法律人 LawPlayer logo

資料由法律人 LawPlayer整理提供·กฎหมายไทย / LawPlayer จากสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา

adminRule

ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย เรื่อง การอนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์ทำธุรกรรมที่ใช้เป็นเครื่องมือในการบริหารความเสี่ยงหลักทรัพย์ประเภทตราสารหนี้

เลขที่
วันที่ประกาศ
จำนวนมาตรา
20
มาตรา อารัมภบท

ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย

ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย

เรื่อง

การอนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์ทำธุรกรรมที่ใช้เป็นเครื่องมือ

ในการบริหารความเสี่ยงหลักทรัพย์ประเภทตราสารหนี้

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๙ ทวิ แห่งพระราชบัญญัติการธนาคารพาณิชย์ พ.ศ. ๒๕๐๕ และที่แก้ไขเพิ่มเติม ธนาคารแห่งประเทศไทยอนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์ทำธุรกรรมที่ใช้เป็นเครื่องมือในการบริหารความเสี่ยงหลักทรัพย์ประเภทตราสารหนี้

๓ ประเภท ดังนี้

(๑) ธุรกรรม Forward

Bond

(๒) ธุรกรรม Bond

Options

(๓) ธุรกรรม

Equity Index Linked Swap

คำจำกัดความของธุรกรรม

มาตรา ข้อ ๑

ข้อ ๑ ธุรกรรม Forward Bond คือ การซื้อหรือขายหลักทรัพย์ประเภทตราสารหนี้

โดยมีกำหนดระยะเวลาในการส่งมอบหลักทรัพย์และชำระราคาภายหลังวันที่ตกลงราคาซื้อขายกันเกิน

๒ วันทำการ แต่ไม่เกิน ๑ ปี

มาตรา ข้อ ๒

ข้อ ๒ ธุรกรรม Bond Options คือ การซื้อหรือขายสิทธิที่จะซื้อ (Call) หรือสิทธิที่จะขาย (Put) หลักทรัพย์อ้างอิงที่เป็นตราสารหนี้ตัวใดตัวหนึ่ง

หรือ กลุ่มตราสารหนี้ (Port) ในราคาที่ตกลงกันไว้ตามสัญญา

ณ วันใดวันหนึ่งภายในช่วงระยะเวลาของสัญญา (American options) หรือ ณ วันครบกำหนดสัญญา (European

options) โดยให้ทำธุรกรรมเฉพาะที่เป็น

options แบบพื้นฐาน (Plain

vanilla options) ที่มีวันครบกำหนดไม่เกิน

๑ ปี

มาตรา ข้อ ๓

ข้อ ๓ ธุรกรรม Equity Index Linked Swap หมายถึง

ข้อตกลงระหว่างคู่สัญญาสองฝ่ายที่จะแลกเปลี่ยนอัตราผลตอบแทนที่ได้จากอัตราดอกเบี้ยอ้างอิงในลักษณะคงที่

(Fixed Rate) หรือในลักษณะลอยตัว

(Floating Rate) กับอัตราผลตอบแทนที่อิงกับดัชนีราคาตลาดหลักทรัพย์

(Equity Index)

ขอบเขตและข้อกำหนดการทำธุรกรรม

มาตรา ข้อ ๔

ข้อ ๔ ให้ธนาคารพาณิชย์ทำธุรกรรม Forward Bond และ Bond Options โดยมีหลักทรัพย์อ้างอิงเป็นตราสารหนี้สกุลเงินบาทได้เฉพาะในกรณีดังต่อไปนี้

มาตรา ข้อ ๔

ข้อ ๔.๑

หลักทรัพย์อ้างอิง คือ ตั๋วเงินคลัง พันธบัตรรัฐบาล พันธบัตรธนาคารแห่งประเทศไทย

พันธบัตรรัฐวิสาหกิจและหุ้นกู้ที่รัฐบาลค้ำประกัน

ตราสารหนี้ที่ออกโดยองค์กรระหว่างประเทศ ได้แก่ International Monetary

Fund (IMF) Asian Development Bank (ADB) World Bank และตราสารหนี้ที่ได้รับการจัดอันดับเป็นระดับที่สามารถลงทุนได้

(Investmentgrade) โดยเป็นตราสารหนี้ที่ได้รับการจัดอันดับ

BBB หรือเทียบเท่าขึ้นไป

จากสถาบันจัดอันดับความน่าเชื่อถือที่ได้รับความเห็นชอบจากสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์

