ข้อ ๔๔ ทหารชายเหล่าทหารดุริยางค์
ใช้เครื่องแบบพิเศษตามโอกาส ดังนี้
(๑)
ในโอกาสบรรเลงในงานเกียรติยศหรืองานทั่วไป พลทหารและนายทหารประทวน ใช้เครื่องแบบ
ประกอบด้วย
(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
เว้นแต่ให้ใช้สายรัดคางทำด้วยไหมถักสีเหลือง ๒ เส้น
ปลายสายรัดคางมีดุมสีทองขนาดเล็กติดที่ริมขอบหมวกข้างละ ๑ ดุม
(ข) เสื้อชั้นนอกคอแบะสีขาว
มีลักษณะและเครื่องประกอบเช่นเดียวกับเสื้อชั้นนอกคอแบะสีเทา เว้นแต่พลทหารและนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศใช้อินทรธนูแข็งทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำเป็นแผ่นสี่เหลี่ยมเรียวจากทางด้านไหล่ไปทางคอ
ปลายมน ด้านไหล่กว้าง ๕ เซนติเมตร ด้านคอกว้าง ๔ เซนติเมตร มีแถบไหมถักสีเหลือง ๓
เส้นไขว้กันพาดกึ่งกลางตามยาวของอินทรธนู ตอนปลายติดดุมสีทองขนาดเล็ก
(ค) กางเกง
ในงานเกียรติยศ ใช้กางเกงขายาวสีเทา
เว้นแต่ที่แนวตะเข็บกางเกงด้านนอกมีแถบสีน้ำเงินดำกว้าง ๓ เซนติเมตร ข้างละ ๑ แถบ
ในงานทั่วไป ใช้กางเกงขายาวสีขาว
(ง) รองเท้าหุ้มส้นหรือรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
(จ) ถุงเท้าสั้นสีดำ
(๒) ในโอกาสประจำแถวหรือเดินนำขบวน พลทหาร
นายทหารประทวนและนายทหารสัญญาบัตร ใช้เครื่องแบบ ประกอบด้วย
(ก) หมวกเหล็กสีขาว มีสายรัดคางโซ่ถักทำด้วยโลหะสีทองกว้าง
๑.๕ เซนติเมตร และมีตราหน้าหมวกโลหะขนาดใหญ่
(ข) เสื้อคอพับสีเทา
(ค) กางเกงขายาวสีเทา
(ง) เข็มขัดหนังหรือเข็มขัดด้ายถักสีขาว ถ้าประจำแถวทหารซึ่งแต่งเครื่องแบบเต็มยศ
เครื่องแบบทหารกองเกียรติยศ หรือเดินนำขบวนทหารในพิธีตรวจพลสวนสนาม
ให้มีสายโยงหนังหรือด้ายถักสีขาว ๒ สาย สอดใต้อินทรธนูข้างละสายไขว้กันด้านหลัง
โดยให้สายขวาทับสายซ้าย
(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำและสนับแข้งสูงครึ่งน่องหนังหรือผ้าใบ
มีสายรัดตอนบนและล่างสีขาว
(ฉ) ถุงมือสีขาว
ใช้เฉพาะเมื่อประจำแถวทหารซึ่งแต่งเครื่องแบบเต็มยศ
หรือเครื่องแบบทหารกองเกียรติยศ เดินนำขบวนทหารในพิธีตรวจพลสวนสนาม
(ช) สายหนังสีขาวสะพายจากไหล่ขวาไปเอวซ้าย
ใช้เฉพาะผู้ทำหน้าที่นำขบวนแตรวงในขณะเดินแถว
ข้อ ๔๕ ทหารหญิงเหล่าทหารดุริยางค์
ในโอกาสบรรเลงในงานเกียรติยศ ใช้เครื่องแบบพิเศษ ประกอบด้วย
(๑) หมวกทรงกลมพับปีกสีเทา
(๒) เสื้อชั้นนอกคอแบะสีขาว
(๓) กระโปรงสีน้ำเงินดำ
(๔) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ
(๕) ถุงเท้ายาวสีน้ำตาลอ่อน
(๖) กระเป๋าถือสีดำ
ข้อ ๔๖ ทหารซึ่งทำหน้าที่สารวัตรทหาร
ใช้เครื่องแบบพิเศษ ประกอบด้วย
(๑) หมวก
พลทหารและนายทหารประทวน
ใช้หมวกเหล็กสีขาวมีสายรัดคางหนังสีขาวกว้าง ๑.๕ เซนติเมตร ด้านหน้าหมวกมีอักษร สห
สีฟ้าสูง ๖ เซนติเมตร กว้าง ๔ เซนติเมตร ระยะห่างกัน ๓ เซนติเมตร และมีแถบสีฟ้า ๑
