ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย
ที่ สนส. 14 /2562
เรื่อง การเปิดเผยข้อมูลการดํารงเงินกองทุนสําหรับธนาคารพาณิชย์ (ฉบับที่ 2)
1. เหตุผลในการออกประกาศ
ตามที่ธนาคารแห่งประเทศไทยได้ออกหลักเกณฑ์การเปิดเผยข้อมูลการดํารงเงินกองทุนสําหรับธนาคารพาณิชย์ เพื่อส่งเสริมการใช้กลไกตลาดในการกํากับดูแล (Market Discipline) โดยกําหนดให้ธนาคารพาณิชย์ต้องมีความโปร่งใสในด้านข้อมูลการดํารงเงินกองทุนและข้อมูลความเสี่ยงของตนเอง และให้ผู้มีส่วนได้เสียในตลาดสามารถใช้ข้อมูลดังกล่าวในการประเมินความเสี่ยงของธนาคารพาณิชย์ ซึ่งเป็นกลไกตลาดที่สําคัญในการผลักดันให้ธนาคารพาณิชย์มีระบบการบริหารความเสี่ยงที่ดี นอกเหนือจากการควบคุมภายในของธนาคารพาณิชย์และการกํากับดูแลโดยธนาคารแห่งประเทศไทยโดยธนาคารแห่งประเทศไทยได้อ้างอิงแนวทางจาก The Third Pillar - Market Discipline ใน International Convergence of Capital Measurement and Capital Standards - A Revised Framework (Comprehensive version: June 2006) ของ Basel Committee on Banking Supervision (BCBS) และต่อมาธนาคารแห่งประเทศไทยได้ปรับปรุงหลักเกณฑ์ให้สอดคล้องกับการเปิดเผยข้อมูลการดํารงเงินกองทุนตามหลักเกณฑ์ Base I!! โดยอ้างอิงแนวทางจาก Basel II: A global regulatory framework for more resilient banks and banking systems (Revised version: June 2011) และ Composition of capital disclosure requirements (June 2012) ของ BCBS นั้น
ธนาคารแห่งประเทศไทยมีการปรับปรุงหลักเกณฑ์องค์ประกอบของเงินกองทุนเพื่อให้รองรับการบังคับใช้มาตรฐานการรายงานทางการเงิน ฉบับที่ 9 เรื่อง เครื่องมือทางการเงิน(Thai Financial Reporting Standard No.9: Financial Instruments: TFRS 9) ซึ่งมีผลบังคับใช้ตั้งแต่งวดการบัญชีที่เริ่มในหรือหลังวันที่ 1 มกราคม 2563 เป็นต้นไป โดยกําหนดให้ธนาคารพาณิชย์สามารถเลือกทยอยรับรู้ผลกระทบต่อเงินกองทุนจากการกันเงินสํารองสําหรับสินทรัพย์และภาระผูกพันที่เพิ่มขึ้นในครั้งแรก และปรับปรุงนิยามรายการเงินสํารองทั่วไป (General provision) ที่สามารถนับเป็นเงินกองทุนขั้นที่ 2
ธนาคารแห่งประเทศไทยเห็นควรปรับปรุงหลักเกณฑ์การเปิดเผยข้อมูลการดํารงเงินกองทุนสําหรับธนาคารพาณิชย์ให้สอดคล้องกับการปรับปรุงหลักเกณฑ์องค์ประกอบของเงินกองทุนดังกล่าว เพื่อให้สะท้อนการดํารงเงินกองทุนและความเสี่ยงของธนาคารพาณิชย์ที่เปลี่ยนแปลงไปรวมทั้งเพื่อให้ผู้มีส่วนได้เสียในตลาดเข้าใจและสามารถใช้ข้อมูลดังกล่าวได้อย่างถูกต้อง
ในครั้งนี้ ธนาคารแห่งประเทศไทยมีการปรับปรุงเนื้อหาที่สําคัญ ดังนี้
1. เพิ่มเติมการเปิดเผยข้อมูลตัวชี้วัดความเสี่ยงที่สําคัญ (Key prudential metrics) ทั้งด้านเงินกองทุนและสภาพคล่อง โดยด้านเงินกองทุนกําหนดให้เปิดเผยข้อมูลเงินกองทุนที่สะท้อนถึงผลกระทบทั้งจํานวนจากการกันเงินสํารองตาม TFR 9 เพิ่มเติมจากกรณีที่ธนาคารพาณิชย์เลือกทยอยรับรู้ผลกระทบดังกล่าว ซึ่งอ้างอิงแนวทางจาก Pillar 3 disclosure requirements - consolidated and enhanced framework (March 2017) ของ BCBS
