ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย
ที่ สนส. 17/2551
เรื่อง การอนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์ประกอบธุรกิจการประกันภัย
อื่นๆ - 1. เหตุผลในการออกประกาศ
ในอดีตผู้ให้บริการด้านประกันภัยจํากัดอยู่เพียงบริษัทประกันวินาศภัยและบริษัทประกันชีวิตเท่านั้น ต่อมามีความต้องการใช้การประกันภัยเป็นเครื่องมือในการลดความเสี่ยงเพิ่มมากขึ้น ทั้งในส่วนของธนาคารพาณิชย์ในฐานะเจ้าหนี้ และประชาชนในฐานะลูกหนี้ที่กู้ยืมเงินโดยเฉพาะอย่างยิ่งลูกหนี้ที่รู้ยืมเงินเพื่อซื้อที่อยู่อาศัยซึ่งมีระยะเวลาการผ่อนชําระก่อนข้างยาว (10 ปีขึ้นไป) ที่มีความเสี่ยงอันอาจทําให้ต้องสูญเสียที่อยู่อาศัยหากเสียชีวิต หรือมีภาระทางการเงินเพิ่มขึ้นหากมีความเสียหายจากที่อยู่อาศัย เช่น เพลิงไหม้ เป็นต้น ซึ่งการประกันภัยจะเข้ามาช่วยบรรเทาภาระของผู้กู้ได้
ในทางปฏิบัติที่ผ่านมาธนาคารพาณิชย์จะแนะนําหรือนําเสนอโครงการประกันภัยของบริษัทในเครือของตนต่อลูกค้าผู้ขอสินเชื่อ ซึ่งธนาคารแห่งประเทศไทยไม่ขัดข้องที่ธนาคารพาณิชย์จะแนะนําบริการนี้ เพราะเห็นว่าการเสนอบริการในลักษณะที่กล่าวนี้มีประโยชน์ต่อลูกค้าแต่การทําประกันภัยดังกล่าวให้เป็นไปตามความสมัครใจของลูกค้า ห้ามธนาคารพาณิชย์กําหนดเป็นเงื่อนไขในการพิจารณาอนุมัติสินเชื่อ และจะบังคับให้ลูกค้าทําประกันภัยกับบริษัทใดบริษัทหนึ่งไม่ได้
ต่อมาสถานการณ์ตลาดเงินและตลาดทุนได้พัฒนาเปลี่ยนแปลงไป การประกันภัยเป็นเครื่องมือที่ใช้ในการระดมเงินออมและป้องกันความเสี่ยงได้อย่างกว้างขวาง กรมการประกันภัยซึ่งต่อมาได้เปลี่ยนเป็นสํานักงานคณะกรรมการกํากับและส่งเสริมการประกอบธุรกิจประกันภัย (คปภ.) และธนาคารแห่งประเทศไทยได้เล็งเห็นความสําคัญของการทําประกันภัย จึงได้เปิดให้ธนาคารพาณิชย์ทําธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับการประกันภัยได้เพิ่มขึ้น โดยปัจจุบันธนาคารแห่งประเทศไทยได้อนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์สามารถให้บริการแนะนํา เผยแพร่แผ่นพับโฆษณาของบริษัทประกันภัยให้แก่ลูกค้า รวมถึงการเป็นนายหน้าประกันภัย
การออกประกาศฉบับนี้ เพื่อให้การอ้างอิงอํานาจตามกฎหมายสอดคล้องกับพระราชบัญญัติธุรกิจสถาบันการเงิน พ.ศ.2551 และเป็นการรวบรวมประกาศและหนังสือเวียนที่เกี่ยวกับการอนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์ประกอบธุรกิจการประกันภัยให้อยู่ในฉบับเดียวกันโดยสาระสําคัญและหลักเกณฑ์ในการประกอบธุรกิจการประกันภัยไม่เปลี่ยนแปลง
อื่นๆ - 2. อํานาจตามกฎหมาย
อาศัยอํานาจตามความในมาตรา 36 แห่งพระราชบัญญัติธุรกิจสถาบันการเงิน พ.ศ. 2551 ธนาคารแห่งประเทศไทยอนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์ประกอบธุรกิจการประกันภัยตามข้อกําหนดในประกาศนี้
อื่นๆ - 3. ขอบเขตการบังคับใช้
ประกาศฉบับนี้ให้ใช้บังคับกับธนาคารพาณิชย์ตามกฎหมายว่าด้วยธุรกิจสถาบันการเงินทุกแห่ง
อื่นๆ - 4. ประกาศและหนังสือเวียนที่ยกเลิก
4.1 หนังสือเวียนที่ ธปท. ณก. (ว) 310/2536 เรื่อง การให้บริการที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการประกันภัยแก่ลูกค้าสินเชื่อเพื่อที่อยู่อาศัย ลงวันที่ 1 มีนาคม 2536
4.2 ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย เรื่อง การอนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์ประกอบธุรกิจนายหน้าประกันวินาศภัยและนายหน้าประกันชีวิต ลงวันที่ 20 ธันวาคม 2544 และหนังสือเวียนที่ สนส. (03) ว. 1/2545 ลงวันที่ 4 มกราคม 2545
4.3 หนังสือเวียนที่ ธปท.สนส. (31) ว. 196/2545 เรื่อง การอนุญาตให้ธนาคารพาณิชย์เผยแพร่แผ่นพับโฆษณาของบริษัทประกันภัย ลงวันที่ 22 มกราคม 2545
