ข้อ ๓ ในประกาศนี้
กนอ. หมายความว่า การนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย
ข้อบังคับ หมายความว่า ข้อบังคับคณะกรรมการการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ว่าด้วยหลักเกณฑ์
วิธีการ และเงื่อนไขในการประกอบกิจการในนิคมอุตสาหกรรม พ.ศ. ๒๕๕๑ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยข้อบังคับคณะกรรมการการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย
ว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการประกอบกิจการในนิคมอุตสาหกรรม (ฉบับที่ ๔) พ.ศ. ๒๕๕๙
ผู้ประกอบอุตสาหกรรม หมายความว่า ผู้ซึ่งได้รับอนุญาตให้ประกอบอุตสาหกรรมหรือการบริการในนิคมอุตสาหกรรม
ประกอบอุตสาหกรรม หมายความว่า การทำ ผลิต ประกอบ บรรจุ ซ่อม ซ่อมบำรุง ตรวจสอบ ทดสอบ ปรับปรุง
แปรสภาพ ลำเลียง เก็บรักษา หรือทำลายสิ่งใด ๆ ตามลักษณะกิจการของโรงงาน ตลอดจนการทดลองเดินเครื่องจักร
กระบวนการผลิต หมายความว่า กิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับสารเคมีอันตรายร้ายแรง รวมถึงการจัดเก็บ
การใช้ การผลิต การครอบครอง หรือเคลื่อนย้ายสารเคมีใด ๆ ภายในเขตนิคมอุตสาหกรรม
ความปลอดภัยกระบวนการผลิต (Process Safety) หมายความว่า
กระบวนการในการป้องกันหรือลดความรุนแรงความสูญเสียต่อชีวิตและทรัพย์สินที่อาจเกิดจากอุบัติการณ์ที่เป็นผลจากการเบี่ยงเบนของสภาวะกระบวนการผลิตที่ไม่อาจคาดการณ์ได้
โดยให้บูรณาการการดำเนินงานด้านเดินเครื่อง กระบวนการผลิตและวิศวกรรม รวมทั้งขั้นตอนดำเนินงานและการปฏิบัติให้มีความปลอดภัยตลอดเวลา
การจัดการความปลอดภัยกระบวนการผลิต (Process Safety Management : PSM) หมายความว่า การจัดการให้เกิดความปลอดภัย
การป้องกันการเกิดอุบัติการณ์และการบาดเจ็บที่เกี่ยวเนื่องกับกระบวนการผลิตที่มีการใช้สารเคมีอันตรายร้ายแรง
โดยใช้มาตรการทางการจัดการและพื้นฐานทางด้านวิศวกรรมในการชี้บ่ง ประเมิน และควบคุมอันตรายจากกระบวนการผลิต
และให้หมายความรวมถึงการจัดเก็บ การออกแบบ การใช้ การผลิต การบำรุงรักษา การตรวจสอบ
การทดสอบ และการขนส่งหรือเคลื่อนย้ายสารเคมีอันตรายร้ายแรงในเขตนิคมอุตสาหกรรม
การขยายกำลังการผลิตที่กระบวนการผลิตเกี่ยวข้องกับความปลอดภัยกระบวนการผลิต
หมายความว่า การขอขยายกำลังการผลิตของผู้ประกอบอุตสาหกรรมที่มีกระบวนการผลิตเข้าข่ายที่ต้องดำเนินการการจัดการความปลอดภัยกระบวนการผลิตและการตรวจประเมินความปลอดภัยกระบวนการผลิตที่มีอยู่เดิมตามข้อ ๒๙/๓ ของข้อบังคับ และต่อมาภายหลังผู้ประกอบอุตสาหกรรมดังกล่าวมีปริมาณครอบครองสารเคมีอันตรายร้ายแรง หรือแก๊สไวไฟ
หรือของเหลวไวไฟเพิ่มขึ้นจากเดิมร้อยละ ๓๕ ขึ้นไป ซึ่งเป็นการเปลี่ยนแปลงที่มีนัยสำคัญที่จะต้องให้มีการตรวจประเมินภายนอก
อุบัติเหตุเฉพาะที่เกี่ยวข้องกับความปลอดภัยกระบวนการผลิต หมายความว่า อุบัติเหตุที่เกี่ยวข้องกับความปลอดภัยกระบวนการผลิตของผู้ประกอบอุตสาหกรรมที่มีกระบวนการผลิตเข้าข่ายที่ต้องดำเนินการการจัดการความปลอดภัยกระบวนการผลิตและการตรวจประเมินความปลอดภัยกระบวนการผลิต
ตามข้อ ๒๙/๓ ของข้อบังคับ และอุบัติเหตุดังกล่าวเป็นเหตุให้เกิดไฟไหม้
ระเบิดสารเคมีรั่วไหล หรืออุบัติภัยร้ายแรงอื่น จนเป็นเหตุให้มีบุคคลถึงแก่ความตาย
หรือบาดเจ็บจนถึงขั้นทุพพลภาพ หรือการประกอบกิจการโรงงานของผู้ประกอบอุตสาหกรรมต้องหยุดประกอบอุตสาหกรรมตั้งแต่
๓๐ วันขึ้นไปตามคาสั่งของ กนอ.