2. ปรับปรุงการเปิดเผยข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงด้านเครดิตในส่วนของฐานะความเสี่ยงและการกันเงินสํารองตาม TFRS 9 ที่เกี่ยวข้องกับ General provision ที่นับเป็นเงินกองทุนชั้นที่ 2 โดยอ้างอิงแนวทางจาก Pillar 3 disclosure requirements – regulatory treatment of accounting provisions (August 2018) ของ BCBS
นอกจากนี้ ยังได้มีการปรับปรุงชื่อรายการในการเปิดเผยมูลค่าฐานะที่เกี่ยวข้องกับตราสารทุนในบัญชีเพื่อการธนาคารให้สอดคล้องกับรูปแบบการแสดงรายการในงบการเงินที่เปลี่ยนแปลงไป และปรับปรุงการเปิดเผยมูลค่าของเงินกองทุนในช่วงการทยอยนับเข้าหรือทยอยหักตามหลักเกณฑ์ Basel II! (Transitional period) ให้เป็นปัจจุบัน
2. อํานาจตามกฎหมาย
อาศัยอํานาจตามความในมาตรา 31 แห่งพระราชบัญญัติธุรกิจสถาบันการเงิน พ.ศ. 2551 ธนาคารแห่งประเทศไทยออกหลักเกณฑ์การเปิดเผยข้อมูลการดํารงเงินกองทุน ให้ธนาคารพาณิชย์ถือปฏิบัติตามที่กําหนดในประกาศนี้
3. ประกาศที่แก้ไข
3.1 ยกเลิกความในประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย ที่ สนส. 4/2556 เรื่อง การเปิดเผยข้อมูลการดํารงเงินกองทุนสําหรับธนาคารพาณิชย์ ลงวันที่ 2 พฤษภาคม 2556 และให้ใช้ความต่อไปนี้ของประกาศนี้แทน ดังนี้
(1) ยกเลิกความใน ข้อ 5.1 และให้ใช้ความในข้อ 5.1 ของประกาศนี้แทน
(2) ยกเลิกความใน ข้อ 5.7.1 และให้ใช้ความในข้อ 5.2 ของประกาศนี้แทน
(3) ยกเลิกความใน ข้อ 5.7.2 และให้ใช้ความในข้อ 5.3 ของประกาศนี้แทน
(4) ยกเลิกความใน หัวข้อ 1: ข้อมูลทั่วไปของฐานะที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงด้านเครดิตของหมวด ค: ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการประเมินความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ของธนาคารพาณิชย์ในเอกสารแนบ 1 และให้ใช้ความในหัวข้อ 1: ข้อมูลทั่วไปของฐานะที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงด้านเครดิต ของหมวด ค: ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการประเมินความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ของธนาคารพาณิชย์ในเอกสารแนบ 1 ของประกาศนี้แทน
(5) ยกเลิกความใน หัวข้อ 6: ข้อมูลฐานะที่เกี่ยวข้องกับตราสารทุนในบัญชีเพื่อการธนาคาร ของหมวด ค: ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการประเมินความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ของธนาคารพาณิชย์ ในเอกสารแนบ 1 และให้ใช้ความในหัวข้อ 6: ข้อมูลฐานะที่เกี่ยวข้องกับตราสารทุนในบัญชีเพื่อการธนาคาร ของหมวด ค: ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการประเมินความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ของธนาคารพาณิชย์ ในเอกสารแนบ 1 ของประกาศนี้แทน