4.4 หนังสือเวียนที่ สนส. (03) ว. 10/2545 เรื่อง นําส่งประกาศนายทะเบียนกําหนดหลักเกณฑ์และเงื่อนไขการออกใบอนุญาตให้นิติบุคคลประเภทธนาคารพาณิชย์เป็นนายหน้าประกันวินาศภัยและนายหน้าประกันชีวิต ลงวันที่ 31 มกราคม 2545
อื่นๆ - 5. เนื้อหา
5.1 ในประกาศฉบับนี้
"นายหน้าประกันวินาศภัย" หมายความว่า ธุรกรรมการเป็นนายหน้าประกันวินาศภัยตามที่ได้รับอนุญาตจากนายทะเบียน
"นายหน้าประกันชีวิต" หมายความว่า ธุรกรรมการเป็นนายหน้าประกันชีวิตตามที่ได้รับอนุญาตจากนายทะเบียน
"บริษัท" หมายความว่า บริษัทจํากัดหรือบริษัทมหาชนจํากัดที่ได้รับใบอนุญาตประกอบธุรกิจประกันวินาศภัย ตามพระราชบัญญัติประกันวินาศภัย พ.ศ.2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติมหรือได้รับใบอนุญาตประกอบธุรกิจประกันชีวิต ตามพระราชบัญญัติประกันชีวิต พ.ศ.2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติม และหมายความรวมถึงสาขาของบริษัทประกันวินาศภัยหรือบริษัทประกันชีวิตต่างประเทศที่ได้รับใบอนุญาตประกอบธุรกิจประกันวินาศภัยหรือธุรกิจประกันชีวิตในราชอาณาจักรตามพระราชบัญญัติดังกล่าวด้วย
"นายทะเบียน" หมายความว่า นายทะเบียนตามพระราชบัญญัติประกันวินาศภัย พ.ศ.2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติม และพระราชบัญญัติประกันชีวิต พ.ศ.2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติม
5.2 หลักเกณฑ์ในการประกอบธุรกิจ
5.2.1 ธนาคารพาณิชย์ที่จะประกอบธุรกิจนายหน้าประกันวินาศภัยและนายหน้าประกันชีวิต จะต้องยื่นขอรับใบอนุญาตต่อนายทะเบียนและปฏิบัติตามประกาศนายทะเบียน ซึ่งออกตามความในพระราชบัญญัติประกันวินาศภัย พ.ศ.2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติมและพระราชบัญญัติประกันชีวิต พ.ศ.2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติม ในเรื่องที่เกี่ยวข้อง
(1) ประกาศนายทะเบียนเรื่องหลักเกณฑ์และเงื่อนไขในการออกใบอนุญาตให้นิติบุคคลประเภทธนาคารพาณิชย์เป็นนายหน้าประกันวินาศภัย ลงวันที่ 14 มกราคม 2545
(2) ประกาศนายทะเบียนเรื่องหลักเกณฑ์และเงื่อนไขในการออกใบอนุญาตให้นิติบุคคลประเภทธนาคารพาณิชย์เป็นนายหน้าประกันชีวิต ลงวันที่ 14 มกราคม 2545
5.2.2 ห้ามธนาคารพาณิชย์บังคับลูกค้าทําประกันภัยผ่านธนาคารพาณิชย์ หรือบังคับลูกค้าทําประกันภัยกับบริษัทใดบริษัทหนึ่งเป็นการเฉพาะเจาะจง หรือกําหนดการทําประกันภัยกับบริษัทใดบริษัทหนึ่งเป็นเงื่อนไขในการพิจารณาสินเชื่อหรือแนวปฏิบัติที่มีลักษณะเป็นการบังคับให้ลูกค้าทําประกันภัย แต่ให้ลูกค้ามีสิทธิเลือกที่จะทําประกันภัยกับบริษัทใดก็ได้หรือทําผ่านนายหน้าประกันวินาศภัยและ/หรือนายหน้าประกันชีวิตใดก็ได้ตามความสมัครใจของลูกค้า
5.2.3 กําหนดนโยบายการประกอบกิจการนายหน้าประกันภัย รวมถึงรายละเอียด ขั้นตอนการปฏิบัติ วิธีการดําเนินการ ขอบเขตความรับผิดชอบ การบริหารความเสี่ยงการคิดค่าธรรมเนียมหรือค่าบริการกับลูกค้าและกับบริษัทประกันภัย และระบบการควบคุมภายในไว้เป็นลายลักษณ์อักษร ทั้งนี้ นโยบายดังกล่าวต้องได้รับความเห็นชอบจากคณะกรรมการของธนาคารพาณิชย์
5.2.4 ตรวจสอบดูแลให้มีการปฏิบัติตามกฎหมายหรือกฎเกณฑ์อื่นที่เกี่ยวข้องโดยเคร่งครัด และต้องจัดให้มีระบบการควบคุมภายในที่เหมาะสม
5.2.5 บันทึกรับรู้รายได้ที่ได้รับจากนายหน้าประกันวินาศภัย นายหน้าประกันชีวิต หรือจากการให้บริการอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง ทั้งจากลูกค้า จากบริษัทประกันวินาศภัยและจากบริษัทประกันชีวิตให้ครบถ้วนถูกต้องตามความเป็นจริง
5.2.6 มีการจัดเก็บเอกสารหลักฐานที่เกี่ยวข้องไว้ที่ธนาคารพาณิชย์ เพื่อให้ธนาคารแห่งประเทศไทยสามารถตรวจสอบได้ตลอดเวลา
อื่นๆ - 6. วันเริ่มต้นบังคับใช้
ประกาศนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
ผู้มีอํานาจลงนาม - ประกาศ ณ วันที่ 3 สิงหาคม 2551
(นางธาริษา วัฒนเกส)
ผู้ว่าการ
ธนาคารแห่งประเทศไทย