Điều 4. Các biện pháp bảo đảm thực hiện dân chủ ở cơ sở
1. Bồi dưỡng nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ cho người được giao nhiệm vụ tổ chức thực hiện pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở
a) Bồi dưỡng theo tiêu chuẩn ngạch công chức, chức danh nghề nghiệp viên chức; theo yêu cầu vị trí việc làm, bồi dưỡng kiến thức kỹ năng chuyên ngành bắt buộc hàng năm theo quy định. Tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực, nghiệp vụ cho người được giao nhiệm vụ tổ chức thực hiện pháp luật về thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở: thành viên Ban Thanh tra nhân dân, thành viên Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng, người làm công tác tham mưu, quản lý Nhà nước về thực hiện dân chủ ở cơ sở; bồi dưỡng cho Trưởng thôn, Tổ trưởng Tổ dân phố, Trưởng ban công tác Mặt trận, Tổ soạn thảo hương ước, quy ước về kỹ năng xây dựng hương ước, quy ước;
b) Đảm bảo uy tín, tiêu chuẩn trong giảng dạy đối với các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng và báo cáo viên; thường xuyên đổi mới phương pháp, nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng đáp ứng nhu cầu thực tiễn;
c) Cán bộ, công chức, viên chức chủ động nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, năng lực, phẩm chất, kỹ năng cần thiết để đạt tiêu chuẩn, điều kiện của vị trí việc làm đang đảm nhận.
2. Tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở; nâng cao nhận thức cộng đồng về việc bảo đảm thực hiện dân chủ ở cơ sở
a) Thường xuyên tuyên truyền, quán triệt, phổ biến, giáo dục pháp luật, quyền và nghĩa vụ của công dân, trách nhiệm của chính quyền, của đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp, của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và Nhân dân trong việc thực hiện dân chủ ở cơ sở;
b) Xây dựng, triển khai có hiệu quả kế hoạch, chương trình phổ biến giáo dục pháp luật có trọng tâm, trọng điểm, đa dạng các hình thức tổ chức, phương pháp tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật theo yêu cầu thực tiễn, bảo đảm thực chất, hiệu quả, tạo sức lan tỏa trong Nhân dân;
c) Tăng cường vai trò, công tác phối hợp của Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật, đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và tổ chức chính trị - xã hội các cấp, người có uy tín trong cộng đồng dân cư trong việc tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở đến người dân trên địa bàn;
d) Tổ chức bồi dưỡng, tập huấn kiến thức, kỹ năng phổ biến giáo dục pháp luật, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, hoạt động chuyển đổi số trong phổ biến, giáo dục pháp luật, đảm bảo quyền và các điều kiện tiếp cận pháp luật, các quy định về thực hiện dân chủ ở cơ sở rộng rãi trong Nhân dân, doanh nghiệp;
đ) Các cơ quan, đơn vị, tổ chức, địa phương căn cứ tình hình thực tiễn tổ chức các cuộc thi tìm hiểu pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở nhằm nâng cao hiểu biết, để thực hiện tốt Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở số 10/2022/QH15.
3. Nâng cao trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị, tổ chức, vai trò nêu gương của người đứng đầu, cán bộ lãnh đạo, quản lý, đảng viên, cán bộ, công chức, viên chức, người lao động, người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố trong việc thực hiện dân chủ và bảo đảm việc thực hiện dân chủ ở cơ sở; lấy mức độ thực hiện dân chủ ở cơ sở của chính quyền địa phương xã, phường, cơ quan, đơn vị, tổ chức làm căn cứ đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
a) Tăng cường công tác lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy, chính quyền. Nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu cấp ủy, chính quyền trong xây dựng thực hiện quy chế dân chủ, đối thoại trực tiếp với Nhân dân, trong công tác tiếp công dân, giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo;
b) Công khai, minh bạch, giải quyết những vấn đề cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và Nhân dân quan tâm kiến nghị, phản ánh chính đáng trong phạm vi lãnh đạo, quản lý; có trách nhiệm tổ chức để cán bộ, công chức, viên chức, người lao động tham gia vào các quy chế hoạt động của cơ quan, đơn vị, địa phương, doanh nghiệp; tổ chức lấy ý kiến tham gia của Nhân dân vào các quy ước, hương ước tại địa phương; đảm bảo các điều kiện để cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và Nhân dân được kiểm tra, giám sát việc tổ chức thực hiện các nội dung đã được bàn, quyết định theo quy định tại Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở và pháp luật khác có liên quan;