(6) ยกเลิกความใน หัวข้อ 2: การเปีดเผยมูลค่าของเงินกองทุนในช่วงการทยอยนับเข้าหรือทยอยหักตามหลักเกณฑ์ Basel I!! ของหมวด ง: การเปิดเผยข้อมูลเงินกองทุนเพิ่มเติมตามหลักเกณฑ์ BCBS ในเอกสารแนบ 1 และให้ใช้ความในหัวข้อ 2: การเปิดเผยมูลค่าของเงินกองทุนในช่วงการทยอยนับเข้าหรือทยอยหักตามหลักเกณฑ์ Basel II! ของหมวด ง: การเปิดเผยข้อมูลเงินกองทุนเพิ่มเติมตามหลักเกณฑ์ BCBS (เฉพาะธนาคารพาณิชย์ที่จดทะเบียนในประเทศ) ในเอกสารแนบ 1 ของประกาศนี้แทน
(7) ยกเลิกความใน หัวข้อ 1: ข้อมูลทั่วไปของฐานะที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงด้านเครดิตของหมวด ค: ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการประเมินความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ของธนาคารพาณิชย์ในเอกสารแนบ 2 และให้ใช้ความในหัวข้อ 1: ข้อมูลทั่วไปของฐานะที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงด้านเครดิต ของหมวด ค: ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการประเมินความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ของธนาคารพาณิชย์ในเอกสารแนบ 2 ของประกาศนี้แทน
(8) ยกเลิกความใน หัวข้อ 6: ข้อมูลฐานะที่เกี่ยวข้องกับตราสารทุนในบัญชีเพื่อการธนาคาร ของหมวด คะ ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการประเมินความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ของธนาคารพาณิชย์ ในเอกสารแนบ 2 และให้ใช้ความในหัวข้อ 6: ข้อมูลฐานะที่เกี่ยวข้องกับตราสารทุนในบัญชีเพื่อการธนาคารของหมวด ค: ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการประเมินความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ของธนาคารพาณิชย์ ในเอกสารแนบ 2 ของประกาศนี้แทน
(9) ยกเลิกความใน หัวข้อ 2: การเปิดเผยมูลค่าของเงินกองทุนในช่วงการทยอยนับเข้าหรือทยอยหักตามหลักเกณฑ์ Basel II! ของหมวด ง: การเปิดเผยข้อมูลเงินกองทุนเพิ่มเติมตามหลักเกณฑ์ BCBS ในเอกสารแนบ 4 และให้ใช้ความในหัวข้อ 2: การเปิดเผยมูลค่าของเงินกองทุนในช่วงการทยอยนับเข้าหรือทยอยหักตามหลักเกณฑ์ Basel II! ของหมวด ง: การเปิดเผยข้อมูลเงินกองทุนเพิ่มเติมตามหลักเกณฑ์ BCBS (เฉพาะธนาคารพาณิชย์ที่จดทะเบียนในประเทศ) ในเอกสารแนบ 4 ของประกาศนี้แทน
3.2 เพิ่มความต่อไปนี้ในประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย ที่ สนส. 4/2556 เรื่อง การเปิดเผยข้อมูลการดํารงเงินกองทุนสําหรับธนาคารพาณิชย์ ลงวันที่ 2 พฤษภาคม 2556 ดังนี้
(1) เพิ่มเติม หมวด กก: ตัวชี้วัดความเสี่ยงที่สําคัญ ในเอกสารแนบ 1 ของประกาศนี้ ก่อนหมวด ข: เงินกองทุน ในเอกสารแนบ 1 ของประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย ที่ สนส. 4/2556
(2) เพิ่มเติม หมวด กก: ตัวชี้วัดความเสี่ยงที่สําคัญ ในเอกสารแนบ 2 ของประกาศนี้ ก่อนหมวด ข: เงินกองทุน ในเอกสารแนบ 2 ของประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย ที่ สนส. 4/2556