มาตรา ข้อ ๔

ข้อ ๔.๒

มีการตกลงจำนวนเงินตามสัญญา (Notional amount) และชำระราคาเฉพาะในรูปสกุลเงินบาทเท่านั้น

มาตรา ข้อ ๔

ข้อ ๔.๓

คู่ค้าเป็นนักลงทุนประเภทสถาบันตามที่ระบุในเอกสารแนบเท่านั้น

มาตรา ข้อ ๕

ข้อ ๕ ให้ธนาคารพาณิชย์ทำธุรกรรม Forward Bond และ Bond Options ที่มีหลักทรัพย์อ้างอิงเป็นตราสารหนี้สกุลเงินตราต่างประเทศได้

เฉพาะในกรณีที่คู่สัญญาเป็นสถาบันการเงินที่ได้รับอนุญาตให้ประกอบธุรกิจเกี่ยวกับปัจจัยชำระเงินต่างประเทศ

หรือเป็นบุคคลที่มีถิ่นที่อยู่นอกประเทศ (Non-resident) โดยการทำธุรกรรมกับบุคคลที่มีถิ่นที่อยู่นอกประเทศ

(Non-resident) จะต้องตกลงจำนวนเงินตามสัญญา

และชำระราคาในรูปเงินตราต่างประเทศเท่านั้น

มาตรา ข้อ ๖

ข้อ ๖ ให้ธนาคารพาณิชย์ทำธุรกรรม Equity Index Linked Swap ได้เฉพาะกรณีดังต่อไปนี้

มาตรา ข้อ ๖

ข้อ ๖.๑

เป็นการแลกเปลี่ยนอัตราผลตอบแทนที่ได้จากอัตราดอกเบี้ยอ้างอิงในประเทศกับอัตราผลตอบแทนที่อิงกับดัชนีราคาตลาดหลักทรัพย์ไทย

ซึ่งได้แก่ SET Index SET ๕๐

และดัชนีของกลุ่มของหุ้นที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ในประเทศไทย (Basket

Index) โดยมีวันครบกำหนดไม่เกิน ๓

ปี

กับคู่ค้าที่เป็นนักลงทุนประเภทสถาบันตามที่ระบุในเอกสารแนบซึ่งมีการตกลงจำนวนเงินตามสัญญา

(Notional amount) และชำระราคาเฉพาะในรูปสกุลเงินบาท

มาตรา ข้อ ๖

ข้อ ๖.๒

เป็นการแลกเปลี่ยนอัตราผลตอบแทนที่ได้จากอัตราดอกเบี้ยอ้างอิงในต่างประเทศกับอัตราผลตอบแทนที่อิงกับดัชนีราคาหลักทรัพย์ในต่างประเทศกับคู่ค้าที่เป็นสถาบันการเงินที่ได้รับอนุญาตให้ประกอบธุรกิจเกี่ยวกับปัจจัยชำระเงินต่างประเทศ

หรือเป็นบุคคลที่มีถิ่นที่อยู่นอกประเทศ (Non-resident) โดยการทำธุรกรรมกับบุคคลที่มีถิ่นที่อยู่นอกประเทศ

(Non-resident) จะต้องตกลงจำนวนเงินตามสัญญา

และชำระราคาในรูปเงินตราต่างประเทศเท่านั้น

มาตรา ข้อ ๗

ข้อ ๗ ให้ธนาคารพาณิชย์ถือปฏิบัติ ดังนี้

มาตรา ข้อ ๗

ข้อ ๗.๑

อนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์ทำธุรกรรมต่อไปนี้

(๑) ธุรกรรม Forward

Bond เพื่อป้องกันความเสี่ยง (Hedging)

(๒) การซื้อ Bond

Options ทั้งเพื่อป้องกันความเสี่ยงและเพื่อการค้า

(๓) การขาย Bond

Options ที่ธนาคารพาณิชย์มีกรรมสิทธิ์ในตราสารนั้น

มาตรา ข้อ ๗

ข้อ ๗.๒

อนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์ทำธุรกรรม Forward Bond และการขาย Bond Options เพื่อการค้าและธุรกรรม Equity Index