c) Tập trung rà soát, đánh giá kịp thời sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các văn bản chỉ đạo, quy chế, quy ước, hương ước về thực hiện dân chủ ở cơ sở, đảm bảo thống nhất theo quy định, phù hợp tình tình thực tiễn của từng cơ quan, đơn vị, địa phương và doanh nghiệp; đẩy mạnh công tác cải cách hành chính, thực hiện công khai, minh bạch trong hoạt động quản lý, điều hành, bảo đảm cho Nhân dân được tham gia giám sát hoạt động của cơ quan, đơn vị, giám sát cán bộ, công chức, viên chức thực thi công vụ;
d) Nâng cao chất lượng hoạt động và phát huy vai trò của Ban Thanh tra nhân dân trong cơ quan, đơn vị, địa phương và Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng ở địa phương. Thường xuyên củng cố, kiện toàn, nâng cao chất lượng hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng, lựa chọn, bố trí những người có phẩm chất, năng lực tốt, được tín nhiệm làm công tác thanh tra nhân dân. Hằng năm, xây dựng kế hoạch hoạt động; tổ chức hoạt động kiểm tra, giám sát theo quy định của pháp luật;
đ) Lấy mức độ thực hiện dân chủ ở cơ sở gắn với kết quả thực hiện công tác cải cách hành chính, nhiệm vụ chuyên môn tại các cơ quan, đơn vị, chính quyền các cấp hằng năm để làm tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ đối với cơ quan, đơn vị, địa phương, tổ chức và lãnh đạo quản lý.
4. Hỗ trợ, khuyến khích ứng dụng công nghệ thông tin, khoa học - kỹ thuật, trang bị phương tiện kỹ thuật và bảo đảm các điều kiện cần thiết khác cho việc tổ chức thực hiện dân chủ ở cơ sở phù hợp với tiến trình xây dựng chính quyền điện tử, chính quyền số, xã hội số
a) Các cơ quan, đơn vị, địa phương đẩy mạnh thực hiện chuyển đổi số toàn diện, thực chất, sâu rộng trong tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính và ứng dụng công nghệ thông tin; đa dạng hóa hình thức tuyên truyền qua nền tảng số, chính quyền số, nâng cao hiệu quả tuyên truyền, bảo đảm đối tượng liên quan được tiếp cận thông tin; kiến nghị, phản ánh của người dân được giải quyết kịp thời và người dân có thể theo dõi, giám sát việc giải quyết của cơ quan nhà nước trên nền tảng ứng dụng công nghệ số;
b) Tăng cường đầu tư, nâng cấp hạ tầng kỹ thuật công nghệ thông tin, hình thành mạng lưới kết nối truyền tải thông tin giữa cơ quan, đơn vị, tổ chức trong hệ thống chính trị từ tỉnh đến cơ sở, kết nối với Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội, các tổ chức hội quần chúng, các nhân sỹ, trí thức tiêu biểu, người có uy tín trong cộng đồng dân cư;
c) Quan tâm, tạo điều kiện, cử cán bộ, công chức, viên chức, người lao động tham gia các khóa đào tạo, bồi dưỡng về ứng dụng công nghệ thông tin nhằm nâng cao trình độ, khả năng tiếp cận, khai thác, sử dụng công nghệ thông tin về thực hiện dân chủ ở cơ sở trong tình hình mới.
5. Thi đua, khen thưởng, biểu dương trong thực hiện dân chủ ở cơ sở. Phát hiện và xử lý nghiêm cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân vi phạm pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở
a) Tổ chức các cuộc vận động, đẩy mạnh các phong trào thi đua yêu nước; biểu dương, khen thưởng kịp thời các gương điển hình, có nhiều thành tích, đặc biệt là người lao động trực tiếp, người có uy tín ảnh hưởng trong việc phát huy và tổ chức thực hiện tốt dân chủ ở cơ sở;
b) Hàng năm, xây dựng và tổ chức tôn vinh các mô hình điển hình tiên tiến về thực hiện dân chủ ở cơ sở bằng các hình thức khen thưởng, biểu dương phù hợp; đưa việc thực hiện dân chủ ở cơ sở là một tiêu chí đánh giá thi đua - khen thưởng của cơ quan, đơn vị, địa phương;
c) Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, thanh tra công vụ, kịp thời chấn chỉnh, xử lý nghiêm những cán bộ, công chức, viên chức có biểu hiện hành vi cửa quyền, lợi dụng chức vụ, quyền hạn gây phiền hà người dân, tổ chức, doanh nghiệp; phát hiện và xử lý nghiêm cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân vi phạm quy định về thực hiện dân chủ ở cơ sở.