แถบ กว้าง ๔ เซนติเมตร คาดรอบหมวกโดยรอบเว้นระยะห่างจากตัวอักษรข้างละ ๓ เซนติเมตร
นายทหารสัญญาบัตร
ใช้หมวกเหล็กสีขาวมีสายรัดคางหนังสีขาวกว้าง ๑.๕ เซนติเมตร
ด้านหน้าหมวกมีตราหน้าหมวกโลหะขนาดใหญ่ หรือจะใช้หมวกทรงหม้อตาลสีเทาก็ได้
(๒) เสื้อคอพับสีเทา
(๓) กางเกงขายาวสีเทา
(๔) เข็มขัดหนังหรือเข็มขัดด้ายถักสีขาวกว้าง ๕.๕ เซนติเมตร
หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทอง เป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าทางนอน ปลายมน กว้าง ๖
เซนติเมตร ยาว ๘ เซนติเมตร พื้นเกลี้ยง มีรูปดาว ๕ กลีบเหนือปีกนก ๒
ปีกวางทับอยู่บนวงช่อชัยพฤกษ์ ๒ ข้าง ข้างละ ๗ ใบ ดุนนูนอยู่กึ่งกลางหัวเข็มขัด
สำหรับพลทหารและนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศ มีซองดาบปลายปืนและซองกระสุนหนัง
หรือด้ายถักสีขาว สำหรับทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศและนายทหารสัญญาบัตร
มีซองปืนพกหนังหรือด้ายถักสีขาวประกอบด้วย
(๕) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ
(๖) สายนกหวีดทำด้วยด้ายหรือไหมสีขาว มีลักษณะดังนี้
พลทหารใช้สายเกลี้ยง ๒ เส้น ทำเป็นบ่วงคล้องใต้แขนซ้าย ๑
เส้น ปลายสายรวมติดใต้อินทรธนู อีก ๑ เส้น โยงจากสายที่คล้องแขนใต้อินทรธนู
ปลายสายผูกนกหวีดสอดไว้ในกระเป๋าเสื้อข้างซ้าย
นายทหารประทวนใช้สายเช่นเดียวกับพลทหาร
เว้นแต่สายที่คล้องแขนเป็นสายถัก
นายทหารสัญญาบัตรใช้สายเช่นเดียวกับพลทหาร
เว้นแต่สายที่คล้องแขนเป็นสายถัก และคล้องแขนขวา
กับเพิ่มสายโยงจากสายที่คล้องแขนใต้อินทรธนู ปลายสายมีตุ้มโลหะสีเงิน ๑ ตุ้ม
คล้องที่ดุมอกเสื้อเม็ดที่ ๒ ให้ตุ้มโลหะสีเงินอยู่ที่อกเสื้อ
(๗) ปลอกแขนทำด้วยสักหลาดสีแดงกว้าง ๑๐ เซนติเมตร มีอักษร
สห ทำด้วยสักหลาดสีขาว สูง ๖ เซนติเมตร กว้าง ๔ เซนติเมตร ระยะห่างกัน ๓ เซนติเมตร
สวมที่แขนเสื้อข้างขวาระหว่างไหล่กับข้อศอก ให้ตัวอักษรอยู่ด้านนอก
(๘) สายสะพายปืนหนังสีขาว
(๙) ถุงมือสีขาว ใช้เฉพาะเมื่อปฏิบัติหน้าที่ควบคุมการจราจร
หรือในงานเกียรติยศ
ข้อ ๔๗ ทหารที่จัดเป็นกองเกียรติยศ
ใช้เครื่องแบบพิเศษ ประกอบด้วย
(๑) หมวกเหล็กสีขาว มีสายรัดคางโซ่ถักทำด้วยโลหะสีทองกว้าง
๑.๕ เซนติเมตร และมีตราหน้าหมวกโลหะขนาดใหญ่
(๒) เสื้อคอพับสีเทา
(๓) กางเกงขายาวสีเทา
(๔) เข็มขัดหนังหรือเข็มขัดด้ายถักสีขาว
มีสายโยงหนังหรือด้ายถักสีขาว ๒
สายสอดใต้อินทรธนูข้างละสายไขว้ก้นด้านหลังโดยให้สายขวาทับสายซ้าย
สำหรับพลทหารและนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศ
มีซองดาบปลายปืนและซองกระสุนหนังหรือด้ายถักสีขาว
สำหรับนายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศและนายทหารสัญญาบัตร มีซองปืนพกและซองกระบี่หนังหรือด้ายถักสีขาวประกอบด้วย
(๕)
รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำและสนับแข้งสูงครึ่งน่องหนังหรือผ้าใบมีสายรัดตอนบนและล่างสีขาว
(๖) สายสะพายปืนหนังสีขาว
(๗) ถุงมือสีขาว
ข้อ ๔๘
เครื่องแบบกันหนาวสำหรับนักเรียนนายเรืออากาศ ประกอบด้วย
(๑) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว ใช้สายรัดคางทอง
(๒) เสื้อชั้นนอกคอแบะแบบคอแหลมสีน้ำเงินดำ
ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จ มีตะเข็บหลัง ๓ ตะเข็บ ที่แนวอกมีดุมสีทองขนาดใหญ่ ๒ แถว
แถวละ ๔ ดุม มีกระเป๋าบนที่อกเสื้อข้างซ้าย ๑ กระเป๋าและมีกระเป๋าล่างข้างละ ๑
กระเป๋า เป็นกระเป๋าเจาะไม่มีปก มีเครื่องหมายชั้นการศึกษาทำด้วยแถบไหมทองกว้าง
๐.๖ เซนติเมตร จำนวนแถบตามชั้นการศึกษาชั้นละ ๑ แถบ แต่ละแถบห่างกัน ๐.๖ เซนติเมตร
ประดับรอบแขนทั้งสองข้าง ให้จุดเริ่มอยู่ห่างจากปลายแขนเสื้อ ๗.๕ เซนติเมตร
โดยให้แถบชั้นการศึกษาปีที่ ๑ เริ่มจากแนวตะเข็บเสื้อเฉียงขึ้นทางด้านนอก ๔๕
องศาแล้ววกเฉียงกลับไปบรรจบจุดเริ่มต้น แถบแสดงชั้นการศึกษาปีอื่น ๆ
ประดับเรียงขนานกันไปและวกกลับไปบรรจบแนวห่างจากปลายแขนเสื้อ ๗.๕ เซนติเมตร
เสื้อแบบนี้ให้ใช้เชิ้ตสีขาวผูกผ้าผูกคอสีน้ำเงินดำเงื่อนกะลาสีด้วย
(๓) กางเกงขายาวสีขาวหรือสีน้ำเงินดำ ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จ
กางเกงขายาวสีน้ำเงินดำมีลักษณะเช่นเดียวกับกางเกงขายาวสีขาว
(๔) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
ข้อ ๔๙ เครื่องแบบกันหนาวสำหรับทหารหญิง
ประกอบด้วย
(๑) หมวกทรงกลมพับปีกสีเทา
(๒) เสื้อชั้นนอกรัดเอวสีเทา คอแบะแบบมน ชายเสื้อยาวเสมอเอว
มีแถบรัดเอวกว้าง ๕.๕ เซนติเมตร ด้านข้างมีดุมขนาดเล็กข้างละ ๒ ดุม
เรียงตามยาวของแถบ และมีแผ่นผ้าชนิดเดียวกับเสื้อสำหรับขัดดุมรัดเอว
ปลายแถบข้างขวายาวเลยสาบอก ๕ เซนติเมตร ด้านในมีดุมขัด
มีซิปรูดตลอดแนวอกเสื้อด้านในสาบ แขนยาวผ่าแขนด้านนอก ปลายแขนต่อกว้าง ๕.๕
เซนติเมตร และมีดุมขนาดเล็กข้างละ ๒ ดุม เรียงตามยาวของปลายแขนต่อสำหรับรัดปลายแขน
ดุมทั้งสิ้นใช้ดุมสีเทา และมีอินทรธนูดังนี้
พลทหาร
นักเรียนจ่าอากาศและนายทหารประทวนชั้นจ่าอากาศมีอินทรธนูอ่อนตอนปลายขัดดุมสีทองขนาดเล็ก
นายทหารประทวนชั้นพันจ่าอากาศและนายทหารสัญญาบัตร ใช้อินทรธนูแข็ง
เสื้อแบบนี้ให้ใช้เสื้อคอพับสีขาวประกอบด้วย
(๓) กระโปรงสีเทา
(๔) รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ
(๕) ถุงเท้ายาวสีน้ำตาลอ่อน จะใช้หรือไม่ก็ได้
(๖) กระเป๋าถือสีดำ
ข้อ ๕๐
บรรดาเครื่องแบบพิเศษในภาคนี้ถ้ามิได้มีข้อความกำหนดไว้เป็นอย่างอื่น
ให้ใช้อินทรธนู เครื่องหมายยศ เครื่องหมายสังกัดและเครื่องหมายพิเศษตามภาค ๑
หรือภาค ๒ แล้วแต่กรณี
เบ็ดเตล็ด
ที่มา: ระบบกลางกฎหมาย law.go.th (สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา).