4. ขอบเขตการบังคับใช้
ประกาศนี้ให้ใช้บังคับกับธนาคารพาณิชย์ตามกฎหมายว่าด้วยธุรกิจสถาบันการเงินทุกแห่ง
5. เนื้อหา
5.1"5.1 คําจํากัดความ
"ธนาคารพาณิชย์ที่จดทะเบียนในประเทศ" หมายความว่า ธนาคารพาณิชย์ตามพระราชบัญญัติธุรกิจสถาบันการเงิน พ.ศ. 2551 ยกเว้นสาขาของธนาคารพาณิชย์ต่างประเทศ
"คณะผู้บริหารของธนาคารพาณิชย์" หมายความว่า กรรมการบริหารทุกคนและผู้ที่ดํารงตําแหน่งบริหารสูงสุดในสายงานบัญชี
"เงินสํารอง" ให้มีความหมายตามที่กําหนดในประกาศธนาคารแห่งประเทศไทยว่าด้วยหลักเกณฑ์การจัดขั้นและการกันเงินสํารองของสถาบันการเงิน
"เงินสํารองทั่วไป" (General provision) ให้มีความหมายตามที่กําหนดในประกาศรนาคารแห่งประเทศไทยว่าด้วยองค์ประกอบของเงินกองทุนสําหรับธนาคารพาณิชย์ที่จดทะเบียนในประเทศ
"Specific provision" ให้มีความหมายตามที่กําหนดในประกาศธนาคารแห่งประเทศไทยว่าด้วยหลักเกณฑ์การคํานวณสินทรัพย์เสี่ยงด้านเครดิตสําหรับธนาคารพาณิชย์ โดย Standardised Approach (วิธี SA)"
5.2 "5.7.1 ให้ธนาคารพาณิชย์เปิดเผยข้อมูลตามเกณฑ์มาตรฐานขั้นต่ําของข้อมูลที่ให้ธนาคารพาณิชย์เปิดเผย โดยแบ่งเป็น 5 หมวดสําคัญ ได้แก่ หมวด ก: ขอบเขตการบังคับใช้หมวด กก: ตัวขชี้วัดความเสี่ยงที่สําคัญ หมวด ข: เงินกองทุน หมวด ค: ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการประเมินความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ของธนาคารพาณิชย์ และหมวด ง: การเปิดเผยข้อมูลเงินกองทุนเพิ่มเติมตามหลักเกณฑ์ BCBS' โดยในแต่ละหมวดประกอบด้วยข้อมูลทั้งเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ (รายละเอียดปรากฏตามเอกสารแนบ 1) ทั้งนี้ ธนาคารแห่งประเทศไทยได้ให้ตัวอย่างตารางการเปิดเผยข้อมูลเชิงปริมาณในแต่ละหมวด เพื่อให้ธนาคารพาณิชย์เข้าใจถึงเนื้อหาของข้อมูลได้ชัดเจนขึ้น (รายละเอียดปรากฏตามเอกสารแนบ 2) อย่างไรก็ตาม ธนาคารพาณิชย์อาจพิจารณาใช้รูปแบบอื่นในการเปิดเผยข้อมูลได้ตามความเหมาะสม หากเนื้อหาของข้อมูลที่เปิดเผยเป็นไปตามเกณฑ์มาตรฐานขั้นต่ําที่ธนาคารแห่งประเทศไทยกําหนด
ทั้งนี้ ให้ธนาคารพาณิชย์ที่จดทะเบียนในประเทศเปิดเผยข้อมูลในหมวด ง โดยเป็นข้อมูลเงินกองทุนที่ต้องเปิดเผยเพิ่มเติมตามหลักเกณฑ์ BCBS ซึ่งได้แก่
(1) ข้อมูลคุณสมบัติที่สําคัญของตราสารทางการเงินที่นับเป็นเงินกองทุน (รายละเอียดปรากฏตามเอกสารแนบ 3)
(2) การเบิดเผยมูลค่าของเงินกองทุนในช่วงการทยอยนับเข้าหรือทยอยหักตามหลักเกณฑ์ Basel III (Transitional Period) โดยให้เปิดเผยยอดรวมมูลค่าของเงินกองทุนที่ต้องทยอยหักตามหลักเกณฑ์ Base! I! ในช่วงการทยอยหักเงินกองทุนตามที่กําหนดไว้ในข้อ (1) ของบทเฉพาะกาลของประกาศรนาคารแห่งประเทศไทยว่าด้วยองค์ประกอบของเงินกองทุนสําหรับธนาคารพาณิชย์ที่จดทะเบียนในประเทศ โดยแสดงเป็นยอดรวมสําหรับแต่ละรายการแยกเป็นเงินกองทุนชั้นที่ 1 ที่เป็นส่วนของเจ้าของ เงินกองทุนชั้นที่ 1 ที่เป็นตราสารทางการเงิน และเงินกองทุนชั้นที่ 2 สําหรับจํานวนที่สามารถนับเป็นเงินกองทุนได้ และจํานวนที่ไม่สามารถนับเป็นเงินกองทุนได้ (ร้ายละเอียดปรากฎตามเอกสารแนบ 4)"
