่กึ่งกลางส่วนกว้างของอินทรธนู
พลอากาศตรี ๒ ดาว เรียงตามส่วนกว้างของอินทรธนู
พลอากาศโท ๓ ดาว เรียงเป็นรูปสามเหลี่ยมด้านเท่า
ให้ด้านฐานอยู่ทางด้านไหล่
พลอากาศเอก ๔ ดาว เรียงเป็นรูปสี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน
ให้มุมแหลมวางตามส่วนยาวของอินทรธนู
ในการประดับดาว ให้กลีบหนึ่งของดาวอยู่ทางด้านคอ
(๕) จอมพลอากาศ ใช้ดาว ๕ กลีบ เส้นผ่าศูนย์กลาง ๐.๙
เซนติเมตร ๕ ดาว เรียงเป็นรูปวงกลม เส้นผ่าศูนย์กลาง ๓.๕ เซนติเมตร
ภายในวงกลมมีคทากับกระบี่ไขว้ มีช่อชัยพฤกษ์ ๒ ข้าง ข้างละ ๗ ใบ
โอบด้ามคทาและปลายกระบี่ ทำด้วยโลหะสีเงิน ประดับบนอินทรธนูแข็งทั้ง ๒ ข้าง
ห่างจากริมอินทรธนูทางด้านไหล่ ๐.๕ เซนติเมตร ให้กลีบหนึ่งของดาวปลายคทา
และด้ามกระบี่อยู่ทางด้านคอ
ข้อ ๑๘[๑๙] เฉพาะนายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ
และนายทหารสัญญาบัตร
เมื่อแต่งเครื่องแบบปกติเทาคอพับที่ใช้อินทรธนูอ่อนหรือเครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ
ให้ใช้เครื่องหมายยศประดับที่ปกคอเสื้อแทนเครื่องหมายสังกัด ดังนี้
(๑) นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ ใช้บั้งรูปหางนกแซงแซวทำด้วยโลหะสีเงินกว้าง
๐.๔ เซนติเมตร ปลายบั้งทั้ง ๒ ข้างห่างกัน ๒.๔ เซนติเมตร มุมบั้งแหลมเล็ก
ประดับที่มุมปกคอพับของเสื้อปกติเทาคอพับหรือที่มุมปกคอแบะตอนบนของเสื้อปกติเทาอ่อนคอแบะทั้ง
๒ ข้าง ให้มุมแหลมของบั้งอยู่ทางด้านบน แต่ละข้างมีจำนวนบั้งตามชั้นยศ คือ
พันจ่าอากาศตรี ๑ บั้ง
พันจ่าอากาศโท ๒ บั้ง
พันจ่าอากาศเอก ๓ บั้ง
ในกรณีที่มีบั้งมากกว่า ๑ บั้ง ให้ติดเรียงซ้อนกัน
เว้นระยะระหว่างบั้ง ๐.๑๕ เซนติเมตร ปลายบั้งทั้ง ๒ ข้างมีโลหะสีเงิน กว้าง ๐.๑
เซนติเมตร เชื่อมติดกัน
(๒) นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายเรืออากาศและนายนาวาอากาศ ใช้ขีดทำด้วยโลหะสีเงิน
มีลักษณะโค้งเล็กน้อย ลบเหลี่ยมทั้ง ๔ ด้าน
สำหรับชั้นนายเรืออากาศ กว้าง ๐.๙ เซนติเมตร ยาว ๒.๒ เซนติเมตร
เรียกว่าขีดใหญ่ และกว้าง ๐.๔๕ เซนติเมตร ยาว ๒.๒ เซนติเมตร เรียกว่าขีดเล็ก
สำหรับชั้นนายนาวาอากาศ กว้าง ๐.๘ เซนติเมตร ยาว ๒
เซนติเมตร เรียกว่าขีดใหญ่ และกว้าง ๐.๔ เซนติเมตร ยาว ๒ เซนติเมตร
เรียกว่าขีดเล็ก
ประดับตามทางดิ่งที่มุมปกคอพับของเสื้อปกติเทาคอพับหรือที่มุมปกคอแบะ
ตอนบนของเสื้อปกติเทาอ่อนคอแบะทั้ง ๒ ข้าง แต่ละข้างมีจำนวนขีดตามชั้นยศ คือ
เรืออากาศตรี ขีดใหญ่ ๑ ขีด
เรืออากาศโท ขีดใหญ่ ๑ ขีด กับขีดเล็ก ๑ ขีด
ให้ขีดเล็กอยู่ทางด้านหลัง
เรืออากาศเอก ขีดใหญ่ ๒ ขีด
นาวาอากาศตรี ขีดใหญ่ ๒ ขีด กับขีดเล็ก ๑ ขีดแทรกอยู่ระหว่างกลาง
นาวาอากาศโท ขีดใหญ่ ๓ ขีด
นาวาอากาศเอก ขีดใหญ่ ๔ ขีด
ในกรณีมีขีดมากกว่า ๑ ขีด ให้ติดขนานกันตามส่วนยาว
เว้นระยะระหว่างขีด ๐.๕ เซนติเมตร สำหรับชั้นนายเรืออากาศ และ ๐.๓ เซนติเมตร
สำหรับชั้นนายนาวาอากาศ ปลายขีดทั้ง ๒ ข้างมีโลหะสีเงินกว้าง ๐.๑ เซนติเมตร
เชื่อมติดกัน
(๓) นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลอากาศ ใช้ดาว ๕ กลีบ
ทำด้วยโลหะสีเงิน
ประดับตามทางนอนที่มุมปกคอพับของเสื้อปกติเทาคอพับหรือที่มุมปกคอแบะตอนบนของเสื้อปกติเทาอ่อนคอแบะทั้ง
๒ ข้าง แต่ละข้างมีจำนวนดาวและขนาดของดาวตามชั้นยศ คือ