สารเคมีอันตรายร้ายแรง (Highly Hazardous Chemicals) หมายความว่า สารประกอบสารผสมซึ่งอยู่ในรูปของแข็ง ของเหลว หรือแก๊ส ที่มีลักษณะอย่างใดอย่างหนึ่งหรือหลายอย่าง
เช่น สารพิษ (Toxics) ที่ก่อมะเร็ง และทำให้เกิดการระคายเคือง
อาการแพ้หรือเป็นอันตรายต่อสุขภาพอนามัย สารไวต่อการเกิดปฏิกิริยา
(Reactives) และทำปฏิกิริยารุนแรง
สารไวไฟ (Flammables) สารระเบิดได้ (Explosives) สารกัดกร่อน (Corrosives) ตัวออกซิไดส์ (Oxidizing Agents) เป็นต้น ตามบัญชีรายชื่อสารเคมีอันตรายร้ายแรงท้ายข้อบังคับ
แก๊สไวไฟ (Flammable Gases) หมายความว่า แก๊สที่อุณหภูมิ ๒๐ องศาเซลเซียส
และมีความดัน ๑๐๑.๓ กิโลปาสกาล สามารถติดไฟได้เมื่อผสมกับอากาศ ๑๓ เปอร์เซ็นต์หรือต่ำกว่าโดยปริมาตรหรือมีช่วงกว้างที่สามารถติดไฟได้
๑๒ เปอร์เซ็นต์ขึ้นไปเมื่อผสมกับอากาศ โดยไม่คำนึงถึงความเข้มข้นต่ำสุดของการผสม
ของเหลวไวไฟ (Flammable Liquids) หมายความว่า
ของเหลวหรือของเหลวผสมหรือของเหลวที่มีสารแขวนลอยผสมที่มีจุดวาบไฟต่ำกว่า
๓๗.๘ องศาเซลเซียส
หรือ ๑๐๐ องศาฟาเรนไฮต์
อันตราย (Hazard) หมายความว่า สิ่งหรือสถานการณ์ที่อาจก่อให้เกิดการบาดเจ็บหรือความเจ็บป่วยจากการทำงาน
ความเสียหายต่อชีวิต ทรัพย์สิน ตลอดจนความเสียหายต่อสภาพแวดล้อมในการทำงานหรือต่อสาธารณชน
การวิเคราะห์อันตรายกระบวนการผลิต (Process Hazard Analysis : PHA) หมายความว่า กระบวนการวิเคราะห์อันตรายจากกระบวนการผลิต
อุบัติการณ์ (Incident) หมายความว่า เหตุการณ์ที่ไม่พึงประสงค์ที่เกิดขึ้นแล้วและมีผลให้เกิดอุบัติเหตุ
หรือเหตุการณ์เกือบเกิดอุบัติเหตุ
อุบัติเหตุ (Accident) หมายความว่า เหตุการณ์ที่ไม่พึงประสงค์ หรือเหตุการณ์ที่อาจเกิดจากการขาดการควบคุม
และเมื่อเกิดขึ้นแล้วมีผลให้เกิดการบาดเจ็บ หรือความเจ็บป่วยจากการทำงานหรือการเสียชีวิต
หรือความสูญเสียต่อทรัพย์สินหรือความเสียหายต่อสภาพแวดล้อมในการทำงานหรือต่อสาธารณชน
เหตุการณ์เกือบเกิดอุบัติเหตุ (Near Miss) หมายความว่า เหตุการณ์ที่ไม่พึงประสงค์และเมื่อเกิดขึ้นแล้วมีแนวโน้มที่จะก่อให้เกิดอุบัติเหตุ
การทบทวนความปลอดภัยก่อนการเริ่มเดินเครื่อง (Pre - Startup Safety Review : PSSR) หมายความว่า การทบทวนตรวจสอบความปลอดภัยของกิจกรรมต่าง