Linked Swap เมื่อธนาคารพาณิชย์ได้ปฏิบัติตามเงื่อนไขดังต่อไปนี้

(๑) คณะกรรมการธนาคาร

หรือคณะผู้บริหารที่มีอำนาจหน้าที่ความรับผิดชอบที่เกี่ยวข้อง (ในกรณีสาขาธนาคารพาณิชย์ต่างประเทศ)

จะต้องเข้าใจลักษณะธุรกรรมและความเสี่ยงที่เกี่ยวข้อง

โดยคณะกรรมการย่อยและผู้บริหารระดับสูงที่ได้รับมอบหมายให้ดูแลในการประกอบธุรกรรมดังกล่าวจะต้องมีความรู้ความเข้าใจในธุรกรรมที่กล่าวและความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องเป็นอย่างดีและจะต้องเป็นผู้ควบคุมดูแลการทำธุรกรรมดังกล่าวตามนโยบายที่ได้รับความเห็นชอบอย่างใกล้ชิด

และให้ความสำคัญในการบริหารความเสี่ยงที่เกิดจากการทำธุรกรรมดังกล่าว

(๒) ธนาคารพาณิชย์จะต้องกำหนดนโยบาย

กลยุทธ์ขั้นตอนการปฏิบัติในการประกอบธุรกรรม การบริหารความเสี่ยงที่เกี่ยวข้อง

และการควบคุมภายในไว้อย่างชัดเจนเป็นลายลักษณ์อักษร

โดยนโยบายดังกล่าวจะต้องได้รับความเห็นชอบจากคณะกรรมการธนาคาร

หรือคณะผู้บริหารที่มีอำนาจหน้าที่ความรับผิดชอบที่เกี่ยวข้อง (ในกรณีสาขาธนาคารพาณิชย์ต่างประเทศ)

หรือคณะกรรมการย่อยที่ได้รับมอบหมายให้ดูแลในการประกอบธุรกรรมดังกล่าว

(๓) ธนาคารพาณิชย์จะต้องมีหน่วยงานบริหารความเสี่ยงที่เป็นอิสระ

(Risk management unit) เพื่อทำหน้าที่ประเมิน

ติดตาม ควบคุม ตรวจสอบดูแลการบริหารความเสี่ยงโดยรวมของธนาคารพาณิชย์นั้น

และมีการรายงานโดยตรงต่อคณะกรรมการธนาคารผ่านทางคณะกรรมการบริหารความเสี่ยงอย่างสม่ำเสมอสำหรับกรณีสาขาธนาคารพาณิชย์ต่างประเทศ

หน่วยงานบริหารความเสี่ยงดังกล่าวอาจตั้งอยู่ในสำนักงานภูมิภาคก็ได้

โดยจะต้องมีการรายงานต่อหน่วยงานที่ได้รับมอบหมายจากสำนักงานใหญ่อย่างสม่ำเสมอ

(๔) ธนาคารพาณิชย์จะต้องมีบุคลากรเพียงพอเพื่อรองรับการประกอบธุรกรรมอย่างมีประสิทธิภาพและครบวงจร

โดยบุคลากรดังกล่าวจะต้องมีความรู้ ความเข้าใจ ความสามารถและประสบการณ์เพียงพอ

(๕) ธนาคารพาณิชย์จะต้องมั่นใจว่ามีมาตรการในการควบคุมและบริหารความเสี่ยงโดยรวมที่มีประสิทธิภาพ

สามารถสะท้อนและรองรับความเสี่ยงทั้งหมดที่เกิดขึ้นจากการประกอบธุรกรรม ทั้งนี้

ให้เน้นประสิทธิภาพของระบบบริหารความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ย (Interest

rate risk) ความเสี่ยงด้านราคาตราสารทุน

(Equity price risk) ความเสี่ยงทั้งหมดที่เกิดจากการประกอบธุรกรรม

Options ความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง

(Liquidity risk) และความเสี่ยงด้านเครดิต

(Credit risk) โดยธนาคารพาณิชย์จะต้องมีระบบที่ใช้ในการวัดความเสี่ยงที่สามารถสะท้อนความเสี่ยงโดยรวมและความเสี่ยงแต่ละประเภทที่เกิดขึ้นได้อย่างชัดเจน