พลอากาศจัตวา ๑ ดาว เส้นผ่าศูนย์กลาง
๑.๕ เซนติเมตร
พลอากาศตรี ๒ ดาว เส้นผ่าศูนย์กลาง
๑.๕ เซนติเมตร
พลอากาศโท ๓
ดาว เส้นผ่าศูนย์กลาง ๑.๑ เซนติเมตร
พลอากาศเอก ๔ ดาว เส้นผ่าศูนย์กลาง
๑.๑ เซนติเมตร
ในกรณีมีดาวมากกว่า ๑ ดาว ให้ติดเรียงกัน
และให้กลีบหนึ่งของดาวอยู่ทางด้านบน
(๔) จอมพลอากาศ ใช้ดาว ๕ กลีบ เส้นผ่าศูนย์กลาง ๐.๙
เซนติเมตร ๕ ดาว เรียงเป็นรูปวงกลม เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒.๕ เซนติเมตร
ภายในวงกลมมีคทากับกระบี่ไขว้ทำด้วยโลหะสีเงิน
ประดับที่มุมปกคอพับของเสื้อปกติเทาคอพับหรือที่มุมปกคอแบะตอนบนของเสื้อปกติเทาอ่อนคอแบะทั้ง
๒ ข้าง ให้กลีบหนึ่งของดาว ปลายคทาและด้ามกระบี่อยู่ทางด้านบน
เมื่อแต่งเครื่องแบบฝึก เครื่องแบบสนาม
และเครื่องแบบตรวจราชการสนาม
ให้ปักเครื่องหมายยศดังกล่าวด้วยด้ายหรือไหมสีดำหรือสีน้ำเงินดำที่มุมปกคอแบะตอนบนของเสื้อทั้ง
๒ ข้าง
เครื่องหมายสังกัด
ข้อ ๑๙ เครื่องหมายสังกัดติดที่คอเสื้อทั้ง ๒
ข้างดังนี้
(๑) เสื้อคอพับ ติดที่มุมปกคอพับ เว้นแต่นักเรียนดุริยางค์
นักเรียนจ่าอากาศ นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ นักเรียนนายเรืออากาศ
และนายทหารสัญญาบัตรเมื่อใช้เสื้อคอพับที่มีอินทรธนูอ่อน ไม่ต้องติดเครื่องหมายสังกัด
(๒) เสื้อฝึก ติดที่มุมปกคอแบะตอนบน
เว้นแต่นักเรียนดุริยางค์ นักเรียนจ่าอากาศ นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศ
นักเรียนนายเรืออากาศ และนายทหารสัญญาบัตร ไม่ต้องติดเครื่องหมายสังกัด
(๓) เสื้อชั้นนอกคอแบะ ติดที่มุมปกคอแบะตอนบน
(๔) เสื้อชั้นนอกคอปิด ติดที่คอตอนหน้า
(๕) เสื้อชั้นนอกเปิดอก ติดที่คอแบะตอนบน
ข้อ ๒๐
เครื่องหมายสังกัด ทำด้วยโลหะสีทองเป็นรูปวงช่อชัยพฤกษ์ ๒ ข้าง ข้างละ ๙ ใบ
รูปวงกลม เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒.๕ เซนติเมตร ภายในวงช่อชัยพฤกษ์ มีเครื่องหมายดังนี้
กองบัญชาการกองทัพอากาศ
รูปอุณาโลมในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
กองบินยุทธการ รูปดาว ๕ กลีบ ในวงกลมเหนือปีกนก ๒ ปีก
กองบิน รูปดาว ๕ กลีบ เหนือปีกนก ๒ ปีก
ใต้ปีกนกมีเลขหมายกองบิน
กรมอากาศโยธิน รูปร่มชูชีพเหนือปืนเล็กยาวกับปืนใหญ่ไขว้
กองพันทหารอากาศโยธิน ๑ รูปปืนเล็กไขว้ ประกอบกับตับกระสุน
ข้างใต้มีเลขหมายกองพัน
กองพันทหารอากาศโยธิน ๒ และ ๓
รูปลูกปืนใหญ่มีเปลวไฟเหนือปืนใหญ่ไขว้ ข้างใต้มีเลขหมายกองพัน
สำนักงานผู้บังคับทหารอากาศดอนเมือง
รูปอุณาโลมเปล่งรัศมีเหนือปีกนก ๒ ปีก
กองพันทหารสารวัตรทหารอากาศ ๑ และ ๒
สำนักงานผู้บังคับทหารอากาศดอนเมือง รูปปืนพกไขว้ทับปีกนก ๒ ปีก ข้างใต้มีอักษร พัน
และเลขหมายกองพัน
กองร้อยทหารสารวัตรประจำกองบิน รูปปืนพกไขว้ทับปีกนก ๒ ปีก
ข้างใต้มีเลขหมายกองบิน
กองร้อยทหารสารวัตรประจำโรงเรียนการบิน
รูปปืนพกไขว้ทับปีกนก ๒ ปีก ข้างใต้มีอักษร รร. กบ
กองดุริยางค์ทหารอากาศ รูปพิณ
กรมพลาธิการทหารอากาศ รูปหมวกเหล็ก กระบี่และปืนเล็กยาวไขว้
กรมช่างโยธาทหารอากาศ รูปไม้ฉาก ขวานและพลั่วไขว้
กรมขนส่งทหารอากาศ รูปวงล้อกับปีก
กรมช่างอากาศ รูปเฟืองและเครื่องบิน
กรมสื่อสารทหารอากาศ รูปสายฟ้าแลบไขว้
กรมสรรพาวุธทหารอากาศ รูปลูกระเบิดอยู่ใต้เปลวเพลิง