ๆ สำหรับงานก่อสร้าง การติดตั้งอุปกรณ์ใหม่ การดัดแปลงกระบวนการผลิต การเปลี่ยนแปลงกระบวนการผลิต
การบำรุงรักษาครั้งใหญ่ก่อนนำสารเคมีอันตรายร้ายแรงเข้าสู่กระบวนการผลิต รวมถึงก่อนนำอุปกรณ์เข้าใช้งานหรือเดินเครื่อง
ผู้รับเหมา (Contractors) หมายความว่า ผู้รับเหมาขั้นต้นและผู้รับเหมาช่วงตามที่กำหนดไว้ในนิยามมาตรา
๕ แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. ๒๕๔๑
งานที่ไม่ใช่งานประจำ (Non - routine Work) หมายความว่า งานที่นอกเหนือจากงานปกติงานที่ยังไม่เคยมีมาตรฐานการปฏิบัติงาน
(Standard Operating Procedures) งานที่ไม่ได้ปฏิบัติบ่อย งานที่มีวิธีปฏิบัติแตกต่างจากที่แสดงไว้ในขั้นตอนการปฏิบัติงาน
งานที่ไม่เคยปฏิบัติมาก่อน รวมถึงงานประจำแต่มีความเสี่ยงที่จะเกิดอันตรายสูง
การตรวจประเมิน (Audit) หมายความว่า การตรวจสอบการปฏิบัติตามมาตรฐานการจัดการความปลอดภัยกระบวนการผลิตที่เป็นระบบอย่างเป็นอิสระ
โดยการจัดทำเป็นเอกสารเพื่อให้ได้หลักฐานการตรวจประเมิน และประเมินว่าเป็นไปตามเกณฑ์การตรวจประเมินการปฏิบัติตามข้อกำหนด
(Compliance Audits)
การตรวจประเมินภายใน (Internal Audit) หมายความว่า
การดำเนินการตรวจประเมินโดยคณะผู้ตรวจประเมินภายในของสถานประกอบการเอง เพื่อทบทวนระบบความปลอดภัยและการจัดการว่าองค์กรได้ดำเนินการเป็นไปตามมาตรฐานการจัดการความปลอดภัยกระบวนการผลิต ทั้งนี้ ผู้ตรวจประเมินภายใน ไม่ควรเป็นผู้รับผิดชอบในกิจกรรมที่ได้รับมอบหมายให้ไปตรวจประเมิน
การตรวจประเมินภายนอก (External Audit) หมายความว่า
การดำเนินการตรวจประเมินโดยคณะผู้ตรวจประเมินที่ขึ้นทะเบียนกับ กนอ. และได้รับการมอบหมายจาก กนอ. ให้ตรวจประเมินเป็นกรณีไป
เกณฑ์การตรวจประเมิน (Audit Criteria) หมายความว่า
บรรทัดฐานที่ใช้ในการพิจารณาซึ่งอาจจะเป็นนโยบาย ขั้นตอนการดาเนินงาน หรือข้อกำหนดต่าง
ๆ ทั้งนี้ เกณฑ์การตรวจประเมินดังกล่าวจะนำมาใช้อ้างอิงโดยเทียบเคียงกับมาตรฐานการจัดการความปลอดภัยกระบวนการผลิต
คณะผู้ตรวจประเมิน (Audit Team) หมายความว่า คณะบุคคลที่ดำเนินการตรวจประเมินการปฏิบัติตามมาตรฐานการจัดการความปลอดภัยกระบวนการผลิต
และการตรวจประเมินความปลอดภัยกระบวนการผลิตของแต่ละสถานประกอบการในนิคมอุตสาหกรรม