ถูกต้องและแม่นยำ

และมีการนำระบบริหารความเสี่ยงดังกล่าวไปใช้ในการควบคุมความเสี่ยงในทางปฏิบัติ

มีการกำหนดหลักเกณฑ์วิธีการที่ใช้ในการประเมินมูลค่ายุติธรรม (Mark to

market) ที่เหมาะสม ชัดเจน

และสะท้อนมูลค่าตลาดที่แท้จริง และมีการประเมินมูลค่ายุติธรรม (Mark to

market) ของยอดคงค้าง ณ

ทุกสิ้นวันทำการมีการกำหนดระดับความเสี่ยงที่ยอมรับได้ (Limits) ให้มีความเหมาะสมกับระบบการบริหารความเสี่ยงโดยรวม

ลักษณะการดำเนินงานและฐานะเงินกองทุนของธนาคารพาณิชย์นั้น มีการทดสอบประสิทธิภาพ

ความถูกต้องและแม่นยำขอระบบบริหารความเสี่ยงภายใน ระยะเวลาที่เหมาะสม เช่น

มีการทดสอบ Back Test และมีการทดสอบ

Stress Test ของแบบจำลอง Value

at Risk อย่างสม่ำเสมอ

(๖) ธนาคารพาณิชย์จะต้องมั่นใจว่ามีระบบควบคุมภายในที่สามารถรองรับการทำธุรกรรมดังกล่าวได้อย่างมีประสิทธิภาพ

เพียงพอ เหมาะสม

มีระเบียบและวิธีปฏิบัติในการควบคุมภายในที่ชัดเจนและเป็นลายลักษณ์อักษร

มีการกำหนดโครงสร้างการควบคุมและมีการแบ่งแยกหน้าที่อย่างเหมาะสม

มีการตรวจสอบระบบควบคุมภายใน

และการปฏิบัติตามมาตรการควบคุมภายในอย่างสม่ำเสมอรวมทั้งมีการจัดทำระบบข้อมูลเพื่อรายงานความเสี่ยงและการจัดทำรายงานเสนอต่อคณะกรรมการตรวจสอบ

หรือหน่วยงานที่ได้รับมอบหมายจากสำนักงานใหญ่ในกรณีของสาขาธนาคารพาณิชย์ต่างประเทศโดยหน่วยงานดังกล่าวอาจตั้งอยู่ในสำนักงานภูมิภาคก็ได้

(๗) ให้ธนาคารพาณิชย์ทดลองนำผลขาดทุนสุทธิที่เกิดขึ้นจากการประเมินมูลค่ายุติธรรม

(Mark to market) Portfolio ของธุรกรรมข้อ

๑ ข้อ ๒ และข้อ ๓ และธุรกรรมที่ใช้ในการป้องกันความเสี่ยง[๑]

(Hedging instruments) ของ Portfolio

ธุรกรรมข้อ ๑ ข้อ ๒ และข้อ ๓

ดังกล่าว ณ ทุกสิ้นเดือน ไปหักออกจากตัวเลขเงินกองทุนของเดือนที่รายงานล่าสุด

หากปรากฏว่าเงินกองทุนของธนาคารพาณิชย์ต่ำกว่าเงินกองทุนขั้นต่ำที่ธนาคารพาณิชย์จะต้องดำรงตามกฎหมายห้ามมิให้ธนาคารพาณิชย์ทำธุรกรรมใดๆ

ที่อาจก่อให้เกิดความสูญเสียเพิ่มขึ้น ยกเว้นเป็นการทำธุรกรรมเพื่อปิดความเสี่ยง (Unwind

position) ทั้งนี้

หน่วยงานบริหารความเสี่ยงของธนาคารพาณิชย์ (Risk management unit) จะต้องเป็นผู้รับผิดชอบให้มีการตรวจสอบดูแลอย่างใกล้ชิดว่ามีการปฏิบัติตามระดับผลขาดทุนที่ยอมรับได้

(Stop Loss Limit) ที่ได้กำหนดไว้

มาตรา ข้อ ๘

ข้อ ๘ ธนาคารพาณิชย์ที่จะประกอบธุรกรรมในข้อ ๑ ข้อ ๒ และ ข้อ ๓

จะต้องวิเคราะห์ความเสี่ยงทางด้านเครดิตของคู่สัญญาตามพิธีการพิจารณาอนุมัติวงเงินสำหรับการประกอบธุรกรรมดังกล่าวโดยถี่ถ้วนและระมัดระวัง

มาตรา ข้อ ๙

ข้อ ๙ ธนาคารพาณิชย์จะต้องบันทึกบัญชีการทำธุรกรรม

การรับรู้กำไรขาดทุนและเปิดเผยข้อมูลในงบการเงินให้ถูกต้องตามมาตรฐานการบัญชีหรือวิธีปฏิบัติของสากล

มาตรา ข้อ ๑๐

ข้อ ๑๐ ธนาคารพาณิชย์จะต้องรายงานการประกอบธุรกรรม Forward

Bond และ Bond Options ให้ศูนย์ซื้อขายตราสารหนี้ไทย (Thai

Bond Dealing Center (TBDC)) โดยมีรายละเอียดตามที่ศูนย์ซื้อขายตราสารหนี้ไทยกำหนด

มาตรา ข้อ ๑๑

ข้อ ๑๑ ธนาคารพาณิชย์ที่จะประกอบธุรกรรมที่กล่าวข้างต้น จะต้องปฏิบัติตามหลักเกณฑ์การกำกับดูแลธุรกรรมนี้ตามที่ธนาคารแห่งประเทศไทยกำหนด

มาตรา ข้อ ๑๒

ข้อ ๑๒

ธนาคารพาณิชย์ต้องจัดเก็บหลักฐานในการทำธุรกรรมดังกล่าวไว้ที่ธนาคารพาณิชย์

เพื่อให้ผู้ตรวจการธนาคารพาณิชย์ตรวจสอบ

หรือจัดส่งสำเนาให้แก่ธนาคารแห่งประเทศไทยเมื่อมีการร้องขอ

มาตรา ข้อ ๑๓

ข้อ ๑๓[๒]

ประกาศนี้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษา

เป็นต้นไป

ประกาศ ณ วันที่ ๘ เมษายน พ.ศ. ๒๕๔๖

หม่อมราชวงศ์ปรีดิยาธร เทวกุล

ผู้ว่าการ

ธนาคารแห่งประเทศไทย

รายชื่อนักลงทุนประเภทสถาบัน

๑. ธนาคารพาณิชย์

๒. บริษัทเงินทุน

๓. บริษัทหลักทรัพย์

๔. บริษัทประกันภัย

๕. บริษัทประกันชีวิต

๖. ธนาคารแห่งประเทศไทย

๗. นิติบุคคลที่มีกฎหมายเฉพาะจัดตั้งขึ้น

๘. ส่วนราชการและรัฐวิสาหกิจตามกฎหมายว่าด้วยวิธีการงบประมาณ

๙. กองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน

๑๐. กองทุนบำเหน็จบำนาญ

๑๑. กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ

๑๒. กองทุนรวม

๑๓. กองทุนส่วนบุคคล

๑๔. นิติบุคคลที่มีสินทรัพย์รวมตามงบการเงินที่ผู้สอบบัญชีตรวจสอบแล้วสำหรับระยะเวลาล่าสุดตั้งแต่ห้าร้อยล้านบาทขึ้นไป

หมายเหตุ นักลงทุนประเภทสถาบันที่อยู่ภายใต้การกำกับดูแลของหน่วยงานอื่นของทางการจะต้องได้รับอนุญาตให้ทำธุรกรรมที่กล่าวจากหน่วยงานนั้นด้วย

สุภาพร/พิมพ์

๑ กรกฎาคม ๒๕๔๖

ศุภสรณ์/อภิสิทธิ์

ผู้จัดทำ

๒ กรกฎาคม ๒๕๔๖

[๑]ธนาคารพาณิชย์จะต้องจัดเก็บเอกสารหลักฐานที่แสดงให้เห็นได้ว่า

เป็นธุรกรรมที่ใช้ในการป้องกันความเสี่ยง (Hedging)

[๒]รก.๒๕๔๖/พ๔๕ง/๓๘/๑๑ เมษายน ๒๕๔๖

20 มาตรา

อ้างอิงกฎหมายนี้

ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย เรื่อง การอนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์ทำธุรกรรมที่ใช้เป็นเครื่องมือในการบริหารความเสี่ยงหลักทรัพย์ประเภทตราสารหนี้ (Office of the Council of State). Retrieved via LawPlayer, https://lawplayer.com/th/act/pythainlp_dfbe5b6f217686db

ที่มา: ระบบกลางกฎหมาย law.go.th (สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา).

Thai official texts excluded from copyright (Copyright Act B.E. 2537 s.7);開放資料層 CC BY 署名

本頁資料來源:สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (OCS)·整理提供:法律人 LawPlayer· lawplayer.com