กรมแพทย์ทหารอากาศ รูปพญานาคคู่พันคบเพลิง
กรมยุทธศึกษาทหารอากาศ รูปคบเพลิงไขว้
โรงเรียนการบิน รูปคบเพลิงและปีกนก ๒ ปีก
กรมการบินพลเรือน รูปเครื่องบิน
กรมสวัสดิการทหารอากาศ รูปดาว ๕ กลีบเหนือดอกบัวบาน
ข้อ ๒๑
ทหารประจำการสังกัดส่วนราชการส่วนกลางของกระทรวงกลาโหมใช้เครื่องหมายสังกัดกองบัญชาการกองทัพอากาศ
เว้นแต่ทหารประจำการสังกัดกรมราชองครักษ์ ใช้เครื่องหมายสังกัดรูปครุฑ
ทำด้วยโลหะสีทอง
ข้อ ๒๒
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลอากาศและจอมพลอากาศ
ใช้เครื่องหมายสังกัดกองบัญชาการกองทัพอากาศ
ข้อ ๒๓
นายทหารพิเศษและนายทหารนอกกอง ใช้เครื่องหมายสังกัดกองบัญชาการกองทัพอากาศ
ข้อ ๒๔
ทหารนอกประจำการ
ใช้เครื่องหมายสังกัดซึ่งประจำอยู่ก่อนออกจากประจำการครั้งสุดท้าย
ติดที่คอเสื้อข้างขวา และใช้เครื่องหมายทำด้วยโลหะสีทองเป็นรูปวงช่อชัยพฤกษ์ ๒
ข้าง ข้างละ ๙ ใบ รูปวงกลม เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒.๕ เซนติเมตร
ภายในวงช่อชัยพฤกษ์มีรูปปีกนก ๒ ปีก ติดที่คอเสื้อข้างซ้าย
เครื่องหมายพิเศษ
ข้อ ๒๕[๒๐] นายทหารซึ่งดำรงตำแหน่งเสนาธิการ
ฝ่ายเสนาธิการ หรือตำแหน่งที่กำหนดว่าเป็นตำแหน่งฝ่ายเสนาธิการ
ใช้สายยงยศเป็นสายถัก ๑ เส้น ประกอบตุ้มโลหะสีทอง ๑ ตุ้ม สายเกลี้ยง ๒ เส้น ปลายสายรวมติดใต้อินทรธนูข้างขวา
สายถักคล้องใต้แขนขวาผ่านหน้าอก สายเกลี้ยงทำเป็นบ่วงคล้องใต้แขนขวา ๑ เส้น
ส่วนอีก ๑ เส้น ทำเป็นบ่วงผ่านหน้าอกมารวมกับปลายสายถักคล้องที่ดุมอกเสื้อ
ให้ตุ้มโลหะสีทองอยู่ที่อกเสื้อ ถ้าเป็นเสื้อชั้นนอกคอปิด คล้องที่ดุมอกเสื้อเม็ดที่
๑ ถ้าเป็นเสื้อชั้นนอกคอแบะหรือเสื้อชั้นนอกเปิดอก
คล้องใต้ชายพับประมาณแนวเดียวกับดุมเม็ดที่ ๑ ของเสื้อชั้นนอกคอปิด
สายยงยศทำด้วยไหมทองหรือไหมสีเหลือง ใช้ประกอบกับเครื่องแบบ
ดังนี้
(๑)
เครื่องแบบปกติขาวหรือเครื่องแบบปกติเทาคอแบะที่ประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์
เครื่องแบบครึ่งยศ เครื่องแบบเต็มยศ หรือเครื่องแบบสโมสร ใช้สายยงยศไหมทอง
(๒)
เครื่องแบบปกติขาวหรือเครื่องแบบปกติเทาคอแบะที่ไม่ประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์
ใช้สายยงยศไหมสีเหลือง
(๓) เครื่องแบบปกติเทาคอพับหรือเครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ ใช้สายยงยศไหมสีเหลืองเฉพาะแต่สายเกลี้ยง
๑ เส้น ทำเป็นบ่วงผ่านหน้าอกมาคล้องที่ดุมอกเสื้อเม็ดที่ ๒
ปลายสายรวมติดใต้อินทรธนูข้างขวา
(๔) เครื่องแบบปกติเทารัดเอว
ใช้สายยงยศไหมสีเหลืองเฉพาะแต่สายเกลี้ยง ๑ เส้น
ทำเป็นบ่วงผ่านหน้าอกมาคล้องใต้ชายพับประมาณแนวเดียวกับดุมเม็ดที่ ๑
ของเสื้อชั้นนอกคอปิด ปลายสายรวมติดใต้อินทรธนูข้างขวา
ข้อ ๒๖[๒๑] นายทหารคนสนิท ให้สายยงยศเป็นสายถัก ๑
เส้น ประกอบตุ้มโลหะสีทอง ๑ ตุ้ม ทำเป็นบ่วงคล้องใต้แขนขวา
ปลายสายรวมติดใต้อินทรธนูข้างขวา ให้ตุ้มโลหะสีทองอยู่ทางด้านหน้า
สายยงยศทำด้วยไหมทองหรือไหมสีเหลือง ใช้ประกอบกับเครื่องแบบ
ดังนี้
(๑)
เครื่องแบบปกติขาวหรือเครื่องแบบปกติเทาคอแบะที่ประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์
เครื่องแบบครึ่งยศ เครื่องแบบเต็มยศ หรือเครื่องแบบสโมสร ใช้สายยงยศไหมทอง
(๒)
