ข้อ ๕๔
ข้อ ๕๔ ในหมวดนี้ สภาวะทำงานปกติ หมายความว่า สภาวะที่การใช้งานของมาตรวัดยังคงให้ผลถูกต้องอยู่ในค่าอัตราเผื่อเหลือเผื่อขาด เช่น ชนิดของของเหลวหรือก๊าซ ความหนาแน่นของของเหลวหรือก๊าซ ความหนืดของของเหลวหรือก๊าซ อุณหภูมิและความดันของของเหลวหรือก๊าซ รวมทั้งข้อกำหนดอื่น ๆ ที่มีผลต่อการทำงานของเครื่องวัด สภาวะพื้นฐาน หมายความว่า สภาวะของของเหลวหรือก๊าซที่ถูกวัด ซึ่งปริมาตรของของเหลวหรือก๊าซที่วัดได้ถูกแปลงค่าไปยังสภาวะนั้น ๆ เช่น อุณหภูมิพื้นฐาน และความดันพื้นฐาน โดยกำหนดให้อุณหภูมิพื้นฐานเป็น ๐ องศาเซลเซียส ๑๕ องศาเซลเซียส ๒๐ องศาเซลเซียส หรือ ๓๐ องศาเซลเซียส และความดันพื้นฐานเป็น ๑๐๑.๓๒๕ กิโลพาสคัล สภาวะขณะวัด หมายความว่า สภาวะของของเหลวหรือก๊าซ ซึ่งถูกวัดปริมาตรขณะนั้น เช่น อุณหภูมิและความดันของของเหลวหรือก๊าซ ขณะทำการวัดปริมาตร ช่องขั้นหมายมาตรา หมายความว่า ระยะระหว่างสองขั้นหมายมาตราที่ติดต่อกันโดยวัดตามแนวกึ่งกลางของขั้นหมายมาตราที่เล็กที่สุด พิกัดกำลัง หมายความว่า ระยะความยาวระหว่างขั้นหมายมาตราศูนย์ถึงขั้นหมายมาตราสูงสุด โดยไม่รวมขั้นหมายมาตราเผื่อ ขั้นหมายมาตราเผื่อ หมายความว่า ขั้นหมายมาตราที่แสดงค่ากำกับถัดจากขั้นหมายมาตราสูงสุด แต่ต้องยาวไม่เกินกว่า ๔๐ เซนติเมตร ส่วนตรวจวัดระดับของของเหลว หมายความว่า ส่วนที่ทำหน้าที่ตรวจวัดระดับของของเหลวและส่งข้อมูลไปยังส่วนแสดงค่าโดยตรงหรือผ่านส่วนถ่ายทอดสัญญาณ ซึ่งมี ๒ แบบ คือ (๑) ส่วนตรวจวัดระดับของของเหลวแบบเคลื่อนที่ ได้แก่ ส่วนตรวจวัดระดับของของเหลวซึ่งสัมผัสโดยตรงกับของเหลวภายในถัง และเคลื่อนที่ในแนวดิ่งไปพร้อมกับระดับของของเหลวที่เปลี่ยนแปลง (๒) ส่วนตรวจวัดระดับของของเหลวแบบไม่เคลื่อนที่ ได้แก่ ส่วนตรวจวัดระดับของของเหลวซึ่งติดตั้งอยู่กับที่ มีส่วนส่งสัญญาณคลื่นไปกระทบกับผิวของของเหลวแล้วสะท้อนกลับมายังส่วนรับสัญญาณคลื่นของเครื่องวัด ระบบการวัดปริมาตรของเหลว หมายความว่า ระบบที่ประกอบด้วยมาตรวัดปริมาตรของเหลว อุปกรณ์ควบ และอุปกรณ์เสริม ระบบการวัดมวลของเหลว หมายความว่า ระบบที่ประกอบด้วยมาตรวัดมวลโดยตรง อุปกรณ์ควบ และอุปกรณ์เสริม อุปกรณ์ควบ หมายความว่า อุปกรณ์ใช้งานพิเศษเฉพาะเกี่ยวข้องโดยตรงกับผลของการวัด เช่น ส่วนตั้งศูนย์ ส่วนพิมพ์ค่า ส่วนแสดงราคา ส่วนแสดงผลรวม ส่วนแปลงค่า หรือส่วนตั้งปริมาณจ่ายล่วงหน้า อุปกรณ์เสริม หมายความว่า ส่วนหรืออุปกรณ์ที่นอกเหนือจากอุปกรณ์ควบที่จำเป็นต้องใช้เพื่อเพิ่มความเชื่อมั่นในผลการวัดอย่างถูกต้อง หรือมุ่งใช้เพื่อช่วยให้การดำเนินการในการวัดสะดวกยิ่งขึ้น หรือเป็นอุปกรณ์ที่มีผลกระทบต่อความแม่นยำในการวัด เช่น เครื่องจำกัดไอ ไส้กรอง ปั๊ม วาล์ว หรือท่อ ปริมาณน้อยที่สุดที่วัดได้ของระบบ หมายความว่า ปริมาณน้อยที่สุดที่ระบบการวัดปริมาณของของเหลวสามารถวัดได้อย่างถูกต้อง