5.3 "5.7.2 ให้ธนาคารพาณิชย์เปิดเผยข้อมูลตามข้อ 5.7.1 โดยมีความถี่ในการเปิดเผยข้อมูล ดังนี้
| | | |
| --- | --- | --- |
| หมวด | ข้อมูลที่ให้ธนาคารพาณิชย์เปิดเผย | ความถี่ |
| กกกขคง | ขอบเขตการบังคับใช้หลักเกณฑ์ตาม Basel II (Scope of application)ตัวชี้วัดความเสี่ยงที่สําคัญ (Key prudential metrics)เงินกองทุน (Capital) หัวข้อ 1 โครงสร้างเงินกองทุน (Capital structure) หัวข้อ 2 ความเพียงพอของเงินกองทุน (Capital adequacy)ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการประเมินความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ของธนาคารพาณิชย์(Risk exposure and assessment)I. ข้อมูลเชิงคุณภาพโดยทั่วไป สําหรับทุกประเภทความเสี่ยงII. ข้อมูลในแต่ละประเภทความเสี่ยง ซึ่งแบ่งเป็นข้อมูลเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ ความเสี่ยงด้านเครดิต (ไม่รวมฐานะที่เกี่ยวข้องกับตราสารทุน) หัวข้อ 1 ข้อมูลทั่วไปของฐานะที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงด้านเครดิต หัวข้อ 2 ข้อมูลฐานะที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงด้านเครดิต 2.1 โดยวิธี SA 2.2 โดยวิธี IRB หัวข้อ 3 ข้อมูลการปรับลดความเสี่ยงด้านเครดิต 3.1 โดยวิธี SA 3.2 โดยวิธี IRB ความเสี่ยงด้านตลาด หัวข้อ 4 ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงด้านตลาด 4.1 โดยวิธีมาตรฐาน 4.2 โดยวิธีแบบจําลอง ความเสี่ยงด้านปฏิบัติการ หัวข้อ 5 ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงด้านปฏิบัติการ ฐานะที่เกี่ยวข้องกับตราสารทุน หัวข้อ 6 ข้อมูลฐานะที่เกี่ยวข้องกับตราสารทุนในบัญชีเพื่อการธนาคาร ความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ยในบัญชีเพื่อการธนาคาร หัวข้อ 7 ข้อมูลความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ยในบัญชีเพื่อการธนาคารการเปิดเผยข้อมูลเงินกองทุนเพิ่มเติมตามหลักเกณฑ์ BCBS (เฉพาะธนาคารพาณิชย์ที่จดทะเบียนในประเทศ) หัวข้อ 1 ข้อมูลคุณสมบัติสที่สําคัญของตราสารทางการเงินที่นับเป็นเงินกองทุน หัวข้อ 2 การเปิดเผยมูลค่าของเงินกองทุนในช่วงการทยอยนับเข้าหรือทยอยหักตาม หลักเกณฑ์ Basel III | รายปีรายครึ่งปีรายครึ่งปีรายปีรายปีรายครึ่งปีรายปีรายปีรายปีรายครึ่งปี |
ทั้งนี้ ให้ธนาคารพาณิชย์เปิดเผยข้อมูลทั้งหมดภายในระยะเวลา 4 เดือนหลังจากวันสิ้นงวด
6. วันเริ่มต้นบังคับใช้
ประกาศนี้ให้ใช้บังคับสําหรับงวดที่เริ่มต้นในหรือหลังวันที่ 1 มกราคม 2563 เป็นต้นไป
ประกาศ ณ วันที่ 7 พฤษภาคม 2562
(นายวิรไท สันติประภพ)
ผู้ว่าการ
ธนาคารแห่งประเทศไทย
ฝ่ายนโยบายการกํากับสถาบันการเงิน
โทรศัพท์ 0 2283 5313, 0 2283 5303