เครื่องแบบปกติขาวหรือเครื่องแบบปกติเทาคอแบะที่ไม่ประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์
ใช้สายยงยศไหมสีเหลือง
(๓) เครื่องแบบปกติเทารัดเอว
เครื่องแบบปกติเทาคอพับหรือเครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ
ใช้สายยงยศไหมสีเหลืองเกลี้ยง ๑ เส้น ทำเป็นบ่วงคล้องใต้แขนขวา
ปลายสายรวมติดใต้อินทรธนูข้างขวา
นายทหารซึ่งใช้สายยงยศเสนาธิการและดำรงตำแหน่งนายทหารคนสนิทด้วย
ใช้สายยงยศเสนาธิการแต่อย่างเดียว
ข้อ ๒๗[๒๒] เครื่องหมายความสามารถในการทำงานในอากาศ
มีดังนี้
(๑) เครื่องหมายความสามารถในการบิน มี ๔ ชั้น คือ
ชั้นที่ ๑ เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก
ปักด้วยดิ้นทองบนพื้นสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำ กว้าง ๑๐ เซนติเมตร ระหว่างหัวปีกปักด้วยไหมเป็นรูปธงไตรรงค์เฉียงอยู่ในอาร์ม
ขนาด ๑.๕ เซนติเมตร
เหนืออาร์มมีอุณาโลมปักด้วยดิ้นเงินในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมีปักด้วยดิ้นทอง
ชั้นที่ ๒ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑ เว้นแต่เหนืออาร์มมีดาว ๕
กลีบ ปักด้วยดิ้นทอง เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร แทนอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
ชั้นที่ ๓ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑
เว้นแต่เหนืออาร์มไม่มีอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
ชั้นกิตติมศักดิ์เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑
เว้นแต่เหนืออาร์มไม่มีอุณาโลม
(๒) เครื่องหมายความสามารถในการทำหน้าที่ต้นหน มี ๓ ชั้น
คือ
ชั้นที่ ๑ เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก
ปักด้วยดิ้นทองบนพื้นสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำ กว้าง ๑๐ เซนติเมตร
ระหว่างหัวปีกเป็นรูปโลกปักด้วยดิ้นเงินบนพื้นสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำ
เส้นผ่าศูนย์กลาง ๑.๕ เซนติเมตร ภายในลูกโลกมีเส้นรุ้งและเส้นแวงปักด้วยดิ้นทอง
และมีรูปแผนที่ประเทศไทยปักด้วยไหมสีน้ำเงินดำบนพื้นสักหลาดหรือไหมสีขาว
เหนือลูกโลกมีอุณาโลมปักด้วยดิ้นเงินในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมีปักด้วยดิ้นทอง
ชั้นที่ ๒ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑ เว้นแต่เหนือลูกโลกมีดาว ๕
กลีบ ปักด้วยดิ้นทอง เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร
แทนอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
ชั้นที่ ๓ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑
เว้นแต่เหนือลูกโลกไม่มีอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
(๓) เครื่องหมายความสามารถในการโดดร่ม มี ๓ ชั้น คือ
ชั้นที่ ๑ เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก
ปักด้วยดิ้นทองบนพื้นสักหลาดหรือเสิร์จสีแดง กว้าง ๑๐ เซนติเมตร
ระหว่างหัวปีกปักด้วยดิ้นเงินเป็นรูปร่มชูชีพ สูง ๓ เซนติเมตร และรูปเอราวัณ สูง
๑.๕ เซนติเมตร ทับสายร่มชูชีพตอนล่าง ที่กึ่งกลางตัวร่มชูชีพมีดาว ๕ กลีบ
ทำด้วยโลหะสีน้ำเงิน และวงช่อชัยพฤกษ์ทำด้วยโลหะสีน้ำเงินโอบใต้ดาว
ชั้นที่ ๒ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑ เว้นแต่ไม่มีวงช่อชัยพฤกษ์