เว้นแต่ (๑) กรณีระบบการวัดปริมาณของของเหลวมีไว้เพื่อจ่ายของเหลว ปริมาณน้อยที่สุดที่วัดได้ คือ ปริมาณจ่ายต่ำสุด (๒) กรณีระบบการวัดปริมาณของของเหลวมีไว้เพื่อรับของเหลว ปริมาณน้อยที่สุดที่วัดได้ คือ ปริมาณรับต่ำสุด ทั้งนี้ ในกรณีที่เป็นมาตรวัดปริมาตรของเหลว มาตรวัดปริมาตรน้ำ หรือมาตรวัดปริมาตรก๊าซ ปริมาณที่วัดมีหน่วยเป็นปริมาตร และในกรณีที่เป็นมาตรวัดมวลโดยตรง ปริมาณที่วัดมีหน่วยเป็นน้ำหนัก มาตรวัดที่ใช้ในการขายปลีก หมายความว่า มาตรวัดที่ใช้ในการวัดปริมาณการส่งจ่ายของเหลวโดยปกติไม่เกิน ๔๐๐ ลิตร ต่อการส่งจ่าย ๑ ครั้ง มาตรวัดที่ใช้ในการขายส่ง หมายความว่า มาตรวัดที่ใช้ในการวัดปริมาณการส่งจ่ายของเหลวที่นอกเหนือจากมาตรวัดที่ใช้ในการขายปลีก ช่วงอัตราเผื่อเหลือเผื่อขาด หมายความว่า ค่าความแตกต่างของอัตราเผื่อเหลือเผื่อขาดระหว่างค่าสูงที่สุดของฝ่ายมากและค่าต่ำที่สุดของฝ่ายน้อย พิสัยความคลาดเคลื่อน หมายความว่า ค่าความแตกต่างที่มากที่สุดของค่าความคลาดเคลื่อนที่วัดได้ อัตราการไหล หมายความว่า ปริมาณของของเหลว น้ำ หรือก๊าซ ที่ไหลผ่านมาตรวัดต่อหนึ่งหน่วยเวลา อัตราการไหลสูงสุด หมายความว่า อัตราการไหลสูงสุดที่มาตรวัดสามารถทำงานได้ โดยไม่เกิดความเสียหายกับตัวมาตรวัด และความคลาดเคลื่อนของการวัดปริมาตรของมาตรวัดไม่เกินไปกว่าอัตราเผื่อเหลือเผื่อขาดที่กำหนด อัตราการไหลระบุ หมายความว่า อัตราการไหลที่มาตรวัดทำงานอย่างปกติทั้งต่อเนื่องและไม่ต่อเนื่องได้ โดยความคลาดเคลื่อนของมาตรวัดไม่เกินไปกว่าอัตราเผื่อเหลือเผื่อขาดที่กำหนดและอัตราการไหลระบุมีค่าเป็น ๐.๕ เท่าของอัตราการไหลสูงสุด อัตราการไหลต่ำสุด หมายความว่า อัตราการไหลต่ำสุดที่มาตรวัดสามารถทำงานได้ โดยความคลาดเคลื่อนของมาตรวัดไม่เกินไปกว่าอัตราเผื่อเหลือเผื่อขาดที่กำหนด อัตราการไหลเปลี่ยนช่วง หมายความว่า ค่าอัตราการไหลที่แบ่งช่วงการไหลข้างต่ำและช่วงการไหลข้างสูง และเป็นจุดที่เปลี่ยนค่าอัตราเผื่อเหลือเผื่อขาดที่กำหนดตามช่วงการไหลนั้น ๆ ช่วงการไหลข้างต่ำ หมายความว่า ช่วงการไหลที่ต่ำกว่าอัตราการไหลเปลี่ยนช่วงไปจนถึงอัตราการไหลต่ำสุด ช่วงการไหลข้างสูง หมายความว่า ช่วงการไหลตั้งแต่อัตราการไหลเปลี่ยนช่วงและไม่เกินกว่าอัตราการไหลสูงสุด ขั้นหมายมาตราตรวจรับรอง หมายความว่า ขั้นหมายมาตราของส่วนแสดงค่าแบบแอนะล็อก หรือส่วนที่ละเอียดที่สุดของส่วนแสดงค่าแบบดิจิทัลและแบบกึ่งดิจิทัล ที่เคลื่อนที่เร็วที่สุด และยังสามารถอ่านค่าได้ ปริมาตร ๑ รอบวัด หมายความว่า ปริมาตรของก๊าซเนื่องจากผลการวัดของมาตรวัดจบรอบการทำงานของส่วนวัด ค่าความคลาดเคลื่อนของการแสดงค่า หมายความว่า ผลต่างของค่าปริมาตรซึ่งแสดงโดยส่วนแสดงค่ากับค่าปริมาตรจริงของก๊าซ โดยแสดงค่าเป็นร้อยละ เครื่องวัดความยาว