ข้อ ๓
ให้ผู้มีหน้าที่ตรวจสอบมาตรฐานสินค้าดำเนินการตรวจสอบมาตรฐานสินค้าข้าวโพดแยกเป็น
๒ ขั้นตอน คือ การตรวจสอบก่อนตรวจปล่อยและการตรวจสอบขั้นตรวจปล่อย
และให้ปฏิบัติตามหลักเกณฑ์และวิธีการดังต่อไปนี้
๓.๑ การตรวจสอบก่อนตรวจปล่อย
๓.๑.๑
ในกรณีที่เป็นสินค้าข้าวโพดเก็บเป็นกองบรรจุกระสอบ
ให้ชักตัวอย่างโดยวิธีสุ่มจากกระสอบไม่น้อยกว่าร้อยละ ๕ ของจำนวนกระสอบทั้งหมดจากด้านต่าง
ๆ ของกองไม่น้อยกว่า ๒ ด้าน คือ ด้านบนของกอง ๑ ด้าน และด้านข้างอีกไม่น้อยกว่า ๑
ด้าน
ในกรณีที่ไม่อาจชักตัวอย่างโดยวิธีการดังกล่าวข้างต้นได้เนื่องจากวัตถุที่ใช้ในการบรรจุหุ้มห่อเป็นกระสอบที่ทอด้วยเส้นใยสังเคราะห์หรือถุงพลาสติกหรืออย่างอื่นที่ผู้ซื้อได้ทำความตกลงกับผู้ทำการค้าขาออก
ให้ชักตัวอย่างจากกระสอบหรือภาชนะบรรจุที่สุ่มมาจากกองสินค้าไม่น้อยกว่าร้อยละ ๒
ของจำนวนกระสอบหรือภาชนะบรรจุทั้งหมดด้วยวิธีการเปิดปากถุงหรือผ่าปากกระสอบหรือภาชนะบรรจุสินค้า
หรือให้ชักตัวอย่างจากทุกกระสอบหรือภาชนะบรรจุในขณะทำการบรรจุ (Supervised
Packing)
พร้อมทั้งตรวจสอบการบรรจุหุ้มห่อตลอดจนวัตถุที่ใช้ในการบรรจุหุ้มห่อ
และให้สุ่มสินค้าในขณะทำการบรรจุให้ได้ปริมาณรวมกันไม่น้อยกว่า ๐.๕
กิโลกรัมทุกระยะ ๑๐๐ เมตริกตันเพื่อตรวจสอบความชื้นและทุกระยะ ๒๐๐ เมตริกตันเพื่อตรวจสอบเมล็ดสีอื่น
เมล็ดลีบ เมล็ดเสียบางส่วน เมล็ดเสียมาก เมล็ดที่ถูกแมลงทำลาย เมล็ดแตก
และวัตถุอื่น
๓.๑.๒
ในกรณีที่เป็นสินค้าข้าวโพดเก็บเป็นกองไม่บรรจุกระสอบให้ชักตัวอย่างโดยวิธีสุ่มจากจุดต่าง
ๆ ที่ลึกลงไปจากผิวกองไม่น้อยกว่า ๐.๕ เมตร รอบ ๆ กองสินค้าแต่ละจุดที่อยู่ข้างเคียงกันมีระยะห่างกันในรัศมีไม่เกิน
๒ เมตร และให้ชักตัวอย่างแต่ละจุดไม่น้อยกว่า ๐.๕ กิโลกรัม
๓.๑.๓
ในกรณีที่เป็นสินค้าข้าวโพดที่เก็บในถังไซโล ให้ชักตัวอย่างโดยวิธีสุ่มทุก ๆ
ระยะความลึก ๑ เมตร ให้ได้ตัวอย่างไม่น้อยกว่า ๑ กิโลกรัม จากด้านบนของสินค้าข้าวโพดในถังไซโลนั้นเรื่อยไปจนถึงระดับความลึกไม่น้อยกว่า
๓ ใน ๔ ของความสูงของสินค้าข้าวโพดในถังไซโล
หรือให้สุ่มชักตัวอย่างจากสินค้าข้าวโพดที่ลำเลียงหรือถ่ายเทออกมาตามที่ระบุในข้อ