ชั้นที่ ๓ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑
เว้นแต่ไม่มีดาวและวงช่อชัยพฤกษ์
(๔) เครื่องหมายความสามารถในการทำหน้าที่ช่างอากาศ มี ๓
ชั้น คือ
ชั้นที่ ๑ เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก กว้าง ๑๐ เซนติเมตร
ระหว่างหัวปีกเป็นรูปอาร์ม ขนาด ๑.๕ เซนติเมตร ภายในอาร์มมีรูปเฟืองและเครื่องบิน
เหนืออาร์มมีอุณาโลมในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี เครื่องหมายนี้ทำด้วยโลหะสีเงิน
ชั้นที่ ๒ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑ เว้นแต่เหนืออาร์มมีดาว ๕
กลีบ เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร แทนอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
ชั้นที่ ๓ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑
เว้นแต่เหนืออาร์มไม่มีอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
(๕) เครื่องหมายความสามารถในการทำหน้าที่สื่อสาร มี ๓ ชั้น
คือ
ชั้นที่ ๑ เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก กว้าง ๑๐ เซนติเมตร
ระหว่างหัวปีกเป็นรูปอาร์มขนาด ๑.๕ เซนติเมตร
ภายในอาร์มมีรูปสายฟ้าพาดเฉียงจากขอบล่างขวาไปจรดขอบบนซ้าย
เหนืออาร์มมีอุณาโลมในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี เครื่องหมายนี้ทำด้วยโลหะสีเงิน
ชั้นที่ ๒ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑ เว้นแต่เหนืออาร์มมีดาว ๕
กลีบ เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร แทนอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
ชั้นที่ ๓ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑
เว้นแต่เหนืออาร์มไม่มีอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
(๖) เครื่องหมายความสามารถในการทำหน้าที่สรรพาวุธ มี ๓ ชั้น
คือ
ชั้นที่ ๑ เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก กว้าง ๑๐ เซนติเมตร
ระหว่างหัวปีกเป็นรูปอาร์มขนาด ๑.๕ เซนติเมตร
ภายในอาร์มมีรูปกระสุนอยู่ใต้เปลวเพลิง
เหนืออาร์มมีอุณาโลมในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี เครื่องหมายนี้ทำด้วยโลหะสีเงิน
ชั้นที่ ๒ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑ เว้นแต่เหนืออาร์มมีดาว ๕
กลีบ เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร แทนอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
ชั้นที่ ๓ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑
เว้นแต่เหนืออาร์มไม่มีอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
(๗) เครื่องหมายความสามารถในการทำหน้าที่ถ่ายรูปทางอากาศ มี
๓ ชั้น คือ
ชั้นที่ ๑ เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก กว้าง ๑๐ เซนติเมตร
ระหว่างหัวปีกเป็นรูปอาร์ม ขนาด ๑.๕ เซนติเมตร ภายในอาร์มมีรูปกล้องถ่ายรูป
เหนืออาร์มมีอุณาโลมในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี เครื่องหมายนี้ทำด้วยโลหะสีเงิน
ชั้นที่ ๒ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑ เว้นแต่เหนืออาร์มมีดาว ๕
กลีบ เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร แทนอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