โปรแกรมการตรวจประเมิน (Audit Program) หมายความว่า การวางแผนสำหรับการตรวจประเมินหนึ่งครั้งหรือหลายครั้งที่มีการกำหนดไว้สำหรับช่วงเวลาหนึ่ง
และมีการควบคุมเพื่อให้ได้ตามวัตถุประสงค์ที่ระบุไว้ ซึ่งประกอบด้วยกิจกรรมต่าง ๆ ที่จำเป็นสำหรับการวางแผนการจัดการ
และการดำเนินการตรวจประเมิน
ขอบเขตการตรวจประเมิน (Audit Scope) หมายความว่า ขอบเขตและกรอบของการตรวจประเมินในช่วงเวลาที่กำหนด
โดยมีรายละเอียดที่ครอบคลุมถึงสถานที่ตั้งของหน่วยงานย่อยภายในสถานประกอบการนั้น ตลอดจนกิจกรรม
และกระบวนการต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง
หลักฐานการตรวจประเมิน
(Audit Evidence) หมายความว่า บันทึก ถ้อยคำหรือข้อมูลข่าวสารอื่น ๆ ทั้งเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ
ซึ่งเกี่ยวข้องกับเกณฑ์การตรวจประเมินและสามารถทวนสอบได้
สิ่งที่พบจากการตรวจประเมิน (Audit Findings) หมายความว่า
ผลของการตรวจประเมินตามหลักฐานการตรวจประเมินที่รวบรวมได้ โดยเทียบกับเกณฑ์การตรวจประเมินซึ่งสามารถชี้บ่งได้ทั้งความสอดคล้องและความไม่สอดคล้องกับเกณฑ์การตรวจประเมินหรือโอกาสสำหรับการปรับปรุง
ข้อเสนอแนะ (Recommendations) หมายความว่า ข้อเสนอแนะของคณะผู้ตรวจประเมินที่มีต่อผู้ประกอบอุตสาหกรรมเพื่อให้ดำเนินการพัฒนาปรับปรุง
ข้อบกพร่องหลัก (Major Non - Conformity) หมายความว่า การไม่มีเอกสารในการดำเนินงานเกี่ยวกับการจัดการความปลอดภัยในกระบวนการผลิต
หรือไม่มีหลักฐานการปฏิบัติจริงตามที่กำหนดไว้ในข้อใดข้อหนึ่งของข้อบังคับ หรือไม่ได้ปฏิบัติตามนัยสำคัญตามข้อบังคับ
ข้อบกพร่องย่อย (Minor Non - Conformity) หมายความว่า ความไม่สอดคล้องของเอกสารขณะที่ปฏิบัติจริง
หรือความไม่สอดคล้องหรือความคลาดเคลื่อนในเชิงปฏิบัติ
โอกาสสำหรับการปรับปรุง (Opportunity for Improvements) หมายความว่า ข้อแนะนำของคณะผู้ตรวจประเมินที่มีต่อผู้ประกอบอุตสาหกรรมเพื่อพิจารณาพัฒนาปรับปรุงระบบตามมาตรฐานการจัดการความปลอดภัยกระบวนการผลิตให้มีประสิทธิภาพและประสิทธิผลยิ่งขึ้น
และให้อยู่ในดุลยพินิจของผู้ประกอบอุตสาหกรรม
ผลสรุปของการตรวจประเมิน (Audit Conclusion) หมายความว่า
ผลของการตรวจประเมินโดยคณะผู้ตรวจประเมิน ซึ่งพิจารณาจากวัตถุประสงค์ของการตรวจประเมิน
และสิ่งที่พบจากการตรวจประเมินทั้งหมด