๒.๕ วรรคสาม ทุกระยะ แต่ละระยะต้องมีปริมาณสินค้าข้าวโพดไม่เกิน ๑ เมตริกตัน
โดยให้ชักตัวอย่างระยะละไม่น้อยกว่า ๐.๕ กิโลกรัม
๓.๑.๔
ในกรณีที่เป็นสินค้าข้าวโพดกำลังลำเลียงเข้าเก็บในคลังสินค้าหรือที่เก็บสินค้าหรือถังไซโล
ให้ชักตัวอย่างโดยวิธีสุ่มจากรถบรรทุกทุกคันรถหรือทุก ๆ
หน่วยที่มีปริมาณใกล้เคียงกับ ๑ คันรถ คันรถละหรือหน่วยละไม่น้อยกว่า ๐.๕ กิโลกรัม
ถ้าสินค้าข้าวโพดที่กำลังลำเลียงเป็นสินค้าข้าวโพดบรรจุกระสอบให้ชักตัวอย่างโดยวิธีสุ่มจากกระสอบไม่น้อยกว่าร้อยละ
๕ ของจำนวนกระสอบทั้งหมด และต้องได้ปริมาณตัวอย่างไม่น้อยกว่าคันรถละหรือหน่วยละ
๐.๕ กิโลกรัม
๓.๑.๕ ให้นำตัวอย่างสินค้าข้าวโพดจากแต่ละกองหรือจากแต่ละถังไซโลที่ชักไว้ตาม
๓.๑.๑ หรือ ๓.๑.๒ หรือ ๓.๑.๓ หรือ ๓.๑.๔
แล้วแต่กรณีมาคลุกเคล้ากันให้เป็นตัวอย่างเดียวสำหรับแต่ละกองหรือแต่ละถังไซโลนั้น
แล้วทอนจนเหลือตัวอย่างประมาณ ๓ กิโลกรัม แบ่งตัวอย่างส่วนที่เหลือออกเป็น ๖ ส่วน
แต่ละส่วนมีน้ำหนักไม่น้อยกว่า ๐.๕ กิโลกรัม
นำตัวอย่างแต่ละส่วนบรรจุลงในถุงหรือภาชนะที่ป้องกันการเปลี่ยนแปลงสภาพของตัวอย่างได้
ผนึกสลากแสดงวันเดือนปีและปริมาณสินค้าข้าวโพดในกองหรือถังไซโลที่ชักตัวอย่าง
แล้วให้ผู้มีหน้าที่ตรวจสอบมาตรฐานสินค้าและผู้แทนผู้จัดให้มีการตรวจสอบที่อยู่ในขณะชักตัวอย่างลงลายมือชื่อกำกับไว้
ทำตราประทับปากถุงหรือภาชนะ
และให้ผู้ที่เกี่ยวข้องดังกล่าวข้างต้นลงลายมือชื่อกำกับไว้ที่รอยผนึกสลากปากถุงหรือภาชนะอีกครั้งหนึ่ง
มอบตัวอย่างดังกล่าวให้ผู้มีหน้าที่รับมอบตามที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวง
ในกรณีที่สำนักงานมาตรฐานสินค้าเป็นผู้ดำเนินการตรวจสอบให้ดำเนินการตามวรรคหนึ่ง
แต่ให้ทอนและแบ่งตัวอย่างออกเป็น ๔ ส่วน
ส่งมอบตัวอย่างดังกล่าวให้แก่ผู้ทำการค้าขาออก ๑ ส่วน
และนำส่งสำนักงานมาตรฐานสินค้า ๓ ส่วน
๓.๑.๖ ให้ประทับ ปิด หรือผูกติด ตรา แผ่นป้าย
หรือสลากแสดงวันเดือนปีและปริมาณสินค้าข้าวโพดกองหรือถังไซโลที่ชักตัวอย่างแล้วทำตราประทับสินค้าข้าวโพดกองหรือถังไซโลที่ได้ชักตัวอย่างไว้แล้วนั้นในลักษณะที่สามารถใช้เป็นหลักฐานในการรักษาสินค้านั้นมิให้ถูกเพิ่มเติมสับเปลี่ยนหรือเปลี่ยนแปลงได้