ชั้นที่ ๓ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑
เว้นแต่เหนืออาร์มไม่มีอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
(๘) เครื่องหมายความสามารถในการทำหน้าที่ขนส่งทางอากาศ มี ๓
ชั้น คือ
ชั้นที่ ๑ เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก กว้าง ๑๐ เซนติเมตร
ระหว่างหัวปีกเป็นรูปอาร์ม ขนาด ๑.๕ เซนติเมตร ภายในอาร์มมีรูปวงล้อกับปีก
เหนืออาร์มมีอุณาโลมในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี เครื่องหมายนี้ทำด้วยโลหะสีเงิน
ชั้นที่ ๒ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑ เว้นแต่เหนืออาร์มมีดาว ๕
กลีบ เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร แทนอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
ชั้นที่ ๓ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑
เว้นแต่เหนืออาร์มไม่มีอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
(๙) เครื่องหมายความสามารถในการทำหน้าที่ต้อนรับบนอากาศยาน
มี ๓ ชั้น คือ
ชั้นที่ ๑ เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก กว้าง ๑๐ เซนติเมตร
ระหว่างหัวปีกเป็นรูปอาร์ม ขนาด ๑.๕ เซนติเมตร ภายในอาร์มมีรูปพานในวงช่อชัยพฤกษ์
เหนืออาร์มมีอุณาโลมในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี เครื่องหมายนี้ทำด้วยโลหะสีเงิน
ชั้นที่ ๒ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑ เว้นแต่เหนืออาร์มมีดาว ๕
กลีบ เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร แทนอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
ชั้นที่ ๓ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑
เว้นแต่เหนืออาร์มไม่มีอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
เครื่องหมายตามข้อ ๒๗ (๙) นี้ ในกรณีที่ทหารหญิงใช้ประดับ
ให้ปีกนก ๒ ปีก มีขนาดกว้าง ๗.๕ เซนติเมตร รูปอาร์มขนาด ๑.๑ เซนติเมตร และรูปประกอบอื่นให้มีขนาดสามในสี่ส่วนของขนาดที่กำหนดไว้สำหรับทหารชาย
(๑๐)
เครื่องหมายความสามารถแพทย์และพยาบาลเวชศาสตร์การบินในการทำหน้าที่ลำเลียงผู้ป่วยทางอากาศ
มี 3 ชั้น คือ
ชั้นที่ ๑ เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก กว้าง ๑๐ เซนติเมตร
ระหว่างหัวปีกเป็นรูปอาร์ม ขนาด ๑.๕ เซนติเมตร
ภายในอาร์มมีรูปกาชาดและงูคู่พันไม้เท้า
เหนืออาร์มมีอุณาโลมในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี เครื่องหมายนี้ทำด้วยโลหะสีเงิน
ชั้นที่ ๒ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑ เว้นแต่เหนืออาร์มมีดาว ๕
กลีบ เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร แทนอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
ชั้นที่ ๓ เช่นเดียวกับชั้นที่ ๑
เว้นแต่เหนืออาร์มไม่มีอุณาโลมและพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี
เครื่องหมายตามข้อ ๒๗ (๑๐) นี้ ในกรณีที่ทหารหญิงใช้ประดับ
ให้ปีกนก ๒ ปีก มีขนาดกว้าง ๗.๕ เซนติเมตร รูปอาร์มขนาด ๑.๑ เซนติเมตร
และรูปประกอบอื่นให้มีขนาดสามในสี่ส่วนของขนาดที่กำหนดไว้สำหรับทหารชาย
เครื่องหมายตามข้อ ๒๗ นี้ ใช้ประกอบกับเครื่องแบบได้ทุกชนิด
และให้ติดที่อกเสื้อข้างซ้ายเหนือปกกระเป๋า
ถ้าประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์หรือแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์ให้ติดเครื่องหมายตามข้อนี้เหนือขึ้นไป
ถ้าใช้ประกอบกับเครื่องแบบสโมสรอกแข็งหรือเครื่องแบบสโมสรอกอ่อนใช้ขนาดย่อลงครึ่งหนึ่ง
ข้อ ๒๘[๒๓] เครื่องหมายนักเรียนจ่าอากาศ
ทำด้วยโลหะสีทอง ประกอบด้วย
(๑) อักษรย่อ นจ สูง ๑ เซนติเมตร
(๒) เครื่องหมายชั้นการศึกษา เป็นตัวเลขไทยสูง ๑ เซนติเมตร
(๓) เครื่องหมายตำแหน่ง เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก กว้าง ๓
เซนติเมตร มีดาว ๕ กลีบ และพระมหามงกุฎประกอบดังนี้
หัวหน้าตอน รูปปีก
หัวหน้าหมวด รูปดาวเหนือปีก
หัวหน้ากองร้อย รูปพระมหามงกุฎเหนือปีก
หัวหน้านักเรียน รูปพระมหามงกุฎเปล่งรัศมีเหนือปีก
เครื่องหมายตามข้อนี้
ให้ประดับอักษรย่อที่กึ่งกลางอินทรธนูอ่อนทั้ง ๒ ข้าง และประดับเครื่องหมายชั้นการศึกษา
ห่างจากอักษรย่อไปทางด้านไหล่ ๑ เซนติเมตร
ให้ด้านบนของตัวอักษรและตัวเลขอยู่ทางด้านคอ
สำหรับเครื่องแบบปกติเทาคอพับ
หรือเครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ ให้ประดับอักษรย่อที่กึ่งกลางอินทรธนูอ่อนทั้ง ๒
ข้าง และประดับเครื่องหมายชั้นการศึกษาตามทางดิ่งที่มุมปกคอพับของเสื้อปกติเทาคอพับหรือที่มุมปกคอแบะตอนบนของเสื้อปกติเทาอ่อนคอแบะทั้ง
๒ ข้าง
สำหรับเครื่องหมายตำแหน่งให้ประดับเรียงถัดขึ้นไปจากเครื่องหมายชั้นการศึกษา
สำหรับเครื่องแบบฝึก หรือเครื่องแบบสนาม
ให้ปักเครื่องหมายชั้นการศึกษาตามทางดิ่งที่มุมปกคอแบะตอนบนของเสื้อทั้ง ๒ ข้าง
และปักเครื่องหมายตำแหน่งเรียงถัดขึ้นไปจากเครื่องหมายชั้นการศึกษาด้วยด้ายหรือไหมสีเหลือง
ข้อ ๒๙[๒๔] เครื่องหมายนักเรียนนายเรืออากาศ
ทำด้วยโลหะสีเงิน ประกอบด้วย
(๑) อักษรย่อ นนอ สูง ๑ เซนติเมตร
(๒) เครื่องหมายชั้นการศึกษา เป็นตัวเลขไทย สูง ๑ เซนติเมตร
(๓) เครื่องหมายตำแหน่ง เป็นรูปปีกนก ๒ ปีก กว้าง ๔
เซนติเมตร มีดาว ๕ กลีบ และพระมหามงกุฎประกอบดังนี้
หัวหน้าตอน รูปปีก
หัวหน้าหมวด รูปดาวเหนือปีก
หัวหน้ากองร้อย รูปพระมหามงกุฎเหนือปีก
หัวหน้านักเรียน รูปพระมหามงกุฎเปล่งรัศมีเหนือปีก
เครื่องหมายตามข้อนี้ สำหรับเครื่องแบบที่ใช้อินทรธนูแข็ง ให้ประดับเครื่องหมายชั้นการศึกษาบนแถบไหมทองของอินทรธนูแข็งทั้ง
๒ ข้าง ห่างจากริมอินทรธนูทางด้านไหล่ ๑.๕ เซนติเมตร ให้ด้านบนของตัวเลขอยู่ทางด้านคอ
นักเรียนนายเรืออากาศ ที่ได้รับแต่งตั้งให้ทำหน้าที่หัวหน้าตอน หัวหน้าหมวด
หัวหน้ากองร้อย หรือหัวหน้านักเรียน ให้ประดับเครื่องหมายตำแหน่งบนแถบไหมทองที่กึ่งกลางอินทรธนูแข็งทั้ง
๒ ข้าง ให้ด้านบนของปีกอยู่ทางด้านคอ
สำหรับเครื่องแบบปกติเทาคอพับที่ใช้อินทรธนูอ่อน
หรือเครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ ให้ประดับอักษรย่อที่กึ่งกลางอินทรธนูอ่อนทั้ง ๒
ข้าง ให้ด้านบนของตัวอักษรอยู่ทางด้านคอ
และประดับเครื่องหมายชั้นการศึกษาตามทางดิ่งที่มุมปกคอพับของเสื้อปกติเทาคอพับหรือที่มุมปกคอแบะตอนบนของเสื้อปกติเทาอ่อนคอแบะทั้ง
๒ ข้าง สำหรับเครื่องหมายตำแหน่งให้ประดับเรียงถัดขึ้นไปจากเครื่องหมายชั้นการศึกษา
สำหรับเครื่องแบบฝึก หรือเครื่องแบบสนาม ให้ปักเครื่องหมายชั้นการศึกษาตามทางดิ่งที่มุมปกคอแบะตอนบนของเสื้อทั้ง