๓.๒ การตรวจสอบขั้นตรวจปล่อย
๓.๒.๑ สินค้าข้าวโพดที่จะตรวจสอบขั้นตรวจปล่อยได้ต้องเป็นสินค้าข้าวโพดที่ปรากฏผลการตรวจสอบขั้นก่อนตรวจปล่อยว่าถูกต้องตามมาตรฐานที่กระทรวงพาณิชย์กำหนด
หรือในกรณีที่มีการซื้อขายตามตัวอย่างต้องปรากฏผลกาตรวจสอบขั้นก่อนตรวจปล่อยว่ามีคุณภาพไม่ต่ำกว่าตัวอย่างหรือเงื่อนไขที่ผู้ซื้อได้ตกลงไว้
๓.๒.๒ ให้ตรวจสอบสินค้าข้าวโพดทางกายภาพ
ตรวจสอบวัตถุที่ใช้ในการบรรจุหุ้มห่อรวมตลอดถึงการเย็บ ปิด ผนึก
พร้อมทั้งชักตัวอย่างไว้ทุก ๆ กระสอบหรือทุก ๆ หน่วยบรรจุ
ในกรณีที่มิได้บรรจุหุ้มห่อให้ชักตัวอย่างทุก ๆ
คันรถหรือทุกหน่วยหรือทุกระยะขณะลำเลียงสินค้าข้าวโพดในปริมาณที่เท่ากับ ๑
คันรถบรรทุก โดยให้ชักตัวอย่างคันรถละหรือหน่วยละไม่น้อยกว่า ๐.๕ กิโลกรัม
ในกรณีที่การบรรจุหุ้มห่อหรือวัตถุที่ใช้ในการบรรจุหุ้มห่อไม่อยู่ในสภาพที่จะชักตัวอย่างทุกกระสอบหรือทุกภาชนะบรรจุได้
ให้สุ่มทั้งกระสอบหรือภาชนะบรรจุสินค้าที่กำลังตรวจปล่อยเป็นระยะ ๆ
ไม่น้อยกว่าร้อยละ ๑๐
ของจำนวนกระสอบหรือภาชนะบรรจุทั้งหมดในแต่ละคำร้องขอให้ออกใบรับรองมาตรฐานสินค้า
และเปิดปากกระสอบหรือภาชนะบรรจุเพื่อชักตัวอย่าง
สำหรับสินค้าในกองที่ได้ดำเนินการตรวจสอบแล้วในขณะทำการบรรจุ
(Supervised
Packing)
ไม่ต้องตรวจสอบและชักตัวอย่างซ้ำอีก เว้นแต่สินค้าในกองนั้นเก็บไว้นานเกินกว่า ๑๕
วันนับแต่วันที่ได้ทำตราประทับกองสินค้าไว้ครั้งแรกให้สุ่มทั้งกระสอบหรือภาชนะบรรจุจากกองสินค้าไม่เกินร้อยละ
๒ ของจำนวนกระสอบหรือภาชนะบรรจุทั้งหมด เพื่อตรวจสอบคุณภาพของสินค้าตามข้อ ๓.๒.๓
อีกครั้งหนึ่ง
๓.๒.๓ ในระหว่างการตรวจสอบ
ให้สุ่มตัวอย่างจากกองหรือจากถังไซโล ณ จุดที่กำลังตรวจปล่อยทุก ๆ ๑๐๐
เมตริกตันที่ขนออกไปให้ได้ตัวอย่างรวมกันไม่น้อยกว่า ๐.๕
กิโลกรัมแล้วตรวจสอบความชื้น สำหรับอัตราส่วนของเมล็ดสีอื่น เมล็ดลีบ
เมล็ดเสียบางส่วน เมล็ดเสียมาก เมล็ดที่ถูกแมลงทำลาย เมล็ดแตก วัตถุอื่น
ให้ตรวจสอบทุกตัวอย่างเว้นหนึ่งตัวอย่าง
ในกรณีการตรวจสอบตัวอย่างตามวรรคหนึ่งปรากฏผลว่าไม่ถูกต้องตามมาตรฐานหรือตามตัวอย่างหรือเงื่อนไขที่ตกลงซื้อขายกันไว้
ก็ให้ระงับการตรวจสอบสินค้าข้าวโพดกองหรือถังไซโลนั้นแล้วให้ผู้จัดให้มีการตรวจสอบคัดแยกหรือลำเลียงหรือถ่ายเทสินค้าข้าวโพดส่วนที่ปรากฏผลการตรวจสอบต่อไปมาตรวจสอบในลักษณะเดียวกันอีกครั้งหนึ่ง
ถ้าปรากฏผลการตรวจสอบตัวอย่างว่ามีคุณภาพถูกต้องก็ให้ตรวจปล่อยสินค้าข้าวโพดส่วนนั้นต่อไปได้
ในกรณีที่สินค้าข้าวโพดมีคุณภาพไม่ถูกต้องแต่มิใช่เนื่องจากมีความชื้นเกินกำหนด
ถ้าผู้จัดให้มีการตรวจสอบนำสินค้าข้าวโพดจากส่วนอื่นในกองเดียวกันหรือจากกองหรือถังไซโลอื่นที่ปรากฏผลการตรวจสอบขั้นก่อนตรวจปล่อยแล้วว่าถูกต้องตามมาตรฐานหรือตามตัวอย่างหรือเงื่อนไขที่ตกลงซื้อขายกันไว้แล้วแต่กรณี
มาผสมหรือคลุกเคล้ากับสินค้าข้าวโพดจุดที่ปรากฏผลการตรวจสอบตัวอย่างว่ามีคุณภาพไม่ถูกต้องนั้นจนมีคุณภาพถูกต้องก็ให้ตรวจปล่อยสินค้าข้าวโพดนั้นต่อไปได้
๓.๒.๔
ให้ผู้มีหน้าที่ตรวจสอบมาตรฐานสินค้ารักษาตัวอย่างที่ชักไว้ขณะตรวจสอบตาม ๓.๒.๒
ในลักษณะที่สามารถป้องกันการเพิ่มเติมสับเปลี่ยนหรือเปลี่ยนแปลงได้
๓.๒.๕ การตรวจสอบน้ำหนัก
ในกรณีที่เป็นสินค้าข้าวโพดบรรจุกระสอบ
ถ้าชั่งเป็นรายกระสอบให้ชั่งไม่น้อยกว่าร้อยละ ๕
ของจำนวนกระสอบที่จะพึงออกใบรับรองมาตรฐานสินค้าให้ถ้าชั่งพร้อมทั้งคันรถบรรทุกที่ใช้บรรทุกให้ชั่งไม่น้อยกว่าร้อยละ
๒
ของจำนวนเที่ยวรถที่ใช้บรรทุกสินค้าข้าวโพดที่จะพึงออกใบรับรองมาตรฐานสินค้าให้ทั้งหมด
แต่ทั้งนี้สินค้าข้าวโพดที่จะพึงออกใบรับรองมาตรฐานสินค้าให้ทั้งหมด
แต่ทั้งนี้สินค้าข้าวโพดที่บรรทุกอยู่ในรถแต่ละเที่ยวนั้นต้องมีจำนวนที่เป็นกระสอบเท่ากัน
ในกรณีเป็นสินค้าข้าวโพดไม่บรรจุกระสอบ
ให้ตรวจสอบน้ำหนักเต็มจำนวนที่จะพึงออกใบรับรองมาตรฐานสินค้าให้ทั้งหมด
๓.๒.๖
เมื่อตรวจสอบตามคำร้องขอให้ออกใบรับรองมาตรฐานสินค้าแต่ละคำร้องขอครบถ้วนแล้ว
ให้จัดทำตัวอย่างที่ได้ชักไว้ตาม ๓.๒.๒ ตามหลักเกณฑ์และวิธีการ
และส่งมอบให้ผู้มีหน้าที่รับมอบดังระบุไว้ใน ๓.๑.๕
ในกรณีที่คำร้องขอให้ออกใบรับรองมาตรฐานสินค้ามีปริมาณเกินกว่า ๑,๐๐๐
เมตริกตันให้จัดทำตัวอย่างหนึ่งตัวอย่างต่อสินค้าข้าวโพด ๑,๐๐๐ เมตริกตันเศษของ
๑,๐๐๐ เมตริกตัน ตั้งแต่ ๕๐๐ เมตริกตันขึ้นไปให้ถือเป็น ๑,๐๐๐ เมตริกตัน
การออกใบรับรองผลการตรวจสอบมาตรฐานหรือผลการวิเคราะห์ตัวอย่าง
ให้ถือผลเฉลี่ยของผลวิเคราะห์ตัวอย่างทั้งหมดของคำร้องขอนั้นเป็นเกณฑ์
ในกรณีที่ผู้ทำการค้าขาออกซึ่งสินค้ามาตรฐานแจ้งความประสงค์จะขอให้ออกใบรับรองผลการตรวจสอบมาตรฐานสินค้าหรือผลการวิเคราะห์ตัวอย่างเป็นตอน
ๆ ตามปริมาณที่ตรวจสอบเสร็จตามที่แจ้งความประสงค์ไว้โดยไม่ต้องรอให้การตรวจสอบครบถ้วนตามคำร้องขอให้ออกใบรับรองมาตรฐานสินค้า
ให้จัดทำตัวอย่างหนึ่งตัวอย่างต่อสินค้าข้าวโพดที่ได้ตรวจสอบแล้วเสร็จตามปริมาณที่แจ้งความประสงค์ไว้
แต่ทั้งนี้ต้องมีปริมาณไม่เกิน ๑,๐๐๐ เมตริกตัน
และให้นำความในวรรคหนึ่งมาใช้บังคับโดยอนุโลม
ในกรณีที่เป็นสินค้าที่ได้ดำเนินการตรวจสอบแล้วในขณะทำการบรรจุ
(Supervised
Packing)
ผลวิเคราะห์ตัวอย่างตามคำร้องขอให้ออกใบรับรองมาตรฐานสินค้าแต่ละคำร้องขอ
ให้อนุโลมตามผลวิเคราะห์ตัวอย่างขั้นก่อนตรวจปล่อย โดยไม่ต้องจัดทำตัวอย่างอีก
๓.๒.๗
ในกรณีที่ต้องบรรทุกสินค้าข้าวโพดที่ได้รับการตรวจสอบไปขนถ่าย ณ
ท่าเรือซึ่งอยู่ห่างไกลจากสถานที่ที่จัดให้มีการตรวจสอบให้ทำตราประทับสินค้าข้าวโพดที่บรรทุกอยู่ในยานพาหนะนั้นไว้ในลักษณะที่สามารถใช้เป็นหลักฐานในการป้องกันการเพิ่มเติมสับเปลี่ยนหรือเปลี่ยนแปลงไว้จนกว่าจะเริ่มขนถ่าย
๓.๒.๘
เมื่อสิ้นเวลาการตรวจสอบในแต่ละวันและการจัดให้มีการตรวจสอบนั้นยังไม่แล้วเสร็จ
หรือในกรณีที่การตรวจสอบแล้วเสร็จแต่ยังมีสินค้าข้าวโพดที่ได้ชักตัวอย่างเพื่อตรวจสอบขั้นตรวจปล่อยคงเหลืออยู่อีกและผู้จัดให้มีการตรวจสอบประสงค์จะจัดให้มีการตรวจสอบขั้นตรวจปล่อยซึ่งสินค้าข้าวโพดนั้นในครั้งต่อไป
ให้ทำตราประทับสินค้าข้าวโพดกองหรือถังไซโลที่เหลืออยู่นั้นเพื่อป้องกันการเพิ่มเติมสับเปลี่ยนหรือเปลี่ยนแปลงไว้ด้วย
ประกาศฉบับนี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนด ๑๕
วัน นับถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป[๑]
ประกาศ
ณ วันที่ ๑๓ มีนาคม ๒๕๓๕
อมเรศ ศิลาอ่อน
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์
อุษมล/ผู้จัดทำ
๒๐
กันยายน ๒๕๕๔
[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๐๙/ตอนที่ ๔๑/หน้า ๓๔๖๐/๒๔ มีนาคม ๒๕๓๕