๒ ข้าง และปักเครื่องหมายตำแหน่งเรียงถัดขึ้นไปจากเครื่องหมายชั้นการศึกษาด้วยด้ายหรือไหมสีขาว
สำหรับเครื่องหมายนักเรียนนายเรืออากาศ ที่เข้าศึกษาวิชาการแพทย์ในมหาวิทยาลัย
ทำด้วยโลหะสีเงินเป็นรูปพญานาคคู่พันคบเพลิง สูง ๔ เซนติเมตร กว้าง ๒.๓ เซนติเมตร
และให้ประดับเครื่องหมายนี้แทนที่อักษรย่อ นนอ
ให้ด้านบนของรูปพญานาคคู่พันคบเพลิงอยู่ทางด้านคอ โดยไม่มีเครื่องหมายตำแหน่ง
ข้อ ๓๐[๒๕] เครื่องหมายเชิดชูเกียรตินักเรียนนายเรืออากาศ
ทำด้วยโลหะรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ด้านละ ๒.๕ เซนติเมตร มีขอบโลหะสีเงิน กว้าง ๐.๑
เซนติเมตร บรรจุวงกลมสีฟ้าอ่อน ลงยาขัดมัน เส้นผ่าศูนย์กลาง ๒ เซนติเมตร
ภายในวงกลมมีปีก ๒ ปีก วางทับอยู่บนช่อชัยพฤกษ์ ๒ ช่อ ช่อละ ๙ ใบ ระหว่างโคนปีกเป็นรูปธงไตรรงค์ลงยาขัดมันเฉียงอยู่ในอาร์มขนาด
๐.๓ เซนติเมตร เหนืออาร์มมีอุณาโลมในพระมหามงกุฎเปล่งรัศมี ใต้อาร์มมีดาว ๕ กลีบ เส้นผ่าศูนย์กลาง
๐.๓ เซนติเมตร รูปต่าง ๆ ภายในวงกลมทำด้วยโลหะสีทอง
เครื่องหมายเชิดชูเกียรตินักเรียนนายเรืออากาศ มี ๓ ชนิด
คือ
(๑) เครื่องหมายการศึกษาดี โลหะรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส
มีพื้นสีเหลือง ลงยาขัดมัน
(๒) เครื่องหมายลักษณะทหารดี โลหะรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส
มีพื้นสีแดง ลงยาขัดมัน
(๓) เครื่องหมายการกีฬาดี โลหะรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส
มีพื้นสีฟ้า ลงยาขัดมัน
เครื่องหมายตามข้อนี้ ใช้ประดับกับเครื่องแบบปกติขาว
เครื่องแบบปกติเทาคอแบะ เครื่องแบบปกติเทารัดเอว เครื่องแบบปกติเทาคอพับ และเครื่องแบบปกติเทาอ่อนคอแบะ
เหนือกึ่งกลางกระเป๋าเสื้อข้างขวา ๑ เซนติเมตร ให้ประดับเรียงจากซ้ายไปขวา
ตามลำดับของเครื่องหมาย
ข้อ ๓๑ พลทหารซึ่งทำหน้าที่ครูทหารใหม่
ใช้เครื่องหมายรูปดาว ๕ กลีบ เหนือปีกนก ๒ ปีก ทำด้วยโลหะสีทอง
กว้าง ๓.๕ เซนติเมตร
ทาบบนพื้นสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำรูปวงกลมเส้นผ่าศูนย์กลาง ๔.๕ เซนติเมตร
ให้กลีบหนึ่งของดาวอยู่ทางด้านบน
ติดที่แขนเสื้อข้างซ้ายด้านนอกกึ่งกลางระหว่างไหล่กับข้อศอก
ข้อ ๓๒
ทหารซึ่งสำเร็จการศึกษาหลักสูตรการรบแบบจู่โจมของศูนย์การทหารราบ
กรมยุทธศึกษาทหารบก หรือของต่างประเทศที่ศูนย์การทหารราบ กรมยุทธศึกษาทหารบก
ได้พิจารณาแล้วเห็นว่ามีมาตรฐานเทียบเท่า
ใช้เครื่องหมายทหารจู่โจมติดที่อกเสื้อข้างขวาเหนือกึ่งกลางปกกระเป๋า
มีลักษณะเป็นรูปหัวเสือทำด้วยโลหะสีทองคาบดาบปลายปืนสีเงินทำให้เป็นมัน
ด้ามสีน้ำตาลแกมแดงอยู่เหนือวงช่อชัยพฤกษ์สีเงินทำให้เป็นมัน สูง ๒.๕ เซนติเมตร
กว้าง ๕.๒ เซนติเมตร
เครื่องหมายตามข้อนี้ใช้ประกอบกับเครื่องแบบได้ทุกชนิด
ข้อ ๓๒ ทวิ[๒๖]
นักเรียนนายเรืออากาศและทหารในกองนักเรียนนายเรืออากาศ รักษาพระองค์
โรงเรียนนายเรืออากาศ และทหารในกองพันทหารอากาศโยธิน ๑ รักษาพระองค์ กรมอากาศโยธิน
ใช้เครื่องหมายอักษรพระปรมาภิไธยย่อ ภปร ทำด้วยโลหะสีเงิน
ติดที่อกเสื้อด้านขวาเหนือกึ่งกลางปกกระเป๋า
เครื่องแบบทหารหญิง
ชนิดของเครื่องแบบ
ที่มา: ระบบกลางกฎหมาย law.go.th (